m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Nikah

 

Bir Adamın Karısını Boşaması ve Başka Bir Adamın O Kadını ilk Kocasına Helal Kılmak için Onunla Evlenmesi (Hulle Meselesi)

 

17363. Hz. Ömer der ki: "Bana getirilen her hulleciyi ve kendisi için hulle yapılan her adamı recmederim."

 

17364. İbn Ömer der ki: "Allah hulleciye, kendisi için hulle yapılan adama ve hulleye mahal olan kadına lanet etmiştir.''

 

17365. Abdülmelik b. el-Muğire b. Nevfel anlatıyor: İbn Ömer'e kadının ilk kocasına helal kılınması meselesi sorulunca: "Bu, zinadır. (Babam) Ömer size yetişseydi, sizi cezalandırırdı" dedi.

 

17366. Said b. Cübeyr der ki: "Hulleci, melundur."

 

17367. İbrahim(-i Nehai) ile Hasan(-ı Basri) derler ki: "Üçünden (hulleci adam, kadın ve ilk koca) biri bunu kastederse nikah geçersiz olur."

 

17368. Şu'be anlatıyor: Hakem (b. Uteybe) ile Hammad (b. Ebi Süleyman)'a bir kadını ilk kocasına helal kılmak için evlenen (hulleci) adamın durumunu sordum. "O kadından ayrılması bana daha hoş geliyor" dedi.

 

17369. Amr'ın bildirdiğine göre Cabir b. Zeyd, bilmediği halde bir kadını ilk kocasına helal kılmak için evlenen adam hakkında der ki: "(ilk kocasına) helal kılmak (hullecilik) için evlendiğinde bu nikah, caiz olmaz."

 

17370. İbn Sirin der ki: "Hulle yapan adam ve kendisi için hulle yapılan adam (ilk koca) melundurlar."

 

17371. İbn Mes'ud der ki: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hulle yapan adama ve kendisi için hulle yapılan adama (ilk kocaya) lanet etmiştir."

 

Tahric: Ahmed (1/448), Darimi (2258), Nesai (5609) ve Tirmizi (1120).

 

 

 

17372. Hz. Ali der ki: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hulle yapan adama ve kendisi için yapılan hulle adama (ilk kocaya) lanet etmiştir."

 

Tahric: Ahmed (1/83, 87, 107, 121, ISO, 158), EbU Davud (2069, 2070), Tirmizi (1119) ve İbn Mace (1935).

 

 

 

17373. MAsa b. Ebi'I-Furat'ın bildirdiğine göre Amr b. DInar'a bir adamın karısını üç talakla boşaması, daha sonra kasaba halkından birinin gelerek bilmeden kadının da bilgisi dışında ona (mehir olarak) malından bir şeyler vererek ilk kocasına helal kılmak için evlenmesi meselesi soruldu. Amr cevaben: "Olmaz" dedi. Daha sonra Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bu meselenin benzeri sorulduğunda onun şöyle buyurduğunu bildirdi: "Hayır, adam onu kendisi için istediği halde nikahlamadıkça, kendisi için istediği halde onunla evlenmedikçe olmaz. Bunu yaptığında (birbirlerinin) balcağız(ların)dan tatmadıkça kadın ilk kocasına helal olmaz,"

 

Tahric: Hakim (2/199).

 

 

 

17374. Abbad b. MansAr anlatıyor: Bir adam Hasan(-ı Basri)'nin yanına gelerek şöyle dedi: "Kavmimden bir adam, karısını üç talakla boşadı. Daha sonra pişman oldu, kadın da pişman oldu. Bunun üzerine ben de gidip o kadınla evlenmek, ona mehir vermek, daha sonra ilk kocasının karısına yaptığı gibi onunla ilişkiye girmek, ardından da ilk kocasına helalolması için onu boşamak istedim," Bunun üzerine Hasan adama: "Allah'tan kork ey genç, asla Allah'ın sınırları için ateş çivisi olma" dedi.

 

17375. Ebu Hureyre der ki: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hulle yapan adama ve kendisi için yapılan hulle adama (ilk kocaya) lanet etmiştir."

 

Tahric: Ahmed (2/323), Tirmizi, el-İlelü'l-Kübra (1/437), Bezzar (1442), İbnü'I-Carud (684) ve Beyhaki (7/208).

 

 

 

Bir Kadının, Kocası Öldükten Kısa Bir Süre Sonra Doğum Yapması Hakkında "Kadın(ın Evlenmesi) Helal Olmuştur" Diyenler

 

17376. Ebu's-Senabil anlatıyor: Subey'a binti'I-Haris, kocasının vefatından yirmi küsür gün sonra doğum yaptı. Loğusalıktan çıktıktan sonra görücülere çıkmaya başladı. Onun böyle yapması ayıplanınca durumu Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) anlatıldı. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bunun üzerine şöyle buyurdu: "Eğer bunu yaparsa (yapabilir, zira beklemesi gereken) süresi bitmiştir" buyurdu.

 

Tahric: Darimi (2281), Ahmed (4/304-305), Taberani (22/896), Tirmizi (1193), Nesai (5701), İbn Mace (2027), Taberani (22/900) ve İbn Hibban (4299).

 

 

 

17377. Ebu Seleme anlatıyor: Ben, Ebu Hureyre ve İbn Abbas beraberken aramızda, bir adamın vefat edip hanımının kocasının vefatından kısa bir süre sonra doğum yapması meselesini müzakere ediyorduk.

Ben: "Doğum yaptığında artık evlenmesi helal olur" dedim. İbn Abbas: "iddeti, iki müddetin sonuncusudur" dedi. Ebu Hureyre: "Ben bu hususta yeğenimle -Ebu Seleme'yi kastediyor- aynı görüşteyim" dedi. Bunun üzerine İbn Abbas'ın azatlısı Küreyb'i Ümmü Seleme'ye gönderdiler.

Ümmü Seleme şu karşılığı vedi: "Subey'a el-Eslemi kocasının vefatından kırk gün sonra doğum yaptı. Abdü'd-Dar kabilesinden künyesi Ebu's-Senabil olan bir adam ona dünürcü gönderdi. Ona evlenmesinin helal olduğunu haber verdi. Subey'a ise başka bir adamla evlenmek istedi. Bunun üzerine Ebu's-Senabil ona: "Sen henüz helal olmadın" dedi. Subey'a bu söz üzerine Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) giderek durumunu ona anlattı. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona evlenmesini emretti.

 

Tahric: Buhari (4909, 5318), Müslim (2/1123:58'den önce; 2/1122: 57), Tirmizi (1194), Nesai (5705,5706 - 5709,5711), İbn Ebi Asım el-Ahad ve'l-Mesani (615) ve Beyhaki (7/429).

 

 

 

17378. Misver bildiriyor: Subey'a, kocasının vefatından bir ay sonra doğum yaptı. Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) gitti. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona (beklemeden) evlenmesini emretti.

 

Tahric: Malik (2/590:85), Ahmed (4/327), Buhari (5320), Nesai (5699, 5700) ve İbn Mace (2029).

 

 

 

17379. Salim anlatıyor: Ensar'dan bir adamın İbn Ömer'e şöyle dediğini işittim:

Babanın: "Kocası ölen kadın karnındakini doğursa, kocası yatak üzerinde dahi olsa (yani henüz defnedilmeden bile evlenmesi) helal olmuştur" dediğini işittim.

 

17380. Hz. Ömer ile Osman derler ki: "Kocası ölen kadın, kocası evin bir köşesinde kefenleri içerisinde bile olsa (evlenmesi) helal olmuştur."

 

17381. Said b. el-Müseyyeb bildiriyor: Hz. Ömer; Ali b. Ebi Talib ve Zeyd b. Sabit ile bu konuda istişare yaptılar. Zeyd: "Helal olmuştur" dedi. Hz. Ali: "Dört ay on gün beklemesi gerekir" dedi. Bunun üzerine Zeyd şöyle dedi: "Söyle bakalım, şayet kadın hayızdan kesilmiş olan bir kadın ise?" Ali: "O zaman iki iddetin sonuncusu (dört ay on gün) gerekir" cevabını verdi. Hz. Ömer ise: "Şayet karnındakini doğursa da kocası da tabutu içerisinde olup çukura girmemiş olsa kadına (evlenmesi) helal olmuş demektir" dedi.

 

17382. İbn Mes'ud der ki: "Vallahi dileyene yemin edebilirim, kısa olan Nisa suresi (yani Talak suresi; ki bu surede kocası ölen hamile kadının iddetinin doğumuyla beraber bittiği ifade edilmektedir), ''Kocaları ölen kadınlar kendi kendilerine dört ay on gün beklerler''[Bakara, 234] ayetinden sonra nazil olmuştur."

 

Tahric: Buhari (4532), Ebu Davud (2301), İbn Mace (2030) ve Nesai (5715-5717).

 

 

 

17383. Ebu Kılabe, hamile olduğu halde kocası ölen kadın hakkında: "Doğum yaptığında (artık evlenmesi) helal olur" dedi.

 

17384. Yunus'un bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri) der ki: "Kişi, karısını hamile olduğu halde boşarsa ya da kadın hamile olduğu halde kocası ölse bu kadının iddeti, doğum yapmasıdır."

 

17385. İbn Mes’ud der ki: "Her hamile kadının iddeti, doğum yapmasıdır." Hz.

Ali ise: "iki iddetin sonuncusu (dört ay on gün) gerekir" derdi.

 

17386. Hz. Ali şöyle derdi: "iki iddetin sonuncusu (dört ay on gün) gerekir."

 

17387. Amr b. Salim anlatıyor: Ubey b. Ka'b: "Ya Resulallah! Büyük, küçük ve hamile olan kadınların iddetleri Allah'ın Kitab'ında belirtilmemiş" deyince Allah şu mealdeki ayeti indirdi: "Kadınlarınızdan adetten kesilmiş olanlarla, henüz adet görmeyenler hususunda tereddüt ederseniz, onların bekleme süresi üç aydır. Hamile olanların bekleme süresi ise, doğum yapmalarıyla sona ereL"!

 

17388. İbn Sirin anlatıyor: Abdurrahman b. Ebi Leyla'nın da bulunduğu bir halkadaydım. Abdurrahman (bu meselede): "iki iddetin sonuncusu (dört ayan gün)" dedi. Bunun üzerine ben Abdullah b. Utbe'nin Subey'a hadisini zikrettim. Arkadaşları bana susmamı işaret ettiler. Ben: "Abdullah b. Utbe, mescidin bir köşesinde olduğu halde onun adına yalan söylersem ona karşı cesurum demektir."

 

Tahric: Talak Sur. 4. Hadis için bak: İbn Cerir (28/141), Hakim (2/492) ve Beyhaki (7/414). 2 Buhari (4532, 4910) ve Nesai (5715).

 

 

 

17389. İbn Abbas kocası ölen hamile kadın hakkında der ki: "iddeti, iki iddetin sonuncusu (dört ay on gün)dür."

 

17390. Abdullah b. Utbe b. Mes’ud anlatıyor: Subey'a kocasının vefatından yirmi gün ya da bir ay sonra doğum yaptı. Ebu's-Senabil b. Ba'kek onun yanından geçerken şöyle dedi: "Kendini seninle evlenmek isteyenler için süslenmişsin. Hayır! Kocanın vefatının üzerinden dört ay on gün geçmeden olmaz." Bunun üzerine Subey'a, Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) giderek durumunu ona anlattı. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona: "Artık sen, seninle evlenmek isteyen erkeklere helal oldun" buyurdu.

 

Tahric: Buhari (5319), Müslim (2/1122:56) ve Beyhaki (7/429).

 

 

 

17391. Şa’bi bildiriyor: Mesruk ve Amr b. Utbe, Subey'a binti'I-Haris'e mektup yazdılar. Ona (başından geçen) durumunu sordular. O da onlara kocasının vefatından yirmi beş gün sonra doğum yaptığını, hayrı talep etmek üzere hazırlandığını, Ebu's-Senabil yanından geçtiğinde kendisine: "Acele ettin, iki iddetin sonuncusu olan dört ay on gün bekle" diye söylemesi üzerine Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) giderek: "Ya Resulallah! Benim için istiğfar et" dediğini, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona: "Niçin?" buyurması üzerine olan biteni ona anlattığını ve Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurduğunu bildirdi: "Salih bir koca bulursan (hemen) evlen.''

 

Tahric: Müslim (2/1122:56), İbn Mace (2028), İbn Asım, el-Ahad ve'l-Mesani (3276) ve Taberani (24/745).

 

 

 

17392. Abdurrahman b. Ma'kil bildiriyor: Hz. Ali'yle beraber olduğum bir sırada yanına bir adam gelerek hamile olduğu halde kocası ölen kadının durumunu ona sordu. Cevaben şöyle dedi: "iki iddetten en uzun alanını (dört ayan gün) bekler." Adam: "ibn Mes’ud ''Bu kadın kendisini savurur (telef eder)" diyor ama?!" deyince Hz. Ali (ibn Mes’ud'u kastederek): "Ferruh (=Allah'ın Kitabını anlamaya yabancı olan adam) bu meseleyi bilmez" dedi.

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

Adamın, Mehri Tayin Etmeden Kadınla Evlendikten Sonra (ilişkiye Girmeden Ölmesi) Hakkında