m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe

Cenazeler

Cenazeyi Takip: Önünde, Arkasında, Binekli ve...

Cenazenin Önünde Yürümeye Ruhsat Verenler

11336, Salim, babasından (ibn Ömer'den) bildiriyor: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), Ebu Bekr ve Ömer'in, cenazenin önünde yürüdüklerini gördüm,

Tahric: Ahmed (2/8), Ebu Davud (3171), Tirmizi (1007), Nesai (2071), İbn Mace (1482), Ebu Ya'la (5398=5421, 5507=5532), Tahavi (1/479) ve İbn Hibban (3045, 3046),

11337. Salim der ki: "(Babam) Abdullah b. Ömer'in cenazenin önünde yürüdüğünü gördüm,"

11338. Ebu Hazım diyor ki: "Ebu Hureyre ile Hasan b. Ali'nin cenazenin önünde yürüdüklerini gördüm."

11339. Tev'eme'nin azatlısı Salih diyor ki: "Ebu Hureyre, Ebu Katade, Abdullah b. Ömer ve Ebu Useyd'in cenazenin önünde yürüdüklerini gördüm.

11340, Ebu Salih diyor ki: "Muhammed'in (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ashabı cenazenin önünde yürürlerdi. O kadar ki cenazeden uzaklaştıkları zaman durup cenazeyi beklerlerdi."

11341. İbrahim(-i Nehai) diyor ki: "Alkame ile Esved'in cenazenin önünde yürüdüklerini gördüm."

11342. İbn Avn diyor ki: "Salim (b, Abdillah b. Ömer) ile Kasım (b.

Muhammed)'in cenazenin önünde yürüdüklerini gördüm."

11343. İbn Avn anlatıyor: Muhammed (b, Sirin)'e cenazenin önünden yürümenin hükmünü sordum, Şöyle dedi: "Bunda bir sakınca olduğunu bilmiyorum." Kasım ve Salim de bunu yaparlardı.

11344. Enes, cenaze hakkında der ki: "Sizler cenazeyi uğurluyorsunuz. Önünde, arkasında, sağında ve solunda yürüyorsunuz,"

11345. Ebu Hazım diyor ki: "Hasan b. Ali, Ebu Hureyre ve ibnü'z-Zübeyr ile beraber cenazenin önünde yürüdüm."

Tahric: Beyhaki (4/24, 27).

11346. Ebu'I-Aliye diyor ki: "Cenazenin arkası yakın, önü yakın, sol tarafı yakın, sağ tarafı yakındır (neresinden yüründüğü fark etmez)."

11347. Ata (b, Ebi Rabah) diyor ki: "Abdullah b. Ömer ve Ubeyd b. Umeyr'in cenazenin önünde yürüdüklerini gördüm,"

11348. Akkar b. el-Muğire anlatıyor: Cenazenin arkasında yürüyordum. Derken Ebu Hureyre geldi. Parmaklarını omurga kemiklerimin üzerine koyduktan sonra beni itti. Böylelikle cenazenin önüne geçtim.

Cenazenin Arkasından Yürümeyi Sevenler

11349. Süveyd b. Gafele diyor ki: "Melekler cenazenin arkasından yürürler."

Tahric: Abdürrezzak (6266),

11350. Ebu'd-Derda der ki: "Cenazenin gömüleceği yere kadar cenaze sahipleriyle beraber gitmek ve cenazenin arkasından yürümek, cenazenin mükafatının tamamındandır."

11351. Umare bildiriyor: Ebu Ma'mer, Ebu Meysere'nin cenazesi hakkında der ki: "Ebu Meysere'nin cenazesinin arkasından yürüyün. Çünkü o da, cenazenin arkasında yürürdü,"

11352, Süleyman (et-Teymı) diyor ki: "Ebu Kılabe'yi defalarca cenazenin sol tarafında yürürken gördüm."

11353. İbn Ebza anlatıyor: Bir cenazedeydim. Ebu Bekr ve Ömer cenazesinin önünden, Ali ise arkasından yürüyordu. Hz. Ali'nin yanına giderek ona: "Cenazenin önünden mi yürümek faziletlidir, arkasından mı? Zira ben senin cenazenin arkasından yürüdüğünü, şu ikisinin de önünden yürüdüğünü görüyorum." dedim. Şu karşılığı verdi: "Andolsun ki cenazenin arkasından yürümenin, cenazenin önünden yürümekten daha faziletli olduğunu biliyoruz, cemaatle kılınan namazın tek başına kılınan namaz üzerine faziletli olduğu gibi. Ancak bu ikisi kolaylaştırmak için yürüyorlar. insanların işini kolaylaştırmayı seviyorlar."

Tahric: Abdürrezzak (6263), Ahmed (1/81, 97), Ebu Davud (3092), Nesai (7494), İbn Mace (1442), Tahavi (1/482-483) ve Hakim (1/341, 349).

11354. Ebu Macid anlatıyor: İbn Mes’ud'a cenazenin götürülmesini sordum. Şu karşılığı verdi: "Süratli olmayan bir yürüyüşle götürülür. Cenazenin peşinden gidilir, cenaze (insanların) peşinden gitmez. Cenazenin beraberinde önünden giden kimse olmaz."

11355. Murayh b. Mesruk'un bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Her ümmetin kurbanı (Allah'a yaklaştıran bir vesilesi) vardır. Bu ümmetin kurbanı ölüleridir. Ölülerinizi önünüze koyun."

11356. Ebu'n-Nu'man bildiriyor: Ebu Kılabe'nin şöyle dediğini duydum: "Cenazeyle beraber hiç çıkmamam, önünden yürümemden bana daha sevimlidir."

11357. Abdullah b. Rabah diyor ki: "Cenazede yürüyenin iki kırat (sevab)ı, bineklinin bir kırat (sevab)ı vardır."

Cenazenin Önünde Binekli Olarak Gitmeye Ruhsat Verenler

11358. İbn Ma'kil diyor ki: "Abdullah b. Ömer';, katıra binmiş bir halde cenazenin önünden yürüyerek giderken gördüm."

11359. Abdurrahman (b. Cevşen) diyor ki: "Ebu Bekre'yi, Abdurrahman b. Semure'nin cenazesinde kendisine ait olan dişi bir katır üzerinde gördüm."

11360. Cabir der ki: "Resulullah'ı (Sallallahu aleyhi ve Sellem) İbnü'd-Dahdah'ın cenazesinde, atı üzerinde sıçrayarak gittiğini gördüm. Biz ise, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) etrafında bulunuyorduk.

Tahric: Tayalisı, MÜsned'inde (760), Ahmed (5/90, 98, 99), Müslim (2/664; 89), Ebu Davud (3170), Tirmizi (1013-4), ve Nesai (2153).

11361. Cubar et-Tai diyor ki: "Abdullah b. Abbas'ı Ümmü Mus'ab'ın cenazesinde gördüm. Kendisine ait olan dişi beyaz bir eşeğin üzerindeydi."

11362. Cubar et-Tai diyor ki: "Abdullah b. Abbas'ı bir cenazede gördüm." Ravi devamla yukarıdaki hadisin benzerini nakletti.

11363. Hakem diyor ki: "Şurayh'ı dişi bir katır üzerinde cenazenin önünde yürürken gördüm." Ebu Muaviye rivayetinde ibare: "Beyaz, dişi bir katır üzerinde cenazenin arkasında yürürken gördüm" şeklindedir.

11364. Nuaym der ki: Hayseme'nin cenazesinde Ebu Yail'in, eşeğine binerek şöyle dediğini duydum: "Yah kaderim" Ya da buna benzer bir ifade kullandı.

11365. Halid b. Dınar diyor ki: ''Ata (b. Ebi Rabah)'ı cenazenin önünde binekli olarak giderken gördüm.''

11366. İbn Ebi ArObe diyor ki: ''Hasan(-1 Basri)'yi cenazenin önünde binekli olarak giderken gördüm.''

11367. Ebu ishak diyor ki: ''(Kadi) Şureyh'ı, Ebu Meysere'nin cenazesinde binekli olarak giderken gördüm."

11368. Muğire b. Şu'be'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Binekli olan, cenazenin arkasında durur. Yürüyen ise dilediği yerde durabilir. Küçük çocuk üzerine (cenaze) namaz kılınır."

Tahric: Tayalisi (701), Ahmed (4/4/248-249,249,252), Ebu Davud (3172), Tirmizi (1031), Nesai (2069, 2070), İbn Mace (1481, 1507), Taberani (20/1045), İbn Hibban (3049) ve Hakim (1/355, 363). 11710'a bakın.

Cenazeyle Beraber Binekli Olarak Gitmeyi ve Cenazenin Önünden Yürümeyi Mekruh Görenler

11369. Ebu Hureyre'nin bildirdiğine göre Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) cenazede olduğu sırada bir binek getirilince binmemiş, cenaze gittikten sonra binmiştir.

Tahric: Ebu Davud (3169) ve Hakim (1/355).

11370. İbrahim(-i Nehai) anlatıyor: Alkame'ye: "Cenazenin arkasından yürümek mekruh mudur?" diye sordum. Şöyle dedi: "Hayır, sadece önünden yürümek mekruhtur.''

11371. Zeyd b. Erkam der ki: "Cenazede binekli olan insanlar, yürüyen insanların aldığı sevabı bilselerdi, asla bineğe binmezlerdi.''

11372. Raşid b. Sa'd'dan rivayet edilir: Sevban, bir cenazede binekli bir adam görünce atının yularından tutup geri çekerek şöyle dedi: "Allah'ın kulları yürürken sen binekli olarak mı gidiyorsun?!"

11373. İbrahim(-i Nehai) şöyle dedi: "Onlar (Ashab ve TablOn), binekli olan kişinin cenazenin önüne geçmesini mekruh görürlerdi.''

11374. Abdullah b. Abbas der ki: "Cenazede binekli olan, evinde oturan gibidir."

11375. İbn Avn diyor ki: "Hasan(-ı Basri) ile İbn Sirin, cenazenin önünden yürümezlerdi."

11376. Abdullah b. Abbas der ki: "Cenazede binekli olan, evinde oturan gibidir."

Cenazede Hızlı Gitmeyi Mekruh Görenler

11377. Ebu Musa anlatıyor: Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) yanından bir cenaze götürüldü. Cenaze, tulumun sallandığı gibi şiddetle sarsılarak götürülüyordu. Bunun üzerine Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu:

"Cenazelerinizde (yürüyüşünüz) ölçülü ol(s)un."

Tahric: Tayalisı (521, 522), Ahmed (4/403, 406), İbn Mace (1479) ve Tahavi (1/479).

Cenaze Çıkarıldığında Süratli Götürülüp Götürülmeyeceği Hakkında

11378. Ebu Hureyre'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: ""Cenazeyi çabucak kaldırınız. Eğer o iyi bir kimse ise onu hayır ve sevabına yaklaştırmış olursunuz, eğer şerH bir kimse ise onu omuzlarınızdan indirip atmış olursunuz."

Tahric: Ahmed (2/240, 280, 288), Buhari (1315), Müslim (2/601:50), Ebu Davud (3173), Tirmizi (1015), Nesai (2037, 2038) ve İbn Mace (1477).

11379. Ebu Bekre diyor ki: "Andolsun ki ben, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ile birlikte cenazeleri götürürken hızlı yürüdüğümüze şahit oldum.''

Tahric: Ahmed (5/36, 37), Ebu Davud (3174, 3175), Nesai (2039, 2040), İbn Hibban (3044) ve Hakim (1/355).

11380. Hasan diyor ki: imran b. Husayn şöyle vasiyet etmiştir: Öldüğümde beni (mezara) süratli götürün. Yahudi ve Hıristiyanlar gibi yavaş götürmeyin."

11381. Yahya b. Ebi Raşid en-Nasrl bildiriyor: Hz. Ömer, vefatı yaklaştığında oğluna dedi ki: "Yola Çıktığınızda beni hızlı bir yürüyüşle (mezara) götürün."

11382. Ebu Hureyre der ki: "Beni Rabbime çabucak götürün."

11383. Ebu's-$ıddık en-Naci diyor ki: "Cenazede kişinin ayakkabısının bağı kopardı da (hızlı gittiğinden dolayı eğilip) onu alamazdı. Ya da neredeyse ulaşamayacak derecede (hızlı) olurdu."

11384. Alkame diyor ki: "Öldüğümde beni hızlı bir yürüyüşle götürün."

11385. Zibirkan bildiriyor: Ebu Vail'in vefat ederken şöyle dediğini duydum:

"Öldüğümde beni hızlı bir yürüyüşle (mezara) götürün."

11386. Ebu Cafer'in bildirdiğine göre Ali b. Hüseyn, "Beni hızlı bir yürüyüşle (mezara) götürün'' diye vasiyet etmiştir.

11387. Mekhul el-Ezdı bildiriyor: Abdullah b. Ömer bir adamın şöyle dediğini duymuştur: "Cenazeye karşı merhametli olun, Allah da size merhamet etsin." Abdullah b. Ömer ona: "Yavaş mı götürsünler peki?" diye sorunca adam şöyle dedi: "Ya onu süratli bir şekilde götürürsünüz, ya da ben geri dönerim."

11388. İbrahim(-i Nehai) diyor ki: "Denilirdi ki: "Cenazelerinizde ihtişamı terk

edin, Yahudiler gibi cenazeyi ağır ağır götürmeyin."

11389. Hişam'ın bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri) ile Muhammed (b. Sirin) cenazenin hızlı götürülmesini beğenirlerdi.

11390. Ebu'I-Mu'temir anlatıyor: Bir cenazedeydik. Hasan(-ı Basri) insanların yavaşladığını görünce onlara: "Yolunuza devam edin, ölünüzü tutmayın" derdi.

11391. Abdullah b. Amr, babasının şöyle vasiyet ettiğini bildirmiştir: Beni tabuta yüklediğinde beni iki yürüyüş arasında (ne hızlı, ne de yavaş) götür. Cenazenin arkasında bulun. Çünkü ön tarafında melekler var. Cenazenin arkası Ademoğulları içindir."

11392. Alkame der ki: "Ölüyü Hıristiyanlar gibi yavaş götürmeyin.’’

Taşımaya Tabutun Hangi Tarafından Başlanır?

11393. Ali el-Ezdı anlatıyor: Abdullah b. Ömer'i bir cenazede gördüm. Tabutun (ölü yatağının) dört tarafını da yüklendi. Önce sağ tarafından başladı. Sonra cenazeden ayrıldı. Cenazeden uzaklığı, köpeğin azarlandığında uzaklaştığı mesafe kadardı.

11394. Hasan(-ı Basri) diyor ki: "Tabutu (taşımaya) hangi tarafından başladığına aldırış etme."

11395. Abdullah b. Abbas diyor ki: "Güç yetirebilirsen taşımaya, tabutun, sağ eline denk gelen ayağından başla. Sonra tabutun etrafını dolaş(arak diğer ayaklarından taşı). Buna da gücün yetmezse getiremezsen tabuta yakın ol."

11396. Cafer b. iyas anlatıyor: Hasan(-ı Basri)'yi taşınan bir cenazenin peşinden giderken gördüm. Önce tabutu sağ omuzu üzerine koydu. Sonrasında yerini değiştirdi. Tabutun ön kısmını sağ omuzu üzerine koydu. Sonra geri kaldı. Tabutun arka kısmını sağ omuzu üzerine koydu. Sonra yerini değiştirdi. Tabutun arka kısmını sol omuzu üzerine koydu. Sonra tabutu terk etti.

Cenazeyi Taşıma Hususunda Yeterli Olan Miktar Hakkında

11397. Ubeyd b. Nistas anlatıyor: Ebu Ubeyde b. Abdillah ile beraber bir cenazedeydik. Abdullah (b, Mes'ud) şöyle dedi: "Sizden biri cenazede olduğunda tabutun her köşesini taşısın. Çünkü bu, sünnettendir, Sonra ya nafile olarak taşımaya devam etsin ya da taşımayı bıraksın."

Tahric: İbn Mace (1478).

11398. Ebu Hureyre diyor ki: "Cenazeyi üç kere taşıyan kişi cenazenin hakkını ödemiş olur."

11399. Ebu'd-Derda diyor ki: "Cenazenin gömüleceği yere kadar cenaze sahipleriyle beraber gitmek, cenazenin arkasından yürümek ve kabrine toprak atmak, cenazenin mükafatının tamamındandır.''

Tahric: Kısa metniyle 11350' de geçti. Diğer bir bölümü 11836' da gelecek.

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

Kadınların Cenazeyle Beraber Çıkmalarını Hoş Karşılamayanlar Hakkında