|
m u s a n n e f İbn Ebi Şeybe |
Namaz |
Cuma Guslü Hakkında 8
başlık
5026. Ebu Said
el-Hudri'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle
buyurmuştur: "Cuma günü gusletmek, ihtilam olan (bülCığa eren) her
müslüman üzerine vacibtir."
Tahric: Malik (1/102.:
4), Buhari (879, 858, 895, 2665), Müslim (2/280: 5), Ebu Davud (345), Nesai
(1668) ve İbn Mace (1089).
5027. Bera b. Azib'in
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Cuma günü gusletmeleri, ailesinin yanında varsa güzel ko ku sürünmeleri,
müslümanlar üzerine bir haktır. Ailesinin yanında güzel koku yoksa su, onun
için güzel kokudur."
Tahric: Tirmizi (528,
529).
5028. Evs b. Evs
es-Sekafı bildiriyor: Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle
buyurduğunu işittim: "Kim Cuma günü eşi ile ilişki kurup yıkan ır ve
erkenden yola çıkarsa, (mescide vardığında orada) ibadetle meşgulolursa, bineğe
binmeksizin yürüyerek (mescide) giderse, imama yakın durur, imamı dinler ve boş
konuşmazsa, her adımına karşılık kendisine (gündüzü) oruçla ve (gecesi) kıyamla
geçen bir senenin sevabı verilir."
Tahric: Ebu Davud (349)/
İbn Mace (1087), İbn Huzeyme (1758), İbn Hibban (2781) ve Hakim (1/282)
5029. İbn Ömer'in
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Cuma'ya gelen gusletsin.''
Tahric: Nesai (1680).
5030. Nafi kanalıyla İbn
Ömer'den, Resulullah'ın yukarıdaki hadisinin aynısı nakledilmiştir.
Tahric: Malik (1/102:5)/
Buhan (877), Müslim (2/579:1) ve Nesai (1676/ 1678, 1679)
5031. Cabir'in
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Haftada bir gün her müslüman üzerine gusletmek, haktır. Bu gün, Cuma
günüdür.''
Tahric: Ahmed (3/304)/
Nesai (1669)/ Tahavi (1/116), İbn Hibban (1219). İleride 5045'te gelecek.
5032. Hz. Aişe'nin
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Gusül dört şeyden dolayı alınır: Cünupluktan, hacamattan (kan
aldırmaktan), ölüyü yıkamaktan dolayı ve Cuma guslü."
5033. Ebu Hureyre diyor
ki: "Samimi dostum (Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bana Cuma
günü yıkanmamı vasiyet etti.''
Tahric: İbn Ebi Şeybe,
MÜsned (690), Ahmed (2/229, 232, 260, 254,271,329,472,489) ve Ebu Ya'la (6198 =
6226).
5034. Ebu Hureyre'nin
bildirdiğine göre Ömer b. el-Hattab, Cuma günü hutbe verirken bir adam Mescid'e
geldi. Hz. Ömer ona: "Niçin namazdan engelleniyorsunuz?" diye sordu.
Adam: "Ezanı işitir işitmez abdest aldım" dedi. Bunun üzerine Ömer
adama çıkıştı: "Abdest de mi aldın?! Siz, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi
ve Sellem): ''Sizden biri Cuma'ya gittiğinde gusletsin / yıkansın'' buyurduğunu
işitmediniz mi?''
Tahric: Buhari (882),
Müslim (2/580:4) ve Ebu Davud (344).
5035. Resulullah'ın
(Sallallahu aleyhi ve Sellem) ashabından bir adamın bildirdiğine göre Hz.
Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Üç şey her
müslüman üzerine bir haktır: Cuma günü yıkanmak, misvak (diş fırçası) kullanmak
ve varsa güzel koku sürünmek. ''
Tahric: Ahmed (4/34).
5036. Abdullah b.
el-Haris anlatıyor: Sa'd ile beraberdim. Oğullarından biri geldi. Ona:
"Guslettin mi?" diye sorunca oğlu: "Hayır, abdest aldım ve
geldim" dedi. Bunun üzerine Sa'd ona: "Kimsenin Cuma günü guslü terk
edeceğine ihtimal vermezdim" dedi.
5037. İbn Sirin
anlatıyor: Cuma günü Muhacirlerden bir adam yanımıza geldi.
Hz. Ömer ona:
"Guslettin mi?" diye sorunca adam "Hayır" dedi. Ömer adama:
"Andolsun ki sen
bundan başka bir şeyle emredildiğimizi bildin" deyince adam:
"Ne ile
emredildiniz?" diye sordu. Bunun üzerine Hz. Ömer şöyle dedi:
"Yıkanmakla! Siz
Muhacirler topluluğu musunuz, yoksa sıradan insanlar mısınız??" Adam ise:
"Bilmiyorum" diye karşılık verdi.
Tahric: Abdürrezzak
(5293).
5038. İbn Abbas
anlatıyor: "Ömer b. el-Hattab bize hutbe verirken ... " Ravi
yukarıdaki rivayetin benzerini nakletti.
5039. Ebu'l-Bahterl
anlatıyor: Ammar bir adamla tartıştı. Tartışmayı epey uzattı. En sonunda Ammar
şöyle dedi: "Öyleyse ben, Cuma günü gusletmeyen kimseden daha pisim (öyle
mi?)"
5040. Zadan anlatıyor:
Hz. Ali'ye Cuma günü gusletmenin hükmü sorulunca şu karşılığı verdi: ''Gusül;
Cuma günü, iki bayram günü ve Arefe günü için (gerekli)dir.''
5041. İbn Abbas der ki:
ilCuma günü gusletmeksizin kendisinin temiz olduğunu düşünen bir adamı
anlayamıyorum."
5042. Ebu Hureyre şöyle
dedi: ''(Suyun) bir bardağı bir dinar (altın) bile olsa, Cuma günü mutlaka
yıkanırım.''
5043. Ka'b(u'I-Ahbar)
diyor ki: ''Cuma günü insanlar ve cinler hariç her şey korkar. O günde, ihtilam
gören (baliğ ve mükellef olan) herkese gusletmek, vacibtir.''
5044. Hz. Aişe
anlatıyor: insanlar (o günde) kendi vücut bakımlarını yaparlardı.
Her zamanki görünümüyle
(yıkanmadan, bakımsız olarak) Cumaya gidenlere ise:
''Ylkansaydınız ya!''
denilirdi.
Tahric: Buhari (903,
2071), Müslim (2/581:6) ve Ebu Davud (356).
5045. Cabir der ki:
''Haftada bir gün gusletmek (yıkanmak) her müslüman üzerine haktır. O gün ise,
Cuma günüdür."
5046. Hz. Ömer, bir konu
hakkında konuşurken (bir deyim olarak) nihayetinde şöyle dedi: "Sen Cuma
günü gusletmeyen kimseden bile daha kötüsün!"
5047. İbrahim(-i Nehai)
diyor ki: "Onlar (Ashab-1 Kiram ve Tabiun) Cuma günü gusletmeyi müstehap
görürlerdi."
5048. Abdullah b. Sa'd
diyor ki: Hz. Ömer yemin ettiği zaman şöyle derdi: "Ben
o takdirde Cuma günü
yıkanmayan kimseden bile daha kötüyüm."
5049. Ebu Usame
anlatıyor: Yahya b. Meysere'ye Cuma günü yıkanmanın sünnet olup olmadığını
sordum. Kısaca: "Müslümanlar guslederler" cevabını verdi. Sorumu
tekrarlayınca bana: "Müslümanlar yıkanırlar" sözünden başka bir şey
söylemedi. Anladım ki Cuma guslü, Müslümanların müstehap gördüğü, ama sünnet
olmayan bir şeydir.
5050. Abdurrahman b. Ebi
Leyla diyor ki: "Gusül; Cuma günü, Kurban bayramı günü, Ramazan bayramı
günü, Arefe günü ve Mekke'ye girilen günü alınır."
5051. İbrahim(-i Nehai)
diyor ki: "Onlar (Ashab-ı Kiram ve Tabiun), şehirlerde bulundukları sürece
(yani mukim iken) Cuma günü gusletmeyi terk etmemeyi severlerdi."
5052. İbn Ömer'in
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Cumaya giden gusletsin / yıkansın."
Tahric: Ahmed (2, 3/55,
101, 141), Taberani, M. el-Kebir (12/13392) ve İbn Hibban (1225).
5053. Mağra'nın
bildirdiğine. göre Said b. Cübeyr, zincire vurulduğu günlerde bile Cuma günü
yıkanırdı.
5054. İbn Sebbak'ın
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Bugün bayram günüdür. Öyleyse bu günde gusledin. Yanında güzel koku
bulunan kimsenin o kokudan sürünmesi kendisine zarar vermez. Misvakı da elden
bırakmayın.''
Tahric: Muvatta (1/65:
113), Şafii (391), İbn Mace (1098), Beyhaki S. el-Kübra (3/243). Ayrıca Ebu
Hureyre' den mevsul olarak rivayet olunmuştur; ancak doğru olan mürsel halidir:
Taberani M. es-Sağır (358) ve M. el-Evsat (3457); ayrıca İbn Abbas hadisinden:
İbn Mace (1098) ve Taberani M. es-Sağır (762)
5055. İbn Muğaffel diyor
ki: "Cuma için gusül ve -varsa- güzel koku sürünmek söz konusudur."
5056. Yezid bildiriyor:
Abdurrahman'a: "Cuma günü dışında gusül var mıdır?" diye sorunca:
"Evet, Kurban bayramı günü, Ramazan bayramı günü ve (Kurban bayramının)
Arefe günü" karşılığını verdi.
5057. İbrahim (b. Yezid)
et-Teymi'nin bildirdiğine göre babası, bayramlarda ve Cuma gününde gusletmeyi
müstehap görürdü.
5058. İbn Mes'ud diyor
ki: "Cuma günü gusletmek, sünnettendir.''
Tahric: Tayalisi
(39.1-), Abdürrezzak (5316), Haris b. Ebi Üsame Müsned (202), Bezzar (627) ve
Taberani M. el-Kebir (10/10501)
5059. İbn Ömer'in
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Cuma günü hutbe
verirken şöyle buyurmuştur: "Cuma'ya gelen gusletsin.''
Tahric: Ahmed (2/77,
78)ve Nesai S. es-Suğra (1405).
"Abdest Gusül
Yerine Geçer" Diyenler (Cuma münasebeti ile Yıkanma yerine Abdest)
5060. Cabir b. Zeyd
diyor ki: "Çoğu zaman Cuma gününün soğuk olduğunu hissederim. Bu yüzden
gusletmem."
5061. İbrahim(-i Nehai),
Şa’bi ve Ata (b. Ebi Rabah) şöyle dediler: "Kim Cuma günü abdest alırsa,
bu güzeldir. Kim guslederse (bilsin ki) gusül daha faziletlidir."
5062. Ubeyde anlatıyor:
Ebu Vail'in yanında Cuma guslünden bahsedilince şöyle dedi: "Bu, vacib
değildir. Nice yaşlılar var ki Cuma günü çok soğuk olduğunda yıkansalar
ölürler."
5063. Şa’bi, cünubluktan
dolayı alınan gusülden başka hiçbir guslü vacib görmezdi.
5064. Semure'nin
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Kim Cuma günü abdest alırsa güzel bir şey yapmış olur. Kim de guslederse
(bilsin ki) bu, daha faziletlidir."
Tahric: Ahmed (5/8, 15,
16,22), Darimi (1540), Ebu DavUd (358), Tirmizi (497), Nesai (1684) ve İbn
Huzeyme (1757).
5065. Ebu Hureyre'nin
bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur:
"Kim güzelce abdest alır da sonra Cumaya gelir, imama yaklaşır, susar ve
imamı dinlerse, o Cuma ile diğer Cuma arasındaki ve sonrasındaki üç gün
içerisindeki günahları bağışlanır. (Hutbe esnasında) taşlara (oynamak ve
eğlenmek kastıyla) dokunan, boş şeyle uğraşmış olur."
Tahric: Ahmed (2/424),
Müslim (2/587, 588:26, 27), Ebu Davud (1043), Tirmizi (498) ve İbn Mace (1090).
5066. Haccac bildiriyor:
Ebu Cafer'e Cuma guslü hakkında sordum. Şu karşılığı verdi: "Cünupluktan
dolayı alınan gusülden başka vacib olan gusül yoktur."
5067. Ebu Said
el-Hudri'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle
buyurmuştur: "Kim güzel bir şekilde temizlendikten sonra Cuma'ya gelir,
(bir şeyle) oynamaz ve cahilce davranmazsa bu, o Cuma ile diğer Cuma arasındaki
günahlara kefaret olur. Beş vakit namaz, arasında işlenen günahlara kefarettir.
Cuma gününde öyle bir an vardır ki bir mümin o anda Allah'tan hayırlı bir şey
istese Allah o şeyi mutlaka ona verir."
Tahric: İbn Ebi Şeybe
Müsned (689), Abd b. Humeyd (901) ve Bezzar, Keşfu'l-Estar (632)0
Cuma Günü Yolculukta
iken Gusletmeyen Hakkında
5068. İbrahim(-i
Nehai)'nin bildirdiğine göre Alkame, yolculukta Cuma günü olduğunda yıkanmazdı.
5069. Nafi'nin
bildirdiğine göre İbn Ömer, yolculukta iken Cuma günü gusletmezdi.
5070. Haris b.
Abdirrahman'ın bildirdiğine göre Cübeyr b. Mut'im, Cuma günü yolculukta iken
gusletmezdi.
5071. Leys'in
bildirdiğine göre Mücahid ve Tavus, seferde iken Cuma günü yıkanmazlardı. Buna
karışılık Said b. Cübeyr, esir olarak getirildiğinde gusletmişti.
5072. Cabir (el-Cu’fi)
anlatıyor: Kasım (b. MuhammedYe yolculukta iken Cuma günü gusletmenin hükmünü
sordum. Şu karşılığı verdi: "ibn Ömer, seferde iken Cuma günü gusletmezdi.
Ben de senin yolculukta iken gusletmemende bir sakınca görmüyorum."
5073. Abdurrahman b.
el-Esved'in bildirdiğine göre Esved ve Alkame, yolculukta iken Cuma günü
gusletmezlerdi.
5074. iyas b. Muaviye
diyor ki: "Gusül, Cuma namazında hazır bulunan kişi için söz
konusudur."
Cuma Günü Seferde iken
Gusledenler
5075. Ukbe b. Ebi Cesre
anlatıyor: ishak b. el-Haris'e Cuma günü yolculukta iken gusletmenin hükmünü
sordum. Şöyle dedi: "Abdullah b. el-Haris (b. Nevfel), Cuma günü seferde
ve hazerde (şehirde ikamet ettiği zamanlarda) guslederdi."
5076. Abdullah b. Ma'dan
anlatıyor: Bir adam, Habıb'e: "Cuma günkü gusül hakkında ne dersin? Vacib
midir?" diye sorunca Habıb'in şöyle dediğini işittim:
"Talk'ın, esir
olarak Mekke'den Haccac'ın yanına Cuma günü getirildiğinde guslü terk
etmediğini gördüm."
5077. Cabir'in bildirdiğine
göre Ebu Cafer (el-Bakır) yolculukta (bile) her Cuma guslederdi.
5078. Ziyad b. Hudeyr
anlatıyor: Cuma günkü bir yolculukta Talha (b. Ubeydillah)'ı (dışarıdan
görülmeyecek şekilde etrafını) örttüm. O da yıkandı.
"Cuma Günü Tan
Ağardıktan Sonra Yıkanılabilir" Diyenler
5079. Mücahid diyor ki:
"Kişi, Cuma günü tan ağardıktan sonra cünupluktan yıkanmak için gusletse,
bu gusül Cuma guslü yerine geçer."
5080. İbrahim(-i Nehai),
Hasan(-ı Basri) ve Ata (b. Ebi Rabah) şöyle dediler: "Kişi Cuma günü tan
ağardıktan sonra yıkanmış olsa bu gusül, Cuma guslü yerine geçer."
5081. Mücahid'den bu
ifadenin aynısı rivayet edilmiştir.
5082. Ebu Cafer
(el-Bakır) diyor ki: ''Kişi, Cuma günü tan ağardıktan sonra yıkanmış olsa bu,
Cuma guslü yerine geçer."
5083. Hakem (b. Uteybe)
diyor ki: ''Kim Cuma günü tan ağardıktan sonra yıkanmış olsa bu guslü, Cuma
guslü yerine geçer."
5084. Amr b. Beşir
bildiriyor: Şa'bi'ye Cuma günü seher vaktinde yıkanan adamın durumu sorulunca:
''(Bu, onun Cuma guslü) yerine geçer" dedi.
Cuma Günü Guslettikten
Sonra Abdest Bozan Kişinin Guslü Geçerli midir?
5085. İbrahim et-Tey mı
anlatıyor: Onlar (Ashab-ı Kiram ve Tabiun), Cuma günü gususleden kişinin
Cuma'ya kadar abdestini bozmamasını müstehap görerek şöyle derlerdi: "Gusülden
sonra abdestini bozdugu taktirde gusülden önceki haline geri döner."
5086. Tavus, Cuma günü
guslettikten sonra abdesti bozulan kişi hakkında şöyle derdi: "Tekrar
yıkanır."
5087. Said b.
Abdirrahman b. Ebza'nın bildirdiğine göre babası, Cuma günü guslettikten sonra
abdesti bozulur, sonrasında ise guslü tekrar etmezdi.
5088. Hişam diyor ki:
Muhammed (b. Sirin), guslettikten sonra Cuma'ya kadar abdestin bozulmamasını
müstehap görürdü. Hasan ise: "Abdesti bozulduğunda abdest alır"
derdi.
5089. Hasan(-ı Basri)
diyor ki: "Cuma günü guslettikten sonra abdesti bozulan kişiye tekrar
abdest alması yeterli gelir."
Kadınlar da Cuma Günü
Guslederler
5090. Ubeyde binti Nabil
anlatıyor: İbn Ömer ile Sa'd b. Ebi Vakkas'ın kızının kadınlara şöyle dediklerini
işittim: "Sizden kim Cuma'ya gelirse gusletsin."
5091-5092. İbn Tavus'un
bildirdiğine göre babası, hanımlarına Cuma günü gusletmelerini emrederdi.
5093. Amir(-i Şa’bi)
diyor ki: "Kadınlara Cuma günü gusül yoktur."
5094. Züfer b. Muhacir
el-Gadirı diyor ki: "(Ebu Vail) Şakık, ailesine -kadınlara ve erkeklere-
Cuma günü yıkanmalarını emrederdi.''
Cuma Günü Cünupluktan
Yıkanmak için Gusleden Kişi
5095. Nafi'nin
bildirdiğine göre İbn Ömer, Cuma ve cünupluk için bir kez guslederdi.
5096. Ömer b. Ebi Müslim
anlatıyor: Urve b. ez-Zübeyr'in yeğenleri Cuma günü hamamda guslederlerken Urve
şöyle derdi: "Yeğenlerim! Siz hamamda sadece kirden temizlenmek için
yıkandınız. Şimdi de Cuma guslü için yıkanın."
5097. Yahya b. Abdillah
b. Ebi Katade anlatıyor: Annemin bildirdiğine göre babası, Ebu Katade'nin
oğullarından birinin Cuma günü (Ebu Katade'nin) yanına geldiğinde başından su
damladığını gördüğünü, ona: "Cuma için mi yıkandın?" diye sorduğunda:
"Hayır, bilakis cünupluktan temizlenmek için" deyince ona:
"Öyleyse Cuma için tekrar guslet'' dediğini kendisine bildirdi.
|
SONRAKİ SAYFA İÇİN
AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN |
Cuma Namazı Neredekine
Farzdır?