m u s a n n e f

İbn Ebi Şeybe

Boşanma

 

Akli Yetersizliğin Olduğu Durumlarda Boşama (Deli, Bunak, Sarhoş ve...)

 

Mecnunun (Delinin) Talakı Hakkında

 

18207. Hasan(-ı Basri) der ki: "Mecnunun talakı, caiz (geçerli) değildir (vuku bulmaz)."

 

18208. Şa’bi der ki: "Mecnunun talakı, caiz değildir.''

 

18209. Hz. Osman der ki: "Ne mecnun için, ne de sarhoş için talak söz konusu olmaz.''

 

18210. Harun anlatıyor: İbn Sirin'e delinin talakını sordum. Şöyle dedi: "Bir şey değildir. Yerelotorite (kadı) ona bakar. Ondan boşadığına dair delil ister. Yemini geçerli kılınmaz.''

 

18211. Amr anlatıyor: Cabir'e bir adamın deli olduğu halde cinnet geçirdiği bir sırada karısını boşaması sorulunca: "Caiz değildir (geçerli olmaz)" dedi.

 

18212. Zühri der ki: "Deli olan adamın cinnet geçirdiği bir sırada verdiği talak geçerli olmaz. Ayık olduğunda (cinnet hali kalktığında) caiz olur.''

 

 

 

Bunağın Talakı Hakkında

 

18213. Hz. Ali der ki: "Bunağın talakı hariç, her talak caizdir.''

 

18214. Abis b. Rebia der ki: "Hz. Ali'nin böyle dediğini işittim.''

 

18215. ibrahim(-i Nehai)'nin bildirdiğine göre Hz. Ali der ki: "Bunağın talakı hariç her talak caizdir."

 

18216. Nafi anlatıyor: Mücebbir b. Abdirrahman, bunadığı halde karısını boşadı. Bunun üzerine İbn Ömer kadına iddet beklemesini emretti. Kendisine "Ama o bunak birisidir" denilince: "Ben Allah'ın, ne bunağın ne de başka birinin talakını istisna ettiğini işitmedim'' dedi.

 

18217. Şa'bi der ki: "Bunak ve çocuk için talak yoktur."

 

18218. ibrahim(-i Nehai) der ki: "Bunak ayıldığı bir anda talak verdiğinde talakı caiz olur (geçerli olur)."

 

18219. Said b. el-Müseyyeb der ki: "Bunağın talakı (muteber) bir şey değildir.

 

18220. Şureyh der ki: "Bunağın talakı caiz değildir."

 

18221. Dahhak der ki: "Bunağın talakı caiz değildir."

 

18222. Zühri der ki: "Onun için talak yoktur."

 

18223. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Denilir ki: Bunağın talakı hariç her talak caizdir."

 

18224. Şa’bi der ki: "Bunak için talak yoktur."

 

 

 

Kendisinde Cinnet Hali Bulunan Adamın Talak Vermesi Hakkında

 

18225. Katade'nin bildirdiğine göre Said b. el-Müseyyeb kendisinde cinnet hali bulunan adam hakkında der ki: "Cinnet hali kendisini yakaladığında bu, bir şey ifade etmez. Ayıldığı zaman talakı caizdir."

 

18226. Ebu Ma'şer'in bildirdiğine göre İbrahim(-i Nehai)'den bunun benzeri rivayet edilmiştir.

 

18227. İbrahim'in bildirdiğine göre Hasan(-ı Basri), kendisine cin çarpması isabet eden adam hakkında der ki: "Talakı kendisini bağlamaz." Katade der ki: "Alış veriş yaptığında talakı bağlayıcı olur. Cinnet halinde talak verdiğinde bağlayıcı olmaz."

 

18227. Eş'as'ın bildirdiğine göre Şa’bi, cinnet nöbeti geçiren adam hakkında der ki: "Talakı ve itakı (köle azat etmesi) caizdır."

 

18229. Katade der ki: "Delilik ikidir: Eğer hiç ayılmıyorsa hiçbir talakı caiz olmaz. Bazen ayılıyor da, ayıldığı anda talak verirse talakı bağlayıcı olur."

 

 

 

Deli ve Bunak Hakkında Söylenenler. Velisinin Onun Adına Talak Vermesi Caiz Olur mu?

 

18230. Amr b. Şuayb der ki: "Abdullah b. Amr'ın mektubunda şu ibareyi bulduk: Deli, hanımıyla oynaşıp eğleniyorsa velisi kendisi adına karısına talak verir."

 

18231. Ata (b. Ebi Rabah) der ki: "Vesveseli adamın velisi, onun adına talak verir. Belki ayılır diye beklemelidir."

 

18232. Said b. el-Müseyyeb der ki: "Akli dengesi bozulmuş bunak kimsenin talakı bir şey ifade etmez. Talakı velisine bırakılır."

 

18233. Eyyub anlatıyor: Ebu Kılabe'ye kocası, deli ve insanların iyileşmesini ümit etmedikleri bir adamın karısına (hasta) adamın velisinin talak verip veremeyeceği hakkında mektup yazdım. Bana şöyle yazdı: "O kadın, Allah'ın kendisini musibetle imtihan ettiği bir kadındır. Sabretsin."

 

18234. Zühri der ki: "Deli adına velisinin talakı caiz değildir."

 

 

 

Karısını Öldürmesinden Korkulan Deli Hakkında

 

18235. Amr b. Şuayb'ın babası kanalıyla dedesi şöyle anlatmıştır: Hz. Ömer'e karısını öldürmesinden korkulan deli bir adam hakkında mektup yazdım. Cevaben bana: "Ona, tedavi edileceği bir sene süre ver" diye yazdı.

 

 

 

Çocuğun Talakı Hakkında

 

18236. İbn Abbas der ki: "çocuğun talakı, caiz değildir."

 

18237. Şa’bi der ki: "çocuğun talakı, caiz değildir."

 

18238. Said b. el-Müseyyeb der ki: "Çocuk, namazı ve orucu aklettiğinde talakı caiz olur." Hasan(-ı Basri) der ki: "ihtilam olmadıkça (buluğa ermedikçe) talakı caiz olmaz."

 

18239. İsmail b. imran el-Anzı anlatıyor: Çocukken, hiç ihtilam olmadığım bir dönemde talak vermiştim. Said b. el-Müseyyeb'e sordum. "Namazı düzgün kıldığın ve Ramazan orucunu tuttuğun zaman talakın caiz olur" dedi.

 

18240. Ali b. Malik anlatıyor: Şa'bi'ye üç talak veren çocuğun durumunu sordum. "Çocuk, üç talakın kesin surette kendilerini ayırdığını aklettiği zaman bir arada durmalarını uygun görmem" dedi.

 

18241. Ebu ishak bildiriyor: Hz. Ali'yi işiten birinden onun şöyle dediği nakledilmiştir: "Nikahı çocuklardan gizleyin."

 

18242. Hz. Ali'den bir önceki hadisinin aynısı rivayet edilmiştir.

 

18243. Dahhak der ki: "Nikahı çocuklardan gizleyin. Zatülcenbı hastalığına tutulan ve bunak olanınki müstesna her talak caizdir."

 

18244. Şa’bi der ki: "Çocuğun azat etmesi, nikahı ve kendisiyle alakalı hiçbir tasarrufu geçerli değildir. "

 

18245. Ka'ka' bildiriyor: İbrahim(-i Nehai)'ye çocuğun talakını sordum. Şöyle dedi: "Kadınlar çok."

 

18246. İbrahim(-i Nehai) çocuğun talakı hakkında der ki: "Bir önemi yok.

Kadınlar çok."

 

18247. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Onlar (Ashab ve Tabiun) evlatlarını çocukken evlendirirler, talak dillerinde vuku bulmasın diye nikahı onlardan gizlerlerdi." Süfyan ekledi: "Talak vuku bulduğunda ise bunu (nikahı bozan) bir şeyolarak görmezlerdi."

 

18248. Şa’bi çocuğun talakı hakkında: "Önemli bir şey değildir" dedi.

 

18249. Şu'be anlatıyor: Hakem (b. Uteybe) ile Hammad (b. Ebi Süleyman)'a çocuğun talakını sordum. "Caiz (geçerli) değildir" dediler.

 

 

 

Şuurunu Kaybeden ve Şizofren / Paranoyak Adamın Talakı Hakkında

 

18250. Yunus anlatıyor: Kendisinde (rivayetlerini nakletmede) bir sakınca görmediğim Şam halkından bir adam şöyle anlattı: Bir gazadaydık. Bir arkadaşımız zatülcenb hastalığına tutularak (şuur kaybıyla) karısını üç talakla boşadı. insanlar adam ayılınca ona: "Sen böyle böyle dedin" dediler. "Bundan ne az, ne de çok hiçbir şey dediğimi hatırlamıyorum" dedi. Bizden bir adam bir ihtiyacı için bineğine binerek Ömer b. Abdilaziz'in yanına gitti. ihtiyacını gördükten sonra bu meseleyi ona sorunca Ömer adamı onayladı.

 

18251. Meymun b. Mihran kanalıyla Ömer b. Abdilazız'den Yunus hadisinin benzeri rivayet edildi.

 

18252. Haccac'ın bildirdiğine göre Hakem şöyle derdi: "Şuur kaybına neden olan zatülcenb ve yüksek ateş hastalığına tutulan kimsenin talakı ve mecnunun nikahı (itibar edilen) bir şey değildir."

 

18253. Dahhak der ki: "Zatülcenb hastalığına tutulan ve hastalığı esnasında aklı melekelerini (geçici de olsa) kaybeden kişinin talakı, geçerli değildir."

 

18254. Amr b. Herm'in bildirdiğine göre Cabir b. Zeyd, şuur kaybına uğrayan ve ne dediğini akledemeyen adamın talakı hakkında der ki: "Bu hal üzere olduğu sürece onun talakı ve azat etmesi geçersizdir."

 

18255. Şa’bi ile İbrahim(-i Nehai) derler ki: "Zatülcenb hastalığına tutulan kimsenin talakı, geçerli değildir."

 

18256. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Zatülcenb hastalığına tutulan ve sarhoşluk dışı akli dengesi bozulan adamın talakı, geçerli değildir."

 

18257. Eyyub anlatıyor: Ebu Kılabe'ye mektup yazarak ona zatülcenb hastalığına tutulan adamın talakını sordum. Cevaben bana şöyle yazdı: "Şahitler şahit olduğunda ve ne dediğini aklettiğinde talakı caiz olur. Eğer akletmiyorsa talakı caiz olmaz."

 

 

 

Sarhoşun Talakını Caiz Görenler

 

18258. Mücahid der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir (geçerlidir)."

 

18259. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir."

 

18260. Haccac'ın bildirdiğine göre Ata (b. Ebi Rabah), sarhoşun talakını caiz (geçerli) görmezdi.

 

18261. Hasan(-ı Basri) ve Muhammed (b. Sirin) şöyle demişlerdir: "Sarhoşun talakı geçerlidir ve sırtı acıtılır (kendisine içki içen kişiye uygulanan had cezası tatbik edilir)."

 

18262. Hasan(-ı Basri) ve Muhammed (b. Sirin) şöyle demişlerdir: "Sarhoşun talakı caizdir."

 

18263. Said b. el-Müseyyeb der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir."

 

18264. Abdurrahman b. Anbese'nin bildirdiğine göre Ömer b. Abdilazız, sarhoşun talakını caiz görür ve onu sopa cezası uygulardı.

 

18265. Abdurrahman b. Harmele anlatıyor: Sarhoş olan bir komşum talak vermişti. Durumunu Said b. el-Müseyyeb'e sorarak öğrenmemi emretti. Eğer bu hususta hakka isabet edilirse kendisiyle hanımı arası ayrılır ve kendisine seksen sopa vurulur.

 

18266. İbrahim(-i Nehai) der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir."

 

18267. Meymun der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir.''

 

18268. Humeyd b. Abdirrahman der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir."

 

18269. İbn Mehdi bize bildiriyor: Malik'e: "Süleyman b. Yesar ve Said b. el-Müseyyeb'in ''Sarhoşun talakı caizdir''" dedikleri sana bildirildi mi?" diye sordum. "Evet" dedi.

 

18270. Ebu Lebid'in bildirdiğine göre Hz. Ömer, kadınların şahitliğiyle sarhoşun talakını caiz görmüştür.

 

18271. Zühri der ki: "Sarhoş talak verdiğinde ya da azat ettiğinde bu, kendisi aleyhine caiz olur ve ona had (şeri) cezası tatbik edilir."

 

18272. Şa'bi der ki: "Sarhoşun talakı caizdir, sırtına had cezası tatbik edilir."

 

18273. Hakem der ki: "Kim, Allah'tan olan bir sarhoşluktan dolayı talak verirse talakı bir şey değildir. Kim, şeytandan olan bir sarhoşluktan dolayı (içki içerek) talak verirse talakı caizdir."

 

18274. (Kadı) Şureyh der ki: "Sarhoşun talakı, caizdir."

 

 

 

Sarhoşun Talakmı Caiz (Geçerli) Görmeyenler

 

18275. Zühri bildiriyor: Eban b. Osman diyor ki: "Hz. Osman, sarhoşun ve delinin talakını caiz görmezdi. Zühri dedi ki: "Ömer b. Abdilazız sarhoşun talakını caiz görür, sırtını acıtırdı. Bu yüzden Eban kendisine bunu (Osman'ın aksi uygulamasını) bildirmiştir."

 

18276. Cabir b. Zeyd, ikrime, Ata ve Tavus şöyle demişlerdir: "Sarhoşun talakı, caiz değildir."

 

18277. Yahya b. Said diyor ki: "Ömer b. Abdilazız ve Kasım sarhoşun talakını caiz görmezlerdi."

 

18278. Rebah'ın bildirdiğine göre Ata (b. Ebi Rabah), sarhoşun talakını caiz görmezdi.

 

18279. Hanzale ya da başka birinden rivayet edildiği ne göre Tavus, sarhoşun talakını caiz görmezdi.

 

SONRAKİ SAYFA İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ KULLAN

 

Talakı İfade Sözler Ve Bağlayıcılıkları