m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Siyer

 

Yöneticiye itaat Etme ve Karşı Çıkma Hakkında

 

33196. Ebu Hureyre'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Bana itaat eden Allah'a itaat etmiş olur. Yöneticiye itaat eden bana itaat etmiş olur. Bana isyan eden Allah'a isyan etmiş olur, yöneticiye isyan eden bana isyan etmiş olur."

 

33197. Ebu Hureyre, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurduğunu nakleder: "Bana itaat eden Allah'a itaat etmiş olur. Emirime (atadığım yöneticiye) itaat eden bana itaat etmiş olur."

 

33198. Ebu Hureyre der ki: "Ey iman edenler! Allah'a itaat edin. Peygamber'e ve sizden olan ulu'l-emre de itaat edin" (Nisa Sur. 59) ayetindeki ulu'l-emri idarecilerdir.

 

33199. Mus'ab b. Sa'd bildiriyor: Ali b. Ebi Talib isabetli olan bazı sözler söyledi (Onlardan bazıları şöyledir): "idarecinin görevi, Allah'ın indirdiğiyle hükmetmek ve emaneti yerine getirmektir. Eğer böyle yaparsa Müslümanların idareciyi dinleyip itaat etmeleri ve çağrıldıklarında icabet etmeleri gerekir."

 

33200. Abdullah b. Muhammed b. Akıl, Cabir'in şöyle dediğini bildirir: " ... ve sizden olan ulu'l-emre de itaat edin" (Nisa Sur. 59) ayetinde kastedilenler, fakih olan hayır sahipleridir.

 

33201. Mücahid der ki: "Ey iman edenler! Allah'a itaat edin. Peygamber'e ve sizden olan ulu'l-emre de itaat edin" (Nisa Sur. 59) ayetinde kastedilenler, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ashabıdır. -Mücahid, şöyle de demiş olabilir:

Akıl sahipleri ve Allah'ın dininde fakih olanlardır-.

 

33202. Rabı b. Enes, Ebu'l-Aliye'nin, Ulu'l-emr ile ilgili: "Alimlerdir" dediğini nakleder.

 

33203. Abdullah b. Amr'ın bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Kim bir imama (emirelvaliye) biat edip elini sıkarsa ve kalbinin meyvesini verirse (rıza gösterirse), o emir e gücü yettiği kadar itaat etsin."

 

33204. ÜmmÜ'I-Husayn der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Arafafta hutbe verirken şöyle dediğini duydum: "Başınıza Habeşi bir köle bile getirilse, sizi Allah'ın Kitab'ıyla yönettiği sürece ona itaat ediniz."

 

33205. Ümmü'l-Husayn el-Ahmesiyye der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Arafat'ta bir hırkaya sarılmış, hutbe verirken şöyle dediğini duydum: "Başınıza burun kol gibi organları kesilmiş Habeşi bir köle bile getirilse, sizi Allah'ın Kitab'ıyla yönettiği sürece ona itaat ediniz.''

 

33206. Ebu Hureyre derki: "Ey iman edenler! Allah'a itaat edin.

Peygamber'e ve sizden olan ulu'l-emre de itaat edin" (Nisa Sur. 59) ayetindeki ulu'l-emrl askeri birliklerin komutanlarıdır.

 

 

 

İdarecilik

 

33207. Haris b. Yezid el-Hadramı naklediyor: Ebu Zer, Resulullah'tan (Sallallahu aleyhi ve Sellem) emirlik talebinde bulundu. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Sen zayıfsın, vazife ise emanettir ve kıyamet gününde bunu hakkıyla yürütenler haricindekiler için rüsvaylıktır ve pişmanlıktır" buyurdu.

 

33208. Ebu Musa bildiriyor: iki amcam oğluyla Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) yanına girdim. Amcamoğullarından birisi: "Ya Resulallah! Bizi, Allah'ın seni kıldığı yerlerden birine vali tayin et" dedi. Diğeri de aynı istekte bulundu. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Vallahi biz bu işlerin başına istekli çıkan kimseyi veyahut bu işlere karşı hırslı olanı görevli kılmıyoruz" dedi.

 

33209. Ebu Hureyre'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Emir (yönetici) olma konusunda hırslı olacaksınız ve bu (kıyamet günü) rüsvaylık ve pişmanlık sebebi olacaktır. (O zaman yöneticilik, sütanne gibi görülecektir) süt verdikçe çok güzel, sütünü kestiğinde ise çok kötü olacaktır.''

 

33210. Abdurrahman b. Semura, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurduğunu nakleder: "İdareci olmayı taleb etme. Eğer onu taleb ettiğin için idarecilik sana verilirse onunla baş başa bırakılırsın. Eğer istemeden sana verilirse bu konuda yardım görürsün."

 

33211. Muhammed b. el-Münkedir bildiriyor: Hz. Abbas: ''Ya Resulallah! Beni (bir yere) idareci tayin etmeyecek misin?" diye sorunca, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Ey Abbas! Ey Resulullah'ın amcası! Kurtarabileceğin bir nefis, taşıyamayacağın bir idarecilikten daha hayırlıdır" buyurdu.

 

33212. Abdullah b. Mes’ud der ki: ''insanlar arasında hüküm verme makamında olan hiç kimse yoktur ki, kıyamet günü haşrolduğunda bir melek onu ensesinden tutup Cehennemin üzerine getirip durdurmasın. Sonra melek başını Yüce Allah'a doğru çevirir. Eğer Yüce Allah meleğe: ''Onu Cehenneme at!'' derse melek onu kırk yıllık derinliği olan bir boşluğa atar.''

Mesruk der ki: ''Bir gün adalet ve hak ile hükmetmem, benim için Allah yolunda bir yıl savaşa katılmamdan daha sevimlidir.''

 

33213. Bişr b. Asım naklediyor: Ömer b. el-Hattab, (Bişr b. Asım'ı vali olarak atadığını bildiren) bir yazı yazınca Bişr şöyle dedi: "Ben bu görevi istemiyorum. Çünkü Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle dediğini duydum: "İdareciler kıyamet günü getirilir ve Cehennem'in kenarında durdurulur, Allah'ın emirlerine uygun hareket eden kişiyi yüce Allah sağıyla alıp kurtarır. Allah'a asi olanın ise bulunduğu köprü çöker ve o kişi ateşi tutuşmuş bir vadiye düşer."

Bunun üzerine Hz. Ömer, Ebu Zer ile Selman'ı çağırıp, Ebu Zer'e: "Sen bu hadisi Resulullah'tan (Sallallahu aleyhi ve Sellem) duydun mu?" diye sordu. Ebu Zer: "Evet Vallahi! O vadiden sonra ateşten bir vadi daha var" dedi. Hz. Ömer, Selman'a aynı soruyu sorunca, Selman ona bir şey söylemek istemedi. Hz. Ömer: "Buna rağmen bu vazifeyi kim alır?" diye sorunca, Ebu Zer: "Allah'ın, burnunu koparıp gözlerini oyduğu ve zelil ettiği kişiler alır" dedi.

 

33214. Hayseme'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Yöneticilik, Allah'ın merhamet ettikleri kişiler hariç bir meşakkat kapısıdır."

 

33215. Hz. Ömer der ki: "Kişi yöneticilikte her nakadar dikkatle davransa da adaletli olamaz."

 

33216. Ebu Bekr b. Hafs bildiriyor: Hz. Ömer birini vali olarak görevlendirince, adam: "Ey müminlerin emiri! Bu görevi kabul etmemi tavsiye eder misin?" deyince Hz. Ömer: "(O zaman evinde) otur ve sana bu teklifi yaptığımı kimseye söyleme" dedi.

 

33217. Hasan(-ı Basri) bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bir adamı (zekat toplamakla) görevlendirdi. Adam: "Ya Resulallah! Benim için hayırlı olanı seç" deyince; Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "(O zaman evinde) otur!" buyurdu.

 

33218. Halid b. el-Velid der ki: "Muahid (zımmi) olanın hakkından bir iğne bile alma! (haksızlık yapma!). Üç adım atacak kadar bir müddet bile iki kişiye olsa da idareci olma. Müslümanların liderine kötülük düşünüp isyan etme."

 

33219. Meymun, Abdulkays'dan bir adamdan naklediyor: Selman'ı, komutanı olduğu bir askeri birlikte gördüm. Bir merkebe binmiş ayakları sallanıyordu. Askerler ise: "Komutan geldi, komutan geldi" diyordu. Selman: "Hayır ve şer bu günden sonradır. Eğer toprak yemeyi becerebilirsen onu ye, ama iki kişiye dahi olsa emir / idareci olma. Mazlumun duasından sakın; çünkü onun duası ile Yüce Allah arasında perde yoktur."

 

33220. Sa'd b. Ubade'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "On kişiye (bile olsa) emir / idareci olan hiç kimse yoktur ki; kıyamet günü bağlanmış olarak getirilmesin. Onu bu bağlarından sadece adaletli olması kurtarır."

 

33221. Ebu Hureyre'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Üç kişiye (bile olsa) emir olan hiç kimse yoktur ki; kıyamette elleri boynuna bağlanmış olarak getirilmesin. Bağlarından kurtulmasını veya bağlı kalmasını artık hakka tabi olup olmaması belirler."

 

33222. Ma'kil bin Yesar, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurduğunu nakleder: "Az olsun, çok olsun bir topluluğa idarecilik yapıp adaletli olmayan hiçbir vali yoktur ki, Allah onu yüzüstü cehenneme atmasın.''

 

33223. Ebu Hureyre der ki: "On kişiye (bile olsa) emir (idareci) olan hiç kimse yoktur ki, kıyamet günü getirilip bağlarından kurtulmasını veya bağlı kalmasını hakka tabi olup olmaması belirlemesin."

 

33224. Sa'd der ki: "Yöneticiliğin, kişinin dindeki hayırlarını arttırmadığını bilmeniz yeterlidir."

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

Adil Lider Hakkında