|
m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe |
Vasiyetler |
Kişinin, Akrabası
Olmayanlara Malının Üçtebirini Vasiyetini Caiz
Görenler
31420. Muhammed (b. Sirin) bildiriyor: Ubeydullah b. Abdillah b. Ma'mervasiyet
hakkında der ki: "Vasiyeti eden kişi bunun verileceği yeri belirtmişse
belirtilen yere verilir. Yer belirtmeyip de: ''Yüce Allah'ın emrettiği yerlere
verilsin'' demişse akrabalarına verilir."
31421. Mu'temir, babasından naklediyor: Akrabalarını bırakıp da
yakınları olmayanlara vasiyette bulunan kişi hakkında Hasan(-ı Basri) der ki: "Vasiyet üçe bölünür, yakınlara üçteiki, yakın olmayanlara da kalan üçtebirverilir."
Muhammed b. Ka'b ise bu konuda: "Bu Yüce
Allah'ın kendisine bahşettiği maldır ve onu dilediği yere verebilir" dedi.
31422. İbn Sirin: "Vasiyeti,
vasiyet eden kişinin belirttiği yere veriniz" dedi.
31423. Hemmam bildiriyor: Katade'ye,
yakınlarından başkasına vasiyette bulunan kişi hakkında sorulduğunda şöyle
cevap verdi: "Salim, Süleyman, İbn Yesar ve Ata: ''Vasiyet, vasiyet! edenin
belirttiği yere verilir'' derlerdi.''
31424. İbn Cüreyc bildiriyor: Ata (b. Ebi Rabah)'a: "Bir kişi
muhtaç durumda olan yakınlarını bırakarak vasiyetini Yüce Allah yoluna ve
miskinlere veriyor" dediğimde, şöyle karşılık verdi: "Kendi
vasiyetidir ve vasiyet ettiği yere verilmelidir."
31425. İbn Ebi Müleyke der ki:
"Böylesi bir durumda vasiyet eden kişi mirasçılarına bir emir vermiştir.
Bu emri (vasiyeti) yerine getirmemeleri caizdir; ama kötü bir şey yapmış
olurlar." Ata ise şöyle derdi: "Yakınları bu vasiyette daha fazla hak
sahibidir."
31426. Amir(-i Şa’bi) der ki: "Malın üçte biri, vasiyet edecek olan
kişiye aittir ve dilerse bunu denize döker."
"Bu Vasiyet
Akrabalara Verilir" Diyenler
31427. Humeyd naklediyor: Akrabalarını bırakıp da akrabası
olmayanlara vasiyette bulunan kişi hakkında Hasan(-ı Basri):
"Vasiyet üçe bölünür. Üçteikisi yakınlara, kalan
üçtebir de diğerlerine (kendilerine vasiyet edilen
akraba olmayanlara) verilir" dedi.
31428. Tavus
(babasından) naklediyor: Babam vasiyetin ancak ihtiyacı olan yakınlara
edilebileceğini düşünürdü. Bunlardan başkasına vasiyet etmesi durumunda da
vasiyet ettiği bu kişilerden alınıp ihtiyacı olan yakınlara verilir. Bu
yakınlar arasında şayet fakir yoksa, vasiyeti verileceği yeri isimlendirmiş
olsa da yakınları arasında en çok ihtiyacı olana verilir."
31429. Ata b. Ebi Meymune bildiriyor: Ala b. Ziyad ile Müslim b. Yesar'a
vasiyeti sorduğumda, bir mushaf getirtip:
"Sizden öleceğini hisseden herhangi biriniz, geriye mal bırakacaksa;
annesi, babası ve akrabaları için, münasip bir tarzda vasiyet etmesi size farz
kılındı. Bu, haksızlık yapmaktan korunan takvalılar üzerine borçtur''[Bakara,
180] ayetini okudular ve: "Vasiyet akrabalara edilir" dediler.
31430. Katade naklediyor: Böylesi bir durum için Hasan(-ı Basri) ve Abdulmelik b. Va'la: "Vasiyet ölenin yakınlarına geri iade
edilir" dediler.
31431. Enes bildiriyor: Ebu Talha, Peygamberimize (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) geldi ve: "Va
Resulallah! Bahçemi Allah yolunda vakfediyorum. Bunu
gizli bir şekilde yapabilseydim de şu an burada açıklamazdım" dedi. Resulullah da (Sallallahu aleyhi
ve Sellem) "Onu akrabalarından fakir olanlara
ver" buyurdu.
Kişinin Hastayken Ettiği
Vasiyeti iyileştikten Sonra Değiştirmemesi
31432. Vunus bildiriyor: Hastayken ettiği vasiyeti iyileştikten
sonra değiştirmeyen ve öylece ölen kişi konusunda Hasan(-ı Basri)
şöyle derdi: "Bu vasiyete itibar edilir."
31433. Katade naklediyor: Hastayken ettiği vasiyeti iyileştikten
sonra değiştirmeyen ve ölene kadar da öyle bırakan kişi konusunda Abdulmelik b. Va'la şöyle dedi:
"Bu vasiyet caizdir."
Üç Oğul Bırakıp
Bunlardan Birinin Mirastaki Payı Kadarını Başkasına Vasiyet Etme
31434. Davud b. Ebi Hind
bildiriyor: Amir(-i Şa'bi)'ye, geriye üç oğul bırakan
ve bunlardan birinin mirastaki payı kadarını başkasına vasiyet eden biri
sorulduğunda: itKendisine vasiyet edilen kişi mirasta
dördüncü kişi olur ve malın dörtte birini alır" dedi.
31435. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Birisi geriye üç oğul bırakıp da
bunlardan birinin mirastaki payı kadarını başkasına vasiyet ederse mirası bir payarttır ve dört hisse üzerinden paylaştır."
31436. Amir(-i Şa’bi) der ki: "Böylesi bir durumda mirası bir payarttır ve dört hisse üzerinden paylaştır."
Kişinin iki Çocuk ile
Anne-Baba Bırakması Durumunda iki Çoçuktan Birinin
Mirastaki Payı Kadar Vasiyet Etmesi
31437. Mansur
bildiriyor: Kişi iki çocuk, bir anne baba bırakması halinde iki çocuktan
birinin mirastaki payı kadar vasiyet etmesi hakkında İbrahim(-i Nehai): "Miras sekiz hisse üzerinden
paylaştırılır" dedi.
Kişinin Geride Altı
Çocuk Bırakarak Bunlardan Bir Çocuğun Payı Oranınca Vasiyette Bulunması
31438. Mansur ve Muğire naklediyor: Geride altı çocuk bırakan ve bunlardan
birinin mirastan alacağı pay kadar vasiyette bulunan kişi konusunda Mansur'un
rivayetinde İbrahim(-i Nehai) şöyle dedi: "Miras
yedi hisse üzerinden paylaştırılır ve kendisine vasiyet edilen kişi de yedinci
kişi olarak çocuklara katılır." Muğire'nin
rivayetinde ise: "Kendisine vasiyet edilen kişi, diğer çocukların
paylarından daha azını alır."
Malın Üçtebirisinin Yarısının Birine, Üçtebirisinin
Birine ve Dörttebirisinin Başkasına Vasiyet Edilmesi
31439. Asım es-Sekafi bildiriyor: İbrahim(-i Nehai)
benimle karşılaşınca: "Malının üçtebirisinin
yarısını birine, üçtebirini başkasına, dörttebirini de başkasına vasiyet adam hakkında ne
dersin?" diye sordu. Ben: "Benim bu konuda herhangi bir fikrim
yok" karşılığını verdiğimde şöyle dedi: "(Üçtebirinin)
yarısı, üçtebiri ve dörttebiri
farklı kişilere vasiyet edilen bir malı ele alırsan bu oniki
payeder. Bunun da yarısı altı, üçtebiri
dört, dörttebiri de üç eder. Bu şekilde malın üçtebiri on üç hisseye ayrılır. Sonra yarıyı alacak olana
altı, üçtebiri alacak olana dört ve dörttebiri alacak olana da üç hisse verilir."
Mirasçılardan Birinin
Alacağı Pay Kadarını Vasiyet Etmeyi Kerih Görenler ve Buna Cevaz Verenler
31440. İbrahim(-i Nehai): "Onlar (Sahabe ve Tabiun),
kişinin, mirasçılarının birinin payı oranınca birine vasiyette bulunmasını
mekruh görürler, vasiyetin miras payından daha az olmasını isterlerdi"
dedi.
31441. Sabit naklediyor:
ilEnes, çocuklarından birinin mirastaki payı oranınca
bir vasiyette bulundu."
Birine Malından Bir Payı
Vasiyet Etmesi
31442. Yesar b. Ebi Kerib
bildiriyor: (Kadı) Şureyh, birinin miktar belirtmeden
mirasçılarla birlikte birine bir pay vasiyet etmesi konusunda şöyle hüküm
verdi:
"Mirastaki
hisseler, kendisine vasiyet edilene de bir pay düşecek şekilde yükseltilir.''
31443. Süfyan, Horasanlı biri adam kanalıyla ikrime'nin
(bu konuda) şöyle dediğini nakleder. "Kendisine vasiyet edilen kişiye bir
şey düşmez. Çünkü miktar belirsizdir."
31444. Muhammed b. Suheyb naklediyor: Birinin birine malından bir payalmasını vasiyet etmesi konusunda ikrime:
"Bu vasiyet geçerli değildir, zira miktar belirtilmemiştir" dedi.
31445. iyas b. Muaviye bildiriyor:
"Araplar bu konuda: ''Vasiyet edilene malın altıda biri vardır''
derlerdi."
31446. Huzeyl naklediyor: Adamın biri bir miktar belirtmeden başka
birine malında bir payı vasiyet etti. Abdullah (b. Mes’ud)
bu konuda: "Kendisine vasiyet edilen altıda bir alır" dedi.
31447. Humeyd naklediyor: "Adiy bu
konuyu iyas'a sorduğunda iyas:
"Bu konuda Arapların söyledikleri altıda bir olduğudur" dedi.
Başkalarının
Yönlendirmesiyle Vasiyette Bulunan Hasta Kadın
31448. Hilas naklediyor: Bir kadına hastalığı zamanında: "Şu kadarlık bir vasiyet et!
Şu kadarlık
bir vasiyet et!" dediler. Kadın da başıyla işaret ederek bunu onayladı.
Ancak Ali b. Ebi ralib
böylesi bir vasiyeti geçerli saymadı.
|
SONRAKİ SAYFA İÇİN
AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN |
Kişinin Yaptığı
Vasiyeti Değiştirmek istemesi