|
m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe |
Boşanma |
Evlenmeden Önce Boşama
"Falan Kadın
Kendisiyle Evlendiğimde Boştur" Sözünü Söyleyen Adam ve Bunda Mahzur
Görmeyenler
18113. Amr b. Şuayb'ın babası kanalıyla
dedesinden nakledildiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)
şöyle buyurmuştur: "Talak, sadece nikahtan sonra olur."
Tahric: Tayalisi (2265), Abdürrezzak (11456), Ahmed
(2/190,207), Said b. Manslir
(1020), Tirmizi (1181), İbn
Mace (2047), İbnü'I-Carud (743) ve Hakim (2/204 - 205). Hişam
rivayeti 18117' de gelecek.
18114. Tavus'un
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Talak,
sadece nikahtan sonra; azat etme ise sadece (köleye) malik olduktan sonradır.''
Tahric: Abdürrezzak (11455, 11457,11458),
Taberani (20/439, 350).
18115. Hz. Ali der ki:
"Talak, sadece nikahtan sonra olur.''
Tahric: Abdürrezzak (11450,11451), Ebu Davud (2865), Ukayli (4/428), Taberani M.
es-Sağır (266); M. el-Evsat (296, 7327), Ebu Davud (2865) ve Beyhaki (7/461).
18116. İbn Abbas der ki: "Talak sadece nikahtan sonra, azat
etme ise sadece (köleye) malik olduktan sonradır."
18117. Hz. Aişe der ki: "Talak, sadece nikahtan sonra olur."
Zühri der ki: "Ancak nikah gerçekleştiğinde
talak gerçekleşir.''
Tahric: Hakim (2/419). 2 İbn Ebi Şeybe Müsned
(1714) ve Beyhaki (7/319).
18118. İbn Abbas der ki: "(Bu sözü söyledikten sonra) o
kadınla evlenmişim, ya da şu sütunun üzerine elimi koymuşum, aldırış
etmem." İbn Abbas, kadının (evlenmek için) helal
olduğunu (dolayısıyla böyle talakın geçersizliğini) kastetmiştir.
18119. Cabir'in
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Nikahtan
önce talak olmaz."ı
18120. Said b. Cübeyr'in bildirdiğine
göre Mervan bu meseleyi İbn
Abbas'a sorunca şöyle dedi: "Nikahtan önce talak yoktur, malik olmadan
önce (köleyi) azat etme yoktur."
18121. Yahya b. Said'in bildirdiğine göre Said b.
el-Müseyyeb, "Falan kadın, kendisiyle evlendiğim gün boştur" sözünü
söyleyen adam hakkında: "(Muteber) bir şey değildir" dedi.
18122. Halef b. Halife
bildiriyor: Kendisine bir kadından bahsedildiğinde "Falan kadın kendisiyle
evlendiğim gün boştur" sözünü söyleyen adamın durumunu Mansur'a sordum.
Şöyle dedi: "Hasan(-ı Basri) bunu talak olarak
saymazdı."
18123. Yunus'un
bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), bir adamın bir
kadın hakkında "Kendisiyle evlendiğimde boştur" sözünü söyledikten
sonra o kadınla evlenmesinde bir sakınca görmezdi.
18124. Tavus'tan bunun
benzeri rivayet edilmiştir.
18125. Said b. Cübeyr, "Falan
kadın, kendisiyle evlendiğim gün boştur" sözünü söyleyen erkek hakkında:
"(Muteber) bir şey değildir. Talak sadece nikahtan sonradır" dedi.
18126. Ali b. Hüseyn der ki: "Nikahtan önce talak yoktur."
18127. Ali b. Hüseyn der ki: "Talak sadece nikahtan sonradır."
18128. Yahya b. Said bildiriyor: Abdullah b. Abdillah
b. Rifaa el-Ensarı, Said b. el-Müseyyeb'e şöyle
anlattı: Ensar'dan bir adama "Bize senin falanca
kadına Raviler bu kadının ismini verdiler- evlenmek
için talip olduğun söylendi" denilince Ensarlı
adam: "Eğer onunla evlenirsem o boştur" dedi. Abdullah bunu Said' e sorduğunda: "Ben bunda bir sakınca
görmüyorum" dediğini ileri sürmüştür.
Yahya ekledi: "Urve'nin bu hususta Said'in
dediği gibi söylediği bildirildi."
18129. (Kadı) Şureyh der ki: "Talak sadece nikahtan sonradır."
"Falan Kadın,
Kendisiyle Evlendiğim Gün Üç Talakla Boştur" Diyen Adam Hakkında
18130. Amr bildiriyor: Tavus der ki: "Nikahtan önce talak
olmaz." Kasım b.
Abdirrahman'a sordum. "Bir şey değildir" dedi.
18131. Hasan b. Revah ed-Dabbı anlatıyor: Said b. el-Müseyyeb, Mücahid ve
Ata'ya bir adamın "Falan kadın, kendisiyle evlendiğim gün boştur"
demesini sordum. "Önemli şey değildir" dediler. Said
ise: "Yağmurdan önce selolur mu?" dedi.
18132. İbn Abbas der ki: "Allah şöyle buyurmuştur: ''Ey iman
edenler! Mü'min kadınları nikahlayıp, sonra onlara
dokunmadan (cinsel ilişkide bulunmadan) kendilerini boşadığınızda, onlar
üzerinde sizin sayacağınız bir iddet hakkınız
yoktur.''[Ahzab, 49] Dolayısıyla nikah olmadıkça talak olmaz."
Tahric: Said b. Mansur (1028).
18133. Nafi' b. Cübeyr der ki:
"Talakı sadece nikahtan sonra (mümkün)dür."
Bu Söz Üzerine Talakı
Geçerli Kılanlar ve Talakı Vakitlendirdiği Zaman Adam
için Talakı Gerekli Görenler
18134. Yahya b. Said der ki: "Salim, Kasım ve Ömer b. Abdilazız bu (işi yapan) adam üzerine talakı gerekli
görürlerdi."
18135. Mücahid der ki: "Bu sözü söyleyen adam bu kadından
vazgeçer."
18136. Şa’bi ve İbrahim(-i Nehai) şöyle
demişlerdir: "Talakı zamana bağladığında talak gerçekleşir."
18137. Mutarrif'in bildirdiğine göre Şa'brye,
karısına "Senin üzerine evleneceğim her kadın boştur" diyen adamın
durumu sorulunca: "Karısının üzerine evleneceği her kadın boştur"
dedi.
18138. Ata (b. Ebi Rabah) der ki: "Erkek,
nikah akdi esnasında kadına kendisinin üzerine evleneceği her kadının boş
olmasını ve kendisinden sonra cariye edindiği her cariyenin hür olmasını şart
koşsa bu, adama caiz olur."
18139. Zühri der ki: "Nikah gerçekleştiğinde ancak talak
gerçekleşir.''
18140. Şu'be bildiriyor: Hammad,
karısına "Senin üzerine evleneceğim her kadın boştur" diyen adamın
durumu sorulunca: "Bu, kendisi üzerine girecek olan bir vakittir"
dedi.
18141. Hanzale anlatıyor: Kasım (b. Muhammed) ile (ibn Ömer'in oğlu) Salim'e "Falan kadın, kendisiyle
evleneceğim gün boştur" diyen adamın durumu soruldu. "Kadın adamın
dediği gibidir (boştur)" karşılığını verdi.
18142. Ubeydullah b. Ömer anlatıyor: Kasım (b. MuhammedYe
"Falan kadın, kendisiyle evleneceğim gün boştur" diyen adamın
durumunu sordum. "o kadın boştur" dedi. Hz. Ömer'e "Falan kadın,
kendisiyle evleneceğim gün, bana, anamı sırtı gibidir" diyen adamın durumu
soruldu. "Kefaret verinceye kadar o kadınla evlenemez" dedi.
18143. İbrahim
bildiriyor: Esved, bir kadına belli bir zamanda (boşayacağı)
şartıyla evlenme teklif etti. İbn Mes'ud'a
bunu sorunca İbn Mes'ud:
"Talakı ona bildir, daha sonra onunla evlen" dedi.
18144. Ebu Usame bize bildirmiştir: Ömer b. Hamza; Salim, Kasım, Ebu Bekr b. Abdirrahman,
Ebu Bekr b. Amr b. Hazm ve Abdullah b. Abdirrahman'a "Falan kadın, kendisiyle evlendiğim gün
kesinlikle boştur" sözünü söyleyen adamın durumunu sordu. Hepsi:
"Onunla evlenmez" dedi.
18145. Mansur kanalıyla
bir zattan rivayet edildiği ne göre bir adam (kadı) Şureyh'e:
"Falanca kadın, kendisiyle evleneceğim gün boştur" sözünü söyleyen
adamın durumunu sordu. Şureyh: "Ahmaklar
vadisini işittiğin zaman bu sözü çözülür" dedi. Şureyh,
kadının boş olduğunu kastetmiştir.
18146. Süveyd b. Necih el-Kindı anlatıyor: Şa’bi'ye
"Falan kadın, kendisiyle evlenirsem boştur" ya da "Falan kadın,
kendisiyle evleneceğim gün boştur" sözünü söyleyen adamın durumunu sordum.
"Dediği gibidir" dedi. Ben: "ikrime
talakın nikahtan sonra geçerli olduğunu iddia ediyor" deyince: "ibn Abbas'ın azatlısı .(ikrime)
cevap vermekten kaçınmış" dedi.
Evlendiğim Her Kadın
Boştur" Deyip" Vakit Vermeyen Erkek Hakkında
18147. Kudame anlatıyor: Salim b. Abdillah'a
"Kendisiyle evleneceğim her kadın boştur, satın aldığım her cariye
hürdür" diyen adamın durumunu sordum. Şöyle dedi: "Ben (yerinde
olsam) olsam ne evlenirim, ne de cariye satın alırım."
18148. Şa’bi ile İbrahim(-i Nehai)
derler ki: "Erkek ''her'' kelimesini kullandığında bu (muteber) bir şey
değildir."
18149. Evzal'nin bildirdiğine göre Zühri
ve Mekhul, "Kendisiyle evleneceğim her kadın
boştur" diyen adam için (bu sözü sebebiyle) talakı gerekli görürlerdi.
18150. Abdülmelik b. Ebi Süleyman
bildiriyor: Said b. Cübeyr'e
"Kendisiyle evleneceğim her kadın boştur" diyen adamın durumunu
sordum. Şöyle dedi: "Malik almadığın kadını nasıl boşuyarsun
ki?! Talak sadece nikahtan sonra sözkonusudur."
Kadınla Evlendikten
Sonra ilişkiye Girmeden Üç Talak Veren Adam Hakkında
18151. Hakem bildiriyor:
İbn Abbas ile İbn Mes’ud karısını ilişkiye girmeden önce üç talakla boşayan
adam hakkında: "Kadın, başka bir adamla evlenmedikçe kendisine helalolmaz" dediler.
18152. Hz. Ali der ki:
"Erkek, bakire kızı boşadığında ondan kesin bir şekilde ayrılmış olur. Üç
talakla boşadığında karısı başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helalolmaz."
18153. Ata b. Yesar anlatıyor: Abdullah b. Amr'ın
yanında oturuyordum. Bir adam ona, bakire olduğu (hiç ilişkiye girmediği) halde
karısını boşayan adamın durumunu sordu. Ata: "Bakire kızda üç talak tek
talaktır" dedi. Abdullah b. Amr:
"Ne biliyorsun? Sen
sadece kıssa anlatırsın, müftü değilsin. Tek talak karısını kendisinden ayırır,
üç talak, başka bir erkekle evlenmedikçe karısını kendisine haram kılar"
dedi.
18154. Bukeyr b. Abdillah el-Eşec, Muaviye adlı Ensar'dan birinden bildiriyor: İbn
Abbas, Ebu Hureyre ve Aişe: "Karısı başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine
helal olmaz" dediler.
18155. Hakem'in
bildirdiğine göre Ebu Said,
karısını ilişkiye girmeden önce üç talakla boşayan adam hakkında der ki: "Karısı,
başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helal olmaz."
18156. Cabir anlatıyor: Ümmü Seleme'ye, karısını ilişkiye
girmeden önce üç talakla boşayan adamın durumu sorulduğunda şöyle dediğini
işittim: "Başkası onunla (evlenerek) ilişkiye girmedikçe kendisine helal
olmaz."
18157. Abdullah (b. Mes'ud) der ki: "Erkek, karısını ilişkiye girmeden
önce üç talakla boşadığında bu kadın artık gerdeğe girilmiş kadın
konumundadır."
18158. Ebu Vail kanalıyla Abdullah (b. Mes’ud)'dan bunun aynısı rivayet edilmiştir.
18159. İbn Ömer, Ebu Hureyre,
İbn Abbas ve Aişe,
karısıyla ilişkiye girmeden önce ona üç talak veren adam hakkında:
"Karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helalolmaz"
dediler.
18160. İbn Ma'kil, karısıyla ilişkiye
girmeden önce ona üç talak veren adam hakkında: "Karısı, başka bir erkekle
evlenmedikçe kendisine helalolmaz" dedi.
18161. Muğire'nin bildirdiğine göre İbrahim(-i Nehai),
bir kadınla evlendikten sonra ilişkiye girmeden önce ona üç talak veren adam hakkında
der ki: "Eğer ''Üç talakla boşsun'' sözünü tek kelime olarak demişse
karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helalolmaz.
Ayrı ayrı birbirine bitişik üç talak verdiyse yine
böyledir."
18162. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Adam, karısını ilişkiye girmeden önce
üç talakla boşadığında karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helalolmaz."
18163. Şa’bi, karısıyla ilişkiye girmeden önce ona üç talak veren
adam hakkında der ki: "Karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine
helal olmaz."
18164. Muhammed (b. Sirin) der ki: "Karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe
kendisine helalolmaz."
18165. Mekhul, karısıyla ilişkiye girmeden önce ona üç talak veren
adam hakkında der ki: "Karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine
helal olmaz."
18166. Enes der ki:
"Karısı, başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helal olmaz."
18167. Said b. el-Müseyyeb, Said b. Cübeyr ve Humeyd b. Abdirrahman şöyle demişlerdir: "Karısı, başka bir
erkekle evlenmedikçe kendisine helalolmaz."
18168. Amir(-i Şa'bi), karısıyla ilişkiye girmeden önce ona üç talak veren
adam hakkında: "Bunu hoş karşılamam" dedi.
18169. Abıde ve İbn Abbas: "Adam
karısıyla ilişkiye girmeden önce ona üç talak verirse karısı, başka bir erkekle
evlenmedikçe kendisine helal olmaz" dedi.
Karısıyla ilişkiye
Girmeden Önce Ona ''Sen Boşsun, Sen Boşsun, Sen Boşsun" Diyen Adam
Hakkında
18170. Mutarrif'in bildirdiğine göre Hakem (b. Uteybe),
karısına "Sen boşsun, sen boşsun, sen boşsun" diyen adam hakkında der
ki: "(Talakların) ilkiyle karısı kendisinden ayrılmıştır, diğer ikisi bir
şey değildir." Ben: "Bunu kim söylüyor?" dediğimde: "Hz.
Ali, Zeyd ve başkaları" dedi. Ravi, adamın ilişkiye girmeden önce bu sözü söylemesini
kastetmiştir.
18171. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Adam ilişkiye (gerdeğe) girmeden önce
karısına ''Sen boşsun, sen boşsun, sen boşsun'' dediğinde karısı tek talakla
kendisinden ayrılır, diğer ikisi düşer."
18172. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Adam gerdeğe / ilişkiye girmeden önce
karısına ''Sen boşsun, sen boşsun, sen boşsun'' dediğinde karısı (talakların)
ilkiyle kendisinden ayrılır, diğer ikisi bir şey değildir."
18173. Hilas der ki: "Karısı (talakların) ilkiyle kocasından
ayrılır."
18174. Hakem (b. Uteybe) ile Hammad (b. Ebi Süleyman) şöyle demişlerdir: "(Talakların) ilkiyle
karısı kendisinden ayrılır, diğer ikisi bir şey değildir."
18175. Şa'bi der ki: "Adam ilişkiye girmeden önce karısına
''Sen boşsun, sen boşsun, sen boşsun'' dediğinde karısı kendisine haram
olur."
18176. İbn Abbas der ki: "Adam ilişkiye girmeden önce
karısını boşadığında karısı başka bir erkekle evlenmedikçe kendisine helalolmaz. Talak kelimelerini ayrı ayrı
olarak söylese (talakların) ilkiyle karısı kendisinden ayrılır."
Adam Karısını Gerdeğe /
İlişkiye Girmeden Önce" Boşadığında Bu, Tek Talaktır" Diyenler
18177. Tavus ve Ata (b. Ebi Rabah): "Erkek, ilişkiye
girmeden önce karısını üç talakla boşarsa bu, tek talaktır" dediler.
18178. Tavus anlatıyor: Ebu's-Sahba, İbn
Abbas'a gitti. İbn Abbas ona şöyle dedi:
"Bildiklerini getir bakalım. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), Ebu Bekr dönem; ile Ömer'in
halifeliğinin başlarında üç talak, tek talak olarak hesap edilirdi. Hz. Ömer
insanların talakı peşpeşe getirdiklerini görünce bu
üç talakı onların aleyhine onayladı."
Tahric: Müslim (2/1099: 15, 16, 17), Ebu
Davud (2192, 2193) ve Nesai
(5599).
18179. Tavus, Ata ve
Cabir b. Zeyd: "Erkek karısını ilişkiye girmeden
önce üç talakla boşadığında bu, tek talak sayılır" dediler.
Karısını Tek Talakla Boşadıktan
Sonra Kendisiyle Karşılaşan Biri "Boşadın mı?" Diye Sorunca Ona
"Evet" Diyen, Daha Sonra Başka Biri ile Karşılaştığında O da
"Boşadın mı?" Diye Sorunca Ona da "Evet" Diyen Adam
Hakkında
18180. Muğire'nin bildirdiğine göre İbrahim(-i Nehai),
karısını tek talakla boşadıktan sonra kendisiyle karşılaşan biri "Hanımını
boşadın mı?" diye sorunca ona "Evet" diyen, daha sonra başka
biri ile karşılaştığında o da "Boşadın mı?" diye sorunca ona da
"Evet" diyen adam hakkında der ki: "Eğer birincisi ile talakı kasdettiyse tek talaktır."
18181. Ebu ishak bildiriyor: İbn Ma'kil ile Şa’bi, karısını tek
talakla boşadıktan sonra kendisiyle karşılaşan biri "Boşadın mı?"
diye sorunca ona "Evet" diyen, daha sonra başka biri ile
karşılaştığında o da "Boşadın mı?" diye sorunca ona da
"Evet" diyen adam hakkında şöyle demişlerdir: "Birincisi ile
talakı kasdettiyse bir sakıncası olmaz."
18182. Hasan(-ı Basri) anlatıyor: Karısını boşadıktan sonra kendisiyle
karşılaşıldığında "Hanımını boşadın mı?" diye sorulması üzerine
"Evet" diyen, daha sonra yine kendisine "Boşadın mı?" diye
sorulması üzerine tekrar "Evet" diyen adamın durumu Ömer b. el-Hattab'a çıkarıldı. Ömer şöyle dedi: "Neye niyet
ettiyse o (geçerlidir)."
18183. Abdurabbih anlatıyor: Karısını tek talakla boşadıktan sonra
tekrar boşayan, böylelikle talak sayısı ikiye ulaşan adamla karşılaşan biri
kendisine "Hanımını boşadın mı?" diye sorunca ona "Evet"
diyen adamın durumunu Cabir b. Zeyd'e sordum. Şöyle
dedi: "(iki sayısını ifade ederken) sadece vermiş olduğu talakları kasdettiyse kendisine bir şey gerekmez."
18184. Şeybani'nin bildirdiğine göre Hammad,
karısına "Sen boşsun" deyince karısının: "Ne dedin?" demesi
üzerine tekrar "Sen kesinlikle boşsun" diyen adam hakkında der ki:
"ikinci sözü ile kadına talakı anlatmayı kasdetmişse
bir sakıncası olmaz."
18185. Şu'be anlatıyor: Hakem (b. Uteybe)
ile Hammad (b. Ebi
Süleyman)'a, karısına "Sen boşsun, sen boşsun, sen boşsun" diyen adam
adamın durumunu sordum. Şöyle dediler: "Bu üç talaktır; ancak birincisini kasdetmesi müstesna. Eğer karısına "iddetini say" dediyse hüküm yine bunun gibidir''
18186. Ukbe b. Ebi'l-Ayzar anlatıyor: İbrahim(-i
Nehai)'ye karısını bir ya da iki talakla boşadıktan
sonra birinin "Karısını şu kadar mı boşadın; yoksa üç veya dört kere
mi?" diye sorması üzerine "Evet" diyen adamın durumunu sordum.
Şöyle dedi: "Karısı kendisinden kesin olarak ayrılır."
|
SONRAKİ SAYFA İÇİN
AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN |
Süre Yada İddet Zikrederek Talak