m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Edeb

 

''Allahın Adıyla; Falan Kişiye" Diye Yazmak

 

26359. İbn Sirin der ki: Bir kişi; İbn Ömer'e: "Allah'ın adıyla; ''fulan (falan kişiye)" diye (başlayan bir mektup) yazdı. İbn Ömer: "Yavaş ol! Allah'ın ismi sadece kendisine aittir" dedi.

 

26360. Muğire der ki: İbrahim(-i Nehai) mektubun başında: "Bismillahirrahmanirrahim; falan kişiye" diye yazılmasını kerih görür, adresin yazıldığı kısmın başında ise bunun sakıncası olmadığını söylerdi."

 

26361. Humeyd; Bekr (b. Abdillah el-Müzeni)'nin: "ila fulan'' diye yaz; "ii fulan'' diye yazma!" dediğini nakleder.

 

26362. Dinar, ibnu'I-Hanefiyye'nin "Bismillah, li fulan'' şeklinde yazmakta bir sakınca görmediğini bildiriyor.

 

26363. Şa'bi'den buna benzer bir söz nakledilmiştir.

 

 

 

Biri Diğerine (Bir Mektup) Yazacağı Zaman Nasıl Yazar?

 

26364. Mansur naklediyor: İbrahim(-i Nehai) birine bir mektup yazacağı zaman şöyle yazardı: "Kendisinden başka ilah olmayan, hamda layık, kutlu ve yüce olan, hükrümranlığın ve hamdın kendisine has olduğu ve herşeye muktedir olan Yüce Allah'a hamd ederek, Allah'ın selamı senin üzerine olsun (derim.)"

 

 

 

(Mektubunda) ''Emma Ba'd (Bundan Sonra Derim Ki)" Diye Yazanlar

 

26365. Muhammed b. Suka der ki: Nu'aym b. Ebi Hind'e gittim; bana bir kağıt çıkardı. Onda: "Ebu Ubeyde b. el-Cerrah ve Muaz b. Cebel'den Ömer b. elHattab'a, Allah'ın selamı üzerine olsun. Emma ba'd (bundan sonra derim ki) ... " yazılıydı. Hz. Ömer de onlara cevaben şöyle yazdı: "Ömer b. el-Hattab'dan; Ebu Ubeyde b. el-Cerrah ile Muaz b. Cebel'e. Allah'ın selamı üzerinize olsun. Emma ba'd (bundan sonra derim ki) ... "

 

26366. Şa’bi, Hz. Aişe'nin, Muaviye'ye, içinde: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" şeklinde (başlayan) bir mektup yazdığını nakleder.

 

26367. Ebu Kılabe; Hz. Osman'ın mektubunu okuyan veya Hz. Osman'ın mektubu kendisine okunan birinin, mektupta: "Em ma ba'd (bundan sonra derim ki) ... " yazdığını söylediğini bildirir.

 

26368. Urve bildiriyor: Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mektuplarını okudum. Her mevzunun bitiminde, "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" yazılıydı.

 

26369. Amir(-i Şa’bi), Ziyad'ın şöyle dediğini rivayet eder: Hz. Davud'a verilen "Faslu'l-hitab", "Em ma ba'd (bundan sonra derim ki)" sözüdür.

 

26370. Cafer b. Burkan der ki: Ömer b. Abdilazız bir mektupta: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki" yazıp şöyle dedi: "Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mektuplarında bu (ara) sözcük vardı.

 

26371. Zeyd b. Eslem bildiriyor: Babam beni İbn Ömer'e gönderdi. Onu:

"Bismillahirrahmanirrahim; "Emma ba'd (bundan sonra derim ki" yazarken gördüm.

 

26372. Hişam (b. Urve) der ki: Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mektuplarından bazılarında, her konunun bitiminde "Em ma ba'd (bundan sonra derim ki" yazılı olduğunu gördüm.

 

Tahric: Buhari, el-Edebu'I-Müfred (1121).

 

 

 

26373. Semure bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hitab etti ve:

"Emma ba'd (bundan sonra derim ki" dedi.

 

26374. Ebu Humeyd es-Saidı der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hutbe verdi ve: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki" dedi.

 

26375. Hz. Aişe; Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) konuşup; "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dediğini bildirir.

 

26376. Cabir; Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hutbe verdiğini ve "Em ma ba'd (bundan sonra derim ki)" dediğini rivayet eder.

 

26377. Hz. Aişe'nin sütkardeşi Tufeyl b. Sahbere Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dediğini nakleder.

 

26378. Zeyd b. Erkam der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bize hutbe verdi ve: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dedi.

 

26379. İbn Ebi Leyla; Ebu'd-Derda'nın, Mısır valisi olan Mesleme b. Mahled'e mektup yazdığını ve mektubunda: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dediğini bildiriyor.

 

26380. Abdullah b. Hubeyre; Ebu'd-Derda'nın, Selman'a yazdığı mektubunda: Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dediğini; Selman'ın da Ebu'd-Derda'ya yazdığı cevabi mektupta aynı şekilde: "Em ma ba'd (bundan sonra derim ki)" diye yazdığını bildirir.

 

26381. Said b. Ebi Burde bildiriyor: Hz. Ömer, Ebu Musa'ya (mektubunda) "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" diye yazdı.

 

26382. Abdullah b. Ukeym der ki: Hz. Ebu Bekr bize hutbe verdi ve: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dedi.

 

26383. Bilal b. el-Haris bildiriyor: Ömer b. el-Hattab hutbe verdi ve: "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dedi.

 

26384. Muhammed (b. Sirin) der ki: Ebu Musa; İbn Abdi'I-Kays diye anılan Amir b. Abdillah'a (mektup) yazdı ve (mektubunda) "Emma ba'd (bundan sonra derim ki)" dedi.

 

 

 

Zimmilere Selam ve "Dostluğun Hakkı Vardır" Diyenler

 

26385. Alkame bildiriyor: Abdullah (b. Mes’ud) ile beraber Seylahın'den geldim. Hire ahalisinden idareciler de ona yol arkadaşlığı etmişlerdi. Kufe'ye girdikleri zaman Abdullah, onların başka bir yola saptıklarını görünce onlara selamet (Allah'a ısmarladık) diledi. Ben: "Sen bu kafirlere selamet mi diliyorsun!" deyince, Abdullah: "Evet, onlar bana yol arkadaşlığı ettiler ve arkadaşlığın hakkı vardır" karşılığını verdi.

 

26386. Alkame der ki: "Abdullah (b. Mes’ud) (selam yerine) onlara (sözkonusu bu kafirlere) eliyle işaret etmekten öte bir şey yapmadı."

 

26387. Şu'ayb b. el-Habhab naklediyor: Ali b. Abdillah el-BarikT'nin yanındayken, yanında bir miktar yiyecek olan bir Yahudi veya Hıristiyan geçti. Ali bu adama selam verince, ben: ''Bu bir Yahudi veya Hıristiyan'dır!'' dedim. Ali, bana Zuhruf Suresinin sonundaki şu ayeti okudu: "Onun: ''Ey Rabbım'' demesi hakkı için, muhakkak ki bunlar inanmayan bir topluluktur. Şimdilik sen onlara aldırma ve: ''Size selam olsun'' de. Onlar yakında bilecekler!" (Zuhruf Sur. 88-89)

 

26388. Ma'mer bildiriyor: Öğrendim ki: Ebu Hureyre bir yahudiye rastlayıp selam verdi. Kendisine: ''Bu bir yahudidir!'' denince; Ebu Hureyre: ''Ey Yahudi! Selamımı bana geri ver; sana dua ederim'' dedi. Yahudi: ''İade ettim'' deyince; Ebu Hureyre: ''Allahım! Bunun malını ve çocuklarını çoğalt'' dedi.

 

 

 

Binekli Yayaya Selam Verir

 

26389. Muhammed (b. Sirin) der ki: ''Binekli olan yürüyene, yürüyen oturana selam verir. Bir yerde buluşan kişilerden hayırlı olan daha önce selam verir.''

 

26390. Husayn der ki: Şa'bi'yle beraberken, binekli olan bir adamla karşılaştık ve Şa'bi adama selam verdi. Ben: ''Biz yaya, o ise binekli olduğu halde

 

sen mi selam veriyorsun!" dedim. Şa’bi: "Şureyh'in süvari olana selam verdiğini gördüm" dedi.

 

26391. Mekhul ve Süleyman b. Musa derler ki: "Küçük büyüğe, ayakta olan oturana, binekli yaya olana, sayıca az olanlar çok olanlara selam verir.’’

 

 

 

Hıristiyan Katib Edinmek

 

26392. Ebu'd-Dihkane der ki: Ömer b. el-Hattab'a: "Hıre halkından bir çocuk var. Hafızası ve yazması ondan daha güzelolanı görülmemiştir. Onu kendine katib olarak almak istemez misin? ihtiyacın olduğunda da yanında olur" dediler. Hz. Ömer: "Öyle yaparsam, müminlerin dışında sırdaş edinmiş olurum" dedi.

 

26393. Kasım bildiriyor: "Abdullah (b. Mes’ud)'unHıristiyan bir katibi vardı."

 

26394. iyad el-Eş'arı bildiriyor: "Ebu Musa'nın Hıristiyan bir katibi vardı."

 

 

 

Katibi Olup ta; Yazıcı Edinmeye Ruhsat Verenler

 

26395. Şakık der ki: "Biz Kadisiye'deyken, Ebu Bekr'in bize gönderdiği bir mektup geldi. Mektubu Abdullah b. el-Erkam yazmıştı."

 

26396. Hasan b. Muhammed der ki: "Bana, Hz. Ali'nin katibi Ubeydullah b. Ebi Rafi bildirdi ... "

 

26397. Zeyd b. Sabit, Hz. Ebu Bekr'in kendisine şöyle dediğini bildiriyor:

"Sen, Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) indirilen vahyi yazardın. (O halde) Kur'an'ı bir araya getirip yaz."

 

Tahric: Ahmed (1/10, 13,; 5/ 188, 189), Buhari değişik yerlerde (4679, 4986,4989), Tirmizi (3103 "hasen sahih") ve Nesai (7995) rivayet ettiler.

 

 

 

26398. Amir(-i Şa'bl), Hz. Ali'nin katibi olan birinden rivayette bulunmuştur.

 

26399. Museyyeb b. Rafi der ki: "Muğire b. Şu'be'nin katibi Verrad bana rivayette bulundu ... "

 

26400. Becale der ki: "Ben Ceziy b. Muaviye'nin katibiydim."

 

26401. Hatim b. Ebi Sağıra, Abdullah b. Mutarrif'in katibi olan Atiyye'den bildiriyor ...

 

 

 

Mektuba Kendi Adıyla Başlamak

 

26402. İbn Sirin, Ala b. el-Hadrami'nin Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) yazdığı mektuba kendi adıyla başladığını bildiriyor.

 

Tahric: Ebu Davud (5092,5091) ve Hakim (3/636) rivayet ettiler.

 

 

 

26403. Muhammed (b. Sirin) der ki: Ebu Musa (Amir b. Abdillah'a yazdığı mektubuna): "Abdullah b. Kays'tan; Amir b. Abdillah'a" diye başladı.

 

26404. Meymun b. Mihran naklediyor: İbn Ömer, (babası) Ömer b. el-Hattab'a: "Abdullah b. Ömer'den, Ömer'e" diye başlayan bir mektup yazdı.

Meymun dedi ki: "Acemler böyle yapmakla (alıcının adını zikrederek) birbirlerini yüceltirlerdi."

 

 

 

Mektup Yazdığı Kişinin Adıyla Başlamak

 

26405. Kehmes der ki: Abdullah b. Müslim b. Yesar, bana: "Mektuba ismimle başlamasam bunda bir sakınca var mı! Zira mektuba amin ile başlanıyorken, adam kalkmış babasının adıyla başlıyor" dedi.

 

26406, Muaz b. Muaz bildiriyor: "Bağdad'ta olan Şu'be'ye bir mektup yazdım ve onun adıyla başladım, Bana bir mektup yazarak böyle yapmamamı ve Hakem'in bunu kerih gördüğünü söyledi."

 

26407. Evzai, bir ihtiyardan, Zeyd b. Sabit'in Muaviye'ye mektup yazdığını ve mektuba Muaviye'nin ismiyle başladığını bildiriyor,

 

26408. Evzai bildiriyor: "Ömer b. Abdilazız'e kendi adıyla başlayan mektup yazılır ve kendisi bunda bir sakınca görmezdi."

 

26409. İbn Sirin der ki: İbn Ömer'in Muaviye'ye bir işi düşmüştü. Ona mektup yazmak isteyince: "Mektuba onun ismiyle başlasan" deyip o kadar ısrar ettiler ki; İbn Ömer mektubu: "Bismillahirrahmanirrahim. Muaviye'ye ... " diye başlayarak yazdı.

 

26410. Yunus naklediyor: Bir kişi; Hasan'dan, Salih b. Abdirrahman'a: "Bismillahirrahmanirrahim. Hasan'dan Salih'e ... " diye başlayan bir mektup yazdı. Adam: "Ey Ebu Said! Onun adıyla başlasan" deyince, Hasan, Salih'in adını önce yazdırdı.

 

26411. ismail el-Mekki; Hasan(-ı Basri) ile İbrahim(-i Nehai)'nin, kişinin mektup yazdığı zaman, kendisine yazdığı kimsenin adıyla başlamasında bir sakınca görmediklerini nakleder.

 

26412. Hakem der ki: "Birine mektup yazdığında, onun adıyla başlamanda bir sakınca yoktur."

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

İsimler