|
İbn Kesir Tefsir-i Kebir |
A’raf Suresi 31.ayetler |
İsraf Yapmaksızın
Dünya Nimetlerinden Faydalanın:
31. Ey Ademoğulları!
Her secde edişinizde güzel elbiselerinizi giyin; yiyin, için, fakat israf
etmeyin; şüphesiz Allah israf edenleri sevmez.
Tefsiri:
Bu ayet-i kerime,
Müşriklerin, yapmakta oldukları temel ibadetlerinden Kabe'yi çıplak olarak
tavaf etmedeki dayanaklarına bir reddiyedir. Nitekim İmam Müslim, Nesai ve
Taberi'nin -ki metin onun rivayetindekidir-, Said b. Cübeyr'den rivayetine göre
o İbn Abbas (r.a.)'tan şöyle nakleder:
Müşrik erkek ve kadınlar
Kabe'yi çıplak olarak tavaf ederlerdi: erkekler gündüz, kadınlar ise geceleyin.
Kadın şöyle derdi:
Bugün onun bir kısmını
veya hepsi görülüyor. Ondan görünen kısmı helal etmiyorum.
Onun için Allah (c.c)
"Her secde edişinizde güzel elbiselerinizi giyin." buyurdu. Avfi, İbn
Abbas (r.a.)'tan şöyle nakleder: "Her secde edişinizde güzel
elbiselerinizi giyin ... " ayetinin iniş sebebi şudur: Bazıları Kabe'yi
çıplak tavaf ediyorlardı. Allah (c.c) onlara zineti, yani elbise giymelerini
emretti. Zin et ise avret mahallini örten çamaşır ile onun dışındaki güzel
elbise ve eşyalardır. İşte iman edenler secde yapacakları (namaz kılacakları)
her yerde güzel elbiselerini giymekle emrolunmuşlardır. Mücahid, Ata, İbrahim
en-Nehai, Said İbn Cübeyr, Katade, Süddi, Dahhak ile -İmam Malik'in rivayetine
göre- Zühri ve daha bir çok selef imamı ayetin tefsirinde:
Bu, Müşriklerin Kabe'yi
tavafları hakkında nazil oldu, demişlerdir.
[3092] Hafız İbn Merduyeh,
Enes (r.a.)'tan, Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in bu ayetin
ayakkabılarla namaz kılma hakkında olduğunu söylediğini rivayet etmiştir. Fakat
bu (böyle bir hadis olduğu) isabetli değildir. Doğrusunu en iyi Allah bilir.
Bu ayet ile aynı
manayıfifade eden hadislerden dolayı namazda, özellikle Cuma ve bayram
namazlarına güzel elbiselerle gitmek müstehap(sünnet) tir. Aynı şekilde, süs
kabilinden olduğundan dolayı hoş güzel koku sürünmek, süsü tamamlayıcı olması
sebebiyle misvak kullanmak da müstehaptır. Elbisenin en iyisi de beyaz
olanıdır.
[3093] Nitekim İmam
Ahmed b. Hanbel'in İbn Abbas (r.a.)'tan rivayetine göre Allah Rasulü
(Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Elbiselerinizden beyaz
olanı giyin. Zira o sizin en iyi elbisenizdir. Ölülerinizi onunla kefenleyin.
Sürmelerinizin en iyisi İsmid'dir. O, gözü kuvvetlendirir ve kıl bitirir.
" Bu, senedi sahih, ravileri Müslim'in şartlarına haiz ravilerdir. Ebu
Davud, Tirmizi ve İbn Mace Abdullah b. Osman b. Huseym'den rivayet etmişlerdir.
Tirmizi: Hasen ve sahih hadistir, demiştir.
[3094] İmam Ahmed b.
Hanbel yine Semure b. Cündeb (r.a.)'tan Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve
Sellem)'in "Size beyaz elbiseyi tavsiye ederim. Onu giyin. Zira o en temiz
ve en hoş elbisedir. Ölülerinizi de onunla kefenleyin. " Taberani, sahih
senetle Katade'den şöyle nakleder; Muhammed b. Sirin'den şöyle anlattı: Temim-i
Dari bin (dinar veya dirheme) bir elbise satın aldı. Namazı onunla kılardı.
"Yiyin, için, fakat
israf etmeyin; şüphesiz Allah israf edenleri sevmez."
Seleften bir zat şöyle
der: Allah (c.c) tıp ilminin yarısını bir ayetin yarısında özetlemiştir:
"yiyin, için, fakat israf etmeyin" İmam Buhari, İbn Abbas (r.a.)
şöyle nakleder: "Sana şu iki şey bulaşmadıkça istediğini ye, istediğini
giy; israf ve kibir." İmam Taberi, Tavlıs'tan İbn Abbas (r.a.)'ın şöyle
dediğini rivayet etmiştir: "İsraf veya kibirlenme olmadıkça Allah her
yeme-içmeyi helal kılmıştır. Senedi sahihtir.
[3095] İmam Ahmed b.
Hanbel, Amr b. el-As (r.a.)'tan, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in
şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Kibir ve israf olmaksızın yiyin,
için, giyin ve sadaka verin. Zira Allah nimetini kulunun üstünde görmeyi sever.
"
[3096] Nesai ve İbn
Mace, Amr b. el-As (r.a.)'tan, Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in
şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "İsraf etmeden ve kibirlenmeden yiyin,
için ve giyin. "
[3097] İmam Ahmed b.
Hanbel, Mikdam b. Ma'diyekrub el-Kindi'den şöyle nakleder: Allah Resulü
(Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i şöyle buyururken işittim: ''Ademoğlu midesinden
daha şerli bir kap doldurmamıştır. ''Ademoğlu için kendisini ayakta tutacak
birkaç lokma yeterlidir. Mutlaka daha fazla yiyecekse midesinin üçte birini
yiyeceğine, üçte birini içeceğine, üçte birini de nefesine ayırsın. " Bunu
Nesai ve Tirmizi bir çok tarikle Yahya b. Cabir'den, sonrasında aynı senetle
rivayet etmiştir. Tirmizi: Hasendir, demiştir. Başka bir nüshadakine göre
Tirmizi: Hasen ve sahihtir, demiştir.
[3098] Hafız Ebu Ya'la
Hasan-ı Basri kanalıyla Enes b. Malik (r.a.)'tan Rasulullah (Sallallahu aleyhi
ve Sellem)'in şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Canının her çektiğini
yemen israftır. " Bunu Darekutni, el-Efrad'da rivayet etmiş ve "Bu
garip bir hadistir. Sadece Bakiyye'nin rivayetiyle gelmiştir." demiştir.
Süddi der ki: Kabe'yi çıplak olarak tavaf edenler hac mevsimi süresince iç
yağım kendilerine yasaklarlardı. Onun için Allah (c.c) onlara
""yiyin, için, fakat israf etmeyin ... " buyurdu. Yani, helali
haram kılma hususunda haddi aşmayın. Mücahid der ki: Yüce Allah onlara verdiği
rızklardan yiyip içmelerini emretmiştir. Abdurrahman b. Zeyd der ki:
"Fakat israf etmeyin" buyruğunun manası "haram yemeyin"
dir; zira israf odur." Ata' el-Horasani, İbn Abbas (r.a.)'tan şöyle
nakleder: "yiyin, için, fakat israf etmeyin; şüphesiz Allah israf edenleri
sevmez. " Yani, yiyecek ve içeceklerde israfa kaçmayın. Imam Taberi der
ki: "Şüphesiz Allah israf edenleri sevmez." buyruğunda Allah (c.c)
kendisinin koyduğu helal ve haram sınırlarını aşanları, helal ve haram kıldığı
şeylerde haramı helal, helali haram kılmak suretiyle aşırı gidenleri
sevmediğini, bilakis helal kıldığını helal sayan, haram kıldığını haram
sayanları sevdiğini ifade etmektedir. Allah'ın emrettiği denge işte budur.
|
Devam etmek için aşağıdaki linki kullan |