m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe

Boşanma

Baskı Altındaki Adamın Talakını (itibar Edilen) Bir Şey Olarak Görmeyenler

18330. İbn Abbas der ki: "Zorlanan ve zulüm altında olan adamın talakı (geçerli) olmaz."

18331. Hasan(-ı Basri)'nin bildirdiğine göre Hz. Ali, baskı altındakinin talakını (itibar edilen geçerli) bir şeyolarak görmezdi.

18332. Yahya b. Ebi Kesır'in bildirdiğine göre İbn Abbas, baskı altındakinin talakını lağvetmiştir.

18333. Medine ahalisinin azatlısı Sabit'in bildirdiğine göre İbn Ömer ve ibnü'zZübeyr, baskı altındakinin talakını (geçerli) bir şeyolarak görmezlerdi.

18334. Evzai kanalıyla bir zattan rivayet edildiğine göre Ömer b. el-Hattab, baskı altındakinin talakını (geçerli) bir şeyolarak görmezlerdi.

18335. Ömer b. Abdilazız der ki: "Baskı altındakinin üzerine talak ve azat etme söz konusu olamaz."

18336. Hasan(-ı Basri), baskı altındakinin talakını (geçerli) bir şeyolarak görmezdi.

18337. Abdülmelik bildiriyor: Ata (b. Ebi Rabah) baskı altındakinin talakını (geçerli) bir şeyolarak görmezdi. Ayrıca Ata: "Şirk, talaktan daha büyüktür" diye ekledi.

18338. Evzai bildiriyor: Ata (b. Ebi Rabah)'a baskı altındakinin talakını sordum. "(Geçerli bir şey değildir)" dedi.

18339. Cüveybir diyor ki: "Dahhak, baskı altındakinin talakını ve azat etmesini caiz (geçerli) görmezdi."

18340. Hasan(-ı Basri)'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Hiç şüphesiz Allah, sizin üç şeyinizi affetmiştir: Hata, unutma ve zorlandığınız şeyler."

Tahric: Abdürrezzak (11416), Said b. Mansur (1144, 1145, 1146), İbn Mace (204, 2045), Taberani (2/1430), Taberani M. el-Evsat (7280, 8269, 8272), İbn Hibban (7219), Ukayli, ed-Duaffi (4/1710), İbn Adi (2/573), Ebu Nuaym, Ahbaru Isbehan (1/90, 251) ve Hakim (2/198).

18341. Muhammed b. Abdirrahman bildiriyor: Zekat memurlarından biri, hanımını boşaması için bir adamı dövdü. Adam en sonunda talak verdi. Bu durum Ömer b. Abdilazızle yazılınca bu talaka onay vermedi.

18342. Hz. Aişe'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Baskı altında ve öfke krizinde olan kimse için talak ve azat etme söz konusu olamaz."

Tahric: Ahmed (6/276), Buhari, et-Tarihu'l-Kebir (1/514), Ebu Davud (2187), Darakutni (4/36:98), Hakim (2/198) ve Beyhaki (7/357;10, 61).

Zorlanan Kimsenin Talakını Geçerli Görenler

18343. Seyyar anlatıyor: Şa'bi'ye "insanlar senin baskı altındakinin talakının bir şey ifade etmediği görüşünün olduğunu iddia ediyorlar" dedim. "Onlar benim adıma yalan söylüyorlar" dedi.

18344. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Baskı altındakinin talakı (geçerli)dir."

18345. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Baskı altındakinin talakı caizdir; bu (talak), sadece kendisini kurtarmak için feda ettiği bir şeydir."

18346. Ali b. Zeyd'in bildirdiğine göre Said b. el-Müseyyeb baskı altındakinin talakını caiz görürdü.

18347. (Kadı) Şureyh der ki: "Baskı altındakinin talakı caizdir.''

18348. Ebu Kılabe'den baskı altındakinin talakının geçerli olduğuna dair görüşü rivayet edilmiştir.

18349. ibrah7m(-i Nehai) der ki: "Kılıç adamın başının ortasına yerleştirildikten sonra bile adam talak verse, onun talakını geçerli kılanm."

18350. Husayn'ın bildirdiğine göre Şa'b7, azat etme ya da talak verme işlerinden birine mecbur bırakılan adam hakkında: "Yerelotorite zorladığında caiz olur, hırsızlar / eşkiyalar zorladığında caiz olmaz" dedi.

iki Hanımı Olan, Birinin Dışarı Çıkmasını Yasaklayan, Yasaklanmayan Dışarı Çıktığında "falan mı Çıktı? Sen Boşsun" Diyen Adam Hakkında

18351. Yunus'un bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), iki hanımı olup da birinin dışarı çıkmasını yasaklayan, yasaklanmayan dışarı çıktığında yasakladığının dışarı çıktığını zannederek "Falan mı çıktı? Sen boşsun" diyen adam hakkında: "irade ettiği ve niyet ettiği boş olur" dedi.

18352. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Her ikisi de boş olur. Hem kendisine çıkandır diye isim verdiği ve ''Sen boşsun'' diye hitap ettiği boş olur."

18353. Ma'mer'in bildirdiğine göre Zühri, hanımına "Eğer dışarı çıkarsan boşsun" dedikten sonra bir kadın hanımının elbiselerini ödünç alarak dışarı çıkınca onu kapıdan çıkarken gören kocası (onu elbiselerinden dolayı hanımı zannederek) "Yaptın (yani çıktın) mı? Sen boşsun" diyen adam hakkında der ki: "Hanımı üzerine talak gerçekleşir."

18354. İbn Cüreyc bildiriyor: Ata (b. Ebi Rabah)'ın şöyle dediğini işittim: "Bir adam, bir hanımının çıkmayacağına dair yemin ettikten sonra başka bir hanımının çıkması üzerine kendisine ''Bu senin hanımındır" denilince onu diğer hanımı (çıkmayacağına dair yemin ettiği) zannederek ona talak verirse bu (talakı geçerli kılan) bir şey değildir."

18355. Ebu'l-Ala'nın bildirdiğine göre iki hanımı olan, birinin dışarı çıkması üzerine "Bu kimdir?" diye sorduğunda "Falan kadındır" denilince "Hiç şüphesiz ki o boştur" diyen, "Boştur" dediği de ismini söylemediği hanımı olan (ismini verdiği kadınla boş olduğunu söylediği kadın farklı farklı iki hanımı olan) adam hakkında Kahıde der ki: "Her iki hanımı üzerine talak gerçekleşmiştir."

18356. iki hanımı ya da iki cariyesi olan, birini çağırarak "Sen boşsun" dediğinde diğer hanımının icabet ettiği adam hakkında Amir(-i Şa'bi): "ismini belirttiği hanımı boş olur. Bu sözü cariyesine söylese de hüküm yine böyledir" dedi.

Hanımına ''Ailene Katıl!" Diyen Adam Hakkında

18357. Eş'as'ın bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), hanımına "Ailene katıl!" diyen adam hakkında der ki: "Niyeti geçerlidir."

18358. Cabir'in bildirdiğine göre Amir(-i Şa’bi), hanımına "Ailene katıl!" diyen adam hakkında der ki: "Bu, önemli bir şey değildir. Ancak öfke esnasında boşamayı kasdetmesi müstesna."

18359. ikrime der ki: "Adam hanımına ''Ailene katıl!'' dediğinde bu tek talaktır." Katade der ki: "Ben bunu (talakı gerçekleştiren) bir şey saymam."

18360. Şu'be anlatıyor: Hakem (b. Uteybe) ile Hammad (b. Ebi Süleyman)'a, hanımına talakı kastederek "Git ve ailene katıl!" diyen adamın durumunu sordum. Şöyle demişlerdir: "Bu tek talaktır. Bu adam karısına dönmeye daha layıktır."

Karısını Yarım Talakla Boşayan Adam Hakkında

18361. Muğire'nin bildirdiğine göre Haris el-Ukli, dört hanımı olup da kendilerine "Aranızda üç talak vardır" diyen adam hakkında der ki: "Her bir hanımı kendisinden üç talakla ayrılır." Harisı hanımını yarım talakla boşayan adam hakkında der ki: "Bu tam olan tek talaktır."

18362. Mansur'un bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), dört hanımı olup da kendilerine "Aranızda tek talak vardır" diyen adam hakkında der ki: "Her biri için tek talak gerçekleşir."

18363. Evzai anlatıyor: Ömer b. Abdilazız'e hanımını yarım talakla boşayan adamın durumu sorulunca: "Bu, bir talaktır" dedi.

18364. Hammad'ın bildirdiğine göre Katade, dört hanımı olup da kendilerine "Aranızda tek talak vardır" diyen adam hakkında der ki: "Her biri üzerine tek talak gerçekleşir."

18365. Şa’bi der ki: "Bir erkek karısına: ''Sen yarım talakla boşsun'' ya da: ''Üçte bir talakla boşsun'' dediğinde bu tek talak olur."

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

İçinden Hammmı Boşadığmı Geçiren Adam Hakkında