m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe

Avlanma

Hayvanın Boğazlarken...

Diş ve Kemik Haricinde Herhangi Bir Şeyle Kanı Akıtılan Hayvanın Yenebileceğini Söyleyenler

20159. Abaye b. Rifaa, babasından, o da dedesinden naklen bildiriyor: "Ey Allah'ın Resulü! Yarın düşmanla karşılaşacağız; yanımızda (hayvan kesebileceğimiz) bıçağımız bile yok" dediğimde, Allah'ın Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Diş ve tırnak olmamak şartı ile kan akıtabilecek her kesici şeyle Besmele çekilerek kesilen hayvanı yiyin. Bunlarla kesmenizin caiz olmamasının sebebi, dişin kemik olması, tırnağın ise Habeşlilerin kesme şekli olmasıdır" buyurdu.

Tahric: Buhari (5543), EbU Davud (2814), Tirmizi (1491,1492) ve Nesai (4493).

20160. Ebu idrıs der ki: "Enes'in küçük kuşlarla birlikte geldiğini, sonra da kamış kabuğu isteyip bununla kuşları kestiğini gördüm."

20161. Müseyyeb b. Rafi'nin bildirdiğine göre Alkame'ye, kamış kabuğu ve (keskin olan) çakmak taşıyla kesmenin hükmü sorulunca: "Bunda bir sakınca yoktur. Diş ve tırnak dışında, şah damarını kesen her şeyin kestiğini ye" cevabını verdi.

20162. A'meş'in bildirdiğine göre İbrahim(-i Nehai) ile Şa’bi: "Kamış kabuğunun (veya kamışın) kestiğini yemekte bir sakınca yoktur" demişlerdir.

20163. Amr b. Dinar bildiriyor: Ebu'ş-Şa'sa'nın yanında, kendisiyle hayvanın kesilebileceği aletleri müzakere ederken: "Şahdamarını kesebilen her türlü aletle kesim yapılabilir" dedi.

20164. Hasan(-ı Basri) der ki: "Azı dişi, tırnak ve kemik hariç, şah damarını kesip kanı akıtan şeylerin kestiğini yiyebilirsin."

20165. Cafer b. Meymun der ki: Eti ve şah damarı kesebilen şeylerin kestiği yenir. Ancak (sahabe) diş ve tırnakla kesilen şeylerin yenmesini kerih görür ve: "Bu ikisi, Habeşlilerin kesme aletidir" derlerdi.

20166. Zühri der ki: "Kesim ancak bıçak ve keskin olan taş ile olur. Diş ve tırnak dışında şah damarını ve eti kesen şeylerle kesilen eti ye."

20167. Ebu Raca der ki: Dikenli bir yerde yürürken arkadaşlarımızdan biri bir tavşan görüp yakaladı. Ancak kesecek bir şey bulamayınca tavşanı tırnağıyla kesti. Sonra diğerleriyle birlikte tavşanı pişirip yediler. Ancak ben ondan yemeyi kabul etmedim. Daha sonra İbn Abbas'la karşılaştığımda olayı anlattım. Bana: "Yememekle iyi etmişsin; çünkü adam tavşanı boğarak öldürmüş" dedi.

Tahric: Abdurrezzak, Musannef (8617).

20168. İbrahim(-i Nehai): "Hayvan; diş, kemik, tırnak ve boynuz ile kesilmez" demiştir.

20169. Adiy b. Hatim bildiriyor: Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem), keskin taş ve keskin bir çubuk parçasıyla kesmenin hükmünü sorduğumda: "Bunda bir sakınca yoktur" buyurdu ve bunlarla kesim yapmaya ruhsat verdi.

Tahric: Ahmed (4/256,258,377), Ebu Davud (2817), Nesai (4491), İbn Mace (3177), Tahavi, Şerh Meani'l-Asar (4/183), İbn Hibban (332) ve Hakim (4/240).

20170. Rati b. Hadic bildiriyor: Peygamberimize (Sallallahu aleyhi ve Sellem), kamış kabuğuyla kesim yapmanın hükmünü sorduğumda: "Diş ve tırnak hariç şah damarını kesen şeylerin kestiğini ye" buyurdu.

Tahric: Müslim (3/1559: 22) ve Nesai (4492).

20171. Ebu'r-Rabı anlatıyor: İbn Abbas'a, bıçak bulunmadığı zamanda kamışla kesmenin hükmü sorulunca: "Bıçağın kesimi gibi şah damarını kesiyorsa, Besmele de çekilmişse yiyebilirsin. Ancak ezerek kesiyorsa yeme" cevabını verdi. Bıçak bulunmadığı zamanda keskin taşla kesmenin hükmünü de sorduğumda: "Şah damarını kesiyorsa yiyebilirsin; ancak ezerek kesiyorsa yeme" karşılığını verdi.

20172. Muhammed İbn Sayfiy der ki: "Keskin bir taşla kestiğim iki tavşanla Peygamberimize (Sallallahu aleyhi ve Sellem) gittiğimde bana onları yiyebileceği mi söyledi."

Tahric: Tayinisı (1182), Abdurrezzak (8692), Ahmed (3/471), İbn Ebi Şeybe, Müsned (712) ve İbn Mace (3175).

20173. Muhammed b. Safvan, Peygamberimizden (Sallallahu aleyhi ve Sellem) önceki hadisin aynısını nakletmiştir.

Tahric: İbn Ebi Şeybe, Müsned (633), Ahmed (3/471), Darimi (2014), Nesai (4489), İbn Mace (3244) ve Hakim (4/235).

20174. Ubeyd b. Umeyr der ki: "Yanında hazır bulunan taş, demir, sopa ve kemikle kesebilirsin."

20175. Yahya b. Ya'mur der ki: "Yaralanan şeyi ye. Kırılan (ve bu şekilde ölen) şeyi ise yeme. Kamış kabuğu veya bir taş parçası bile olsa şah damarını kesen her şeyin kestiğini yiyebilirsin."

20176. İbn Tavus'un naklettiğine göre babası (Tavus): "Yaralamadığı veya kırmadığı müddetçe taş, kamış kabuğu ve keskin olan her şey ile kesebilirsin" demiştir.

20177. İbrahim'in bildirdiğine göre bir bedevi, Esved'e gelip: "Keskin taş ile kesebilir miyim?" diye sorunca, Esved: "Hayır olmaz" cevabını verdi. Bedevi ardını dönüp gidince, ben: "ince taş ile kesilmesinde bir sakınca yoktu, öyle değil mi?" diye sordum. Esved: "Bu kişi, devenin damarını (tedavi amaçlı) yarmayı kastediyor. Ancak hayvan öldüğü zaman: ''Ben onu kestim'' demeye başlayacak" karşılığını verdi.

20178. Ata (b. Ebi Rebah) der ki: "Sopa ve keskin taş ile kesim yapıp damarları kestiğin zaman bunda bir sakınca yoktur."

20179. Seleme b. Bişr bildiriyor: ikrime'ye, keskin taşla kesim yapmanın hükmünü sorduğumda: "Eğer keskinse ve damarları ezerek koparmıyorsa, kestiğini yiyebilirsin" cevabını verdi.

20180. Amir(-i Şa’bi): "Keskin taşla kesileni ye" dedi.

20181. Hz. Ali: "Eğer keskin taştan başka kesecek bir şey bulamazsan onunla kes" dedi.

20182. Şa'bi: "Bıçak, keskin taş, kamış, sopa ve damarı kesip kanı akıtan her şeyle kesim yapabilirsin. Diş, kemik ve tırnakla kesim yapılması ise kerih görülürdü" dedi.

20183. Ata b. Yesar'ın bildirdiğine göre, Harise oğullarından bir köle sağmal devesini otlatırken ölmek üzere olduğunu gördü ve yanında onu kesecek bir şey olmadığı için bir kazık alıp onunla deveyi kesti. Bu durumu Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bildirince, Allah'ın Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) kendisine deveyi yiyebileceğini söyledi.

Tahric: Malik (2/489: 3), Ahmed (5/430), Ebu Davud (2816), Nesai (4492), İbnu'I-Carud (896) ve İbn Abdilber (5/150, 151). Konu için 20186. hadise bakınız.

20184. Ebu Talha el-Esedi anlatıyor: İbn Abbas'ın yanında otururken bir bedevi gelip: "Ben davarların yanındayken davara kurt dadandı ve bir koyunun karnını yarıp bağırsaklarını yere döktü. Bunun üzerine yerden keskin bir taş aldım, onu başka taşa sürterek bileyip bıçak gibi keskin duruma getirdim. Bununla koyunu boğazlayıp kanını akıtarak damarlarını kestim" dedi. İbn Abbas da: "Koyundan yere değene bak ve orayı ayır; çünkü yere değen kısmı (sen koyunu kesmeden önce) ölmüştür. Diğer kısımları ise yiyebilirsin" karşılığını verdi.

20185. Hz. Ömer: "Sivri olan mızrak ve oklarla kesim yapmanız, sizin için kesilen hayvanı helal kılar" demiştir.

20186. Ka'b b. Malik'in naklettiğine göre, siyahi olan bir cariyeleri keskin bir taşla bir koyunu kesti. Ka'b bunun hükmünü Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) sorunca, Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona koyunu yiyebileceği ni söyledi.

Tahric: Muvatta (2/489: 4), İbn Ebi Şeybe, Müsned (500), Ahmed (3/454, 61386), Buhari (2304), Taberani (19/190), İbn Mace (3182) ve İbn Hibban (5893).

20187. Abdullah (b. Mes’ud): "Diş ve tırnak hariç, şah damarını kesebilen her şeyle kesileni yiyebilirsin" dedi.

20188. Seleme b. Alkame'nin bildirdiğine göre Muhammed (b. Sirin)'e, (keskin) çubukla kesim yapmanın hükmü sorulunca: "Kestiğini kırarak öldürmediği müddetçe yiyebilirsin" cevabını verdi.

20189. İbn Abbas der ki: "Kesim yeri boğaz ve gerdandır."

2019-, Davud b. Ebi Asım'ın bildirdiğine göre bir deve, develerin su içtiği kaynaklardan birine düştü ve onu kesmeye güç yetiremediler. Bu durumu Said b. el-Müseyyeb'e sorduklarında: "Hz. ibrahim'in kestiği yerden başka kesilecek bölge yoktur" cevabını verdi.

20191. Ata (b. Ebi Rebah) der ki: "Kesim, ancak göğsün üst tarafından ve boğazdan yapılabilir."

20192. Feratisa anlatıyor: Hz. Ömer, onun yanında iken münadisine: "Kesim, güç yetiren kişi için boğaz ve boğaz boşluğudur. Kesimden sonra da hayvanın canı tam olarak çıkıncaya kadar bekleyin!" diye seslenmesini emretti.

Tahric: İbn Hazm, el-Muhalla 7/444 (1046), Abdurrezzak (8614), Ebu Ubeyd, Garıbu'/-Hadis (3/254), İbn Hibban (5/457,6/195,5/299).

20193. İbn Ebi Necih'in bildirdiğine göre Ata (b. Ebi Rebah), koyunu ensesinden kesen bir kişinin o koyunu yemesini kerih görmüştür.

Boğaz ve Gerdandan Başka Yerden de Kesimin Yapılabileceği ni Söyleyenler

20194. ismail b. Umeyye, Harise oğullarından bir adamdan, o da kendi kabilesinden bir ihtiyardan naklediyor: Develerinden biri bir su kaynağının içine düşünce durumu Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bildirdiler. Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Bir şey saplayarak onu öldürün ve yiyin" buyurdu.

Tahric: Taberani (4/4380).

20195. Mesruk'un bildirdiğine göre bir deve baş aşağı bir kuyuya düşünce Hz.

Ali: "Onu parçalara ayırıp yiyiniz" dedi.

20196. Katade'nin bildirdiğine göre Said b. el-Müseyyeb, kuyuya düşen deve hakkında: "Hangi tarafından mümkünse oraya bir şey saplanarak vurulur ve bunu yaparken Allah'ın adı zikredilir" demiştir.

20197. Ebu'l-Uşera'nın babası der ki: Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Ey Allah'ın Resulü! Kesim sadece boğaz ve gerdandan mı olur?" diye sorduğumda: "Onu uyluğundan (bir şey saplayarak) vurman da yeterlidir" buyurdu.

Tahric: İbn Ebi Şeybe, Müsned (606), Ahmed (4/334), Darimi (1972), Buhari (2/1557), Ebu Davud (2818), Tirmizi (1481), Nesai (4497) ve İbn Mace (3184).

20198. Abaye'nin naklettiğine göre bir deve kuyuya düştü. İbn Ömer de oradaydı. Bir adam onu kesmek için inip: "Onu kesemiyorum" deyince, İbn Ömer: "Onun üzerine Besmele çek ve yan tarafından kes" dedi. Adam, İbn Ömer'in dediği gibi yaptı ve deveyi kuyudan parçalar halinde çıkardılar. İbn Ömer de iki veya dört dirheme devenin onda birini satın aldı.

Tahric: İbn Hazm, Muhalla (7/447: 1048).

20199. Ebu'd-Duha'dan nakledildiğine göre Mesruk, kuyuya düşen çift hörgüçlü bir deve için: "Onu parçalayıp yiyin" demiştir.

20200. Ebu Raşid es-Selmanı anlatıyor: Kufe sırtlarında aileme ödünç verilmiş gebe develeri otlatıyordum. içlerinden bir deve kuyuya düşünce, kesemeden devenin ölmesinden korkup bir demir aldım ve onun yan tarafına veya hörgücüne vurdum. Sonra onun parçalara ayırıp akrabalarıma dağıttım. Ailemin yanına gelip durumu bildirdiğim zaman yemekten kaçındılar. Bunun üzerine Hz. Ali'ye gidip evinin kapısında durdum ve: "Ey müminlerin emiri!" diye seslendim. Hz. Ali: "Geldim! Buyur!" karşılığını verince, ona olanları bildirdim. Hz. Ali: "Ye ve bana da arka butundan getir" dedi.

20201. Ebu ishak'ın bildirdiğine göre (kadı) Şureyh ile Mesruk: "Bir deve kuyuya düşer de kesilecek yerini bulamazlarsa o hayvana bıçakla vursunlar. Bu vuruş, onu kesimidir" derlerdi.

Hayvanı Keserken Bir Yeri Kımıldayacak Olursa Onu Yiyebilirsin

20202. Akıl b. Ebi Talib'in azatlısı Ebu Murre anlatıyor: Ailemin yanına döndüğümde koyunlardan birinin öldüğünü gördüm. Hemen onu kesmeye koyuldum. Keserken de kımıldadığını gördüm. Ebu Hureyre'ye gidip durumu anlattığımda onu yiyebileceğimi söyledi. Sonra Zeyd b. Sabit'e gidip aynı şeyi anlatınca: "Ölü kımıldayabilir" dedi.

20203. Ebu'z-Zübeyr'in bildirdiğine göre Ubeyd b. Umeyr, kesim hakkında:

"Kuyruğu nu salladığı veya tepindiği ya da hareket ettiği zaman helal olur" demiştir.

20204. İbn Tavus'un bildirdiğine göre Tavus, kesilirken bir tarafını kımıldatan hayvanı yemekte bir sakınca görmedi.

20205. Ata (b. Ebi Rebah) der ki: "Hayvan keSildiği zaman kuyruğunu veya bir tarafını ya da ayağını hareket ettirdiği zaman bu hayvan temiz (helal)dir."

20206. Yunus'un bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), kesim hakkında: "Hayvan kesilirken kuyruğunu veya bir tarafını ya da ayağını hareket ettirdiği zaman bu hayvan temiz (helal)dir."

20207. Sabbah b. Sabit der ki: Amir b. Abde'ye, kuyuya düşen bir ördeğin henüz ölmeden çıkarılması durumunda hükmünün ne olacağını sorduğumda: "Ördeği kesin ve yiyin" cevabını verdi.

20208. Hz. Ali der ki: "Hayvan gözünü kırptığı veya kuyruğunu oynattığı ya da ayağıyla depreştiği zaman onu yiyebilirsin."

20209. Dahhak der ki: "Gözünü kırparken veya kuyruğunu hareket ettirirken yetişip kesilen hayvan helaldir. Kesilirken gözünü kırpmayan ve kuyruğunu hareket ettirmeyen hayvan ise haramdır ve ölü hükmündedir."

20210. Nu'man b. Ali'nin bildirdiğine göre Said b. Cübeyr çöplüğe atılmış, kıpırdayan bir devekuşunun yanından geçerken; "Buna ne olmuş?" diye sordu. "Vurularak ölmüş olmasından korkuyoruz" karşılığını verdiklerinde Said; "Nerdeyse siz onu şeytana terk ediyordunuz. Vurulmuş olan hayvan vurulduğu yerde ölendir" dedi.

20211. Ebu Miclez der ki: "Onlar (Sahabe ve Tabiun), kestikleri hayvanlar dışında, boğulmuş, darbe sonucu ölmüş veya yüksekten düşerek ölmüş hayvanların da yenilmesi için ruhsat verileceğini umuyorlardı. Ancak Yüce Allah ayetle (Maide Sur. 3) kesimine yetişilenler dışında bunların yenilmesini yasakladı."

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

Hedefe Konulup Vurulması Yasaklanan Şeyler