Sahih

İbn Hibban

 

TAHARE

 

ANA SAYFA      Kur’an      Hadis      Sözlük      Biyografi

 

باب جلود الميتة

Bab: Ölmüş Hayvanm Derisi

 

[ 1277 ] أخبرنا عبد الكبير بن عمر الخطابي بالبصرة بخبر غريب قال حدثنا بشر بن علي الكرماني قال حدثنا حسان بن إبراهيم قال حدثنا أبان بن تغلب عن الحكم عن عبد الرحمن بن أبي ليلى عن عبد الله بن عكيم قال كتب إلينا رسول الله صلى الله عليه وسلم قبل موته بشهر أن لا تنتفعوا من الميتة بإهاب ولا عصب

 

1277- Abdullah b. Ukeym der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) vefat etmeden bir ay önce bize mektup yazıp: "Leşin derisinden de, sinirinden de faydalanmayınız" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (el-İrva' 38); Şuayb: Ravileri Sahih ricalidir. Ahmed 4/311; Ebu Davud 4128; Tirmizi 1729; Nesai 7/175; İbn Mace 3613; Bak hadis no: 1278, 1279.

 

 

ذكر البيان بأن عبد الله بن عكيم شهد قراءة كتاب المصطفى صلى الله عليه وسلم بأرض جهينة

Abdullah b. Ukeyme'nin Mustafa'nın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Cuheyne'ye Gönderdiği Mektuba Tanıklık Etmesi

 

[ 1278 ] أخبرنا عبد الله بن محمد الأزدي قال حدثنا إسحاق بن إبراهيم قال أخبرنا النضر بن شميل قال حدثنا شعبة قال حدثنا الحكم قال سمعت عبد الرحمن بن أبي ليلى يحدث عن عبد الله بن عكيم الجهني قال قرئ علينا كتاب رسول الله صلى الله عليه وسلم ونحن بأرض جهينة أن لا تنتفعوا من الميتة بإهاب ولا عصب

 

1278- Abdullah b. Ukeym el-Cühenı der ki: Biz Cüheyne toprağında bulunduğumuz bir sırada bize Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bir mektubu okundu. (Mektupta şu ifadeler yer alıyordu): "Leşin derisinden de, sinirinden de faydalanmayınız.''

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahihtir. Ahmed 4/310; Ebu Davud 4127; Nesill7/175; İbn Mace 3613; Bak hadis no: 1277.

 

 

ذكر لفظة أوهمت عالما من الناس أن هذا الخبر مرسل ليس بمتصل

insanlardan Bir Alime Bu Haberin Muttasıl Olmayıp Mürsel Olduğu izlenimi Veren Haber

 

[ 1279 ] أخبرنا الحسين بن عبد الله القطان قال حدثنا هشام بن عمار قال حدثنا صدقة بن خالد قال حدثنا يزيد بن أبي مريم عن القاسم بن مخيمرة عن الحكم عن عبد الرحمن بن أبي ليلى عن عبد الله بن عكيم قال حدثنا مشيخة لنا من جهينة أن النبي صلى الله عليه وسلم كتب إليهم أن لا تستمتعوا من الميتة بشيء

 

1279- Abdullah b. Ukeym der ki: Cuheyneli ihtiyarlarımızın bize bildirdiğine göre Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) onlara: "Ölü hayvanın hiçbir şeyinden faydalanmayın" şeklinde bir mektup yazmıştır.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (es-Silsiletu's-sahiha 3133); Şuayb: İsnadı sahihtir. Bak hadis no: 1277.

 

قال أبو حاتم رضى الله تعالى عنه هذه اللفظة حدثنا مشيخة لنا من جهينة أوهمت عالما من الناس أن الخبر ليس بمتصل وهذا مما نقول في كتبنا إن الصحابي قد يشهد النبي صلى الله عليه وسلم ويسمع منه شيئا ثم يسمع ذلك الشيء عن من هو أعظم خطرا منه عن النبي صلى الله عليه وسلم فمرة يخبر عما شاهد وأخرى يروي عمن سمع ألا ترى أن بن عمر شهد سؤال جبريل رسول الله صلى الله عليه وسلم عن الإيمان وسمعه عن عمر بن الخطاب فمرة أخبر بما شاهد ومرة روى عن أبيه ما سمع فكذلك عبد الله بن عكيم شهد كتاب المصطفى صلى الله عليه وسلم حيث قرئ عليهم في جهينة وسمع مشايخ جهينة يقولون ذلك فأدى مرة ما شهد وأخرى ما سمع من غير أن يكون في الخبر انقطاع ومعي خبر عبد الله بن عكيم أن لا تنتفعوا من الميتة بإهاب ولا عصب يريد به قبل الدباغ والدليل على صحته قوله صلى الله عليه وسلم أيما إهاب دبغ فقد طهر

 

Ebu Hatim der ki: "Cüheyneli ihtiyarlarımızın bize bildirdiğine göre" ifadesi ilimlerden birine bu hadisin muttasıl olmadığını düşündürtmüştür. Oysa kitaplarımızda dediğimiz gibi bazen ashabdan biri Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bir fiiline şahit olur ya da bir sözünü işitir. Daha sonra hafızası kendisinden daha güçlü olan birinin aynı şeyi Resulullah'tan (Sallallahu aleyhi ve Sellem) naklettiğini işitir. Bu sahabi de bu haberi aktarırken bazen kendi şahit olduğu şekilde bazen de başkasından işittiği şekilde aktarır. Örneğin İbn Ömer, Cebrail'in Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) imanı sorduğu olaya şahit olmuştur. Aynı şeyi babası Ömer b. el-Hattab'dan da işitmiştir. İbn Ömer bunu (Cibril hadisini) bazen şahit olduğu şekliyle, bazen de babasından işittiği şekliyle nakletmiştir.

 

Abdullah b. Ukeym de Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Cüheyne kabilesine gönderdiği mektubun okunmasına şahit olmuştur. Cüheyneli ihtiyarlardan da mektubun içeriğini işitmiştir. Abdullah bunu aktarırken bazen okunurken işittiği şekliyle, bazen de Cüheyneli ihtiyarlardan işittiği şekliyle aktarmıştır. Dolayısıyla hadisin isnadında herhangi bir kopukluk bulunmamaktadır. Abdullah b. Ukeym'in aktardığı "Leşin derisinden de sinirinden de faydalanmayınız " sözünden kasıt da tabaklanmasından öncedir. Bunun delili de Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Tabaklanan her bir deri temiz olur" demiş olmasıdır.

 

 

ذكر إباحة الانتفاع بجلود الميتة بنفع مطلق

Ölmüş Hayvanın Derisinden Mutlak Fayda ile Yaralanmanın Mubahlığı

 

[ 1280 ] أخبرنا محمد بن عبد الله بن الجنيد قال حدثنا قتيبة بن سعيد قال حدثنا أبو الأحوص عن سماك عن عكرمة عن بن عباس قال ماتت شاة لزوجة النبي صلى الله عليه وسلم فأتاها النبي صلى الله عليه وسلم فأخبرته فقال ألا انتفعتم بمسكها فقالت يا رسول الله مسك ميتة قال فقرأ رسول الله صلى الله عليه وسلم قل لا أجد فيما أوحي إلي محرما على طاعم يطعمه إلا أن يكون ميتة إلى آخر الآية إنكم لستم تأكلونه قال بن عباس فبعثت إليها فسلخت فجعلت من مسكها قربة قال بن عباس فرأيتها بعد سنة

 

1280- ibn Abbas anlatıyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in bir eşine ait koyun ölünce kadın Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e gelerek durumu bildirdi. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Neden onun postunu almadınız?" buyurunca kadın: "Ölen bir koyunun postunu mu alacağız?" karşılığını verdi. Bunun üzerine Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem), ''De ki: Bana vahyolunanda, leş, akıtılmış kan, domuz eti ki pistir ve günah işlenerek Allah'tan başkası adına kesilen hayvandan başkasını yemenin haram olduğuna dair bir emir bulamıyorum" (En'am 45) ayetini okuyup şöyle buyurdu: "Siz onu yemiyorsunuz." Bunun üzerine kadın birini gönderip koyunun derisini yüzdürdü ve ondan bir kırba yapıp eskiyene kadar kullandı.

ibn Abbas: "Bir sene sonra o kırbayı gördüm" diye ekledi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Gayetu'l-meram 29); Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Ahmed 6/429; Buhari 6686; Nesai 7/173; Bak hadis no: 1281.

 

 

ذكر البيان بأن النبي صلى الله عليه وسلم إنما أباح لها في الانتفاع بجلد الميتة الذي ذكرناه

Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in Ölmüş Hayvanın Derisini Kullanmayı Mubah Kılması

 

[ 1281 ] أخبرنا أبو يعلى قال أخبرنا محمد بن أبي بكر المقدمي قال حدثنا أبو عوانة عن سماك بن حرب عن عكرمة عن بن عباس قال ماتت شاة لسودة بنت زمعة فقالت يا رسول الله ماتت فلانة يعني الشاة قال فهلا أخذتم مسكها قالت فنأخذ مسك شاة ماتت فقال النبي صلى الله عليه وسلم إنما قال قل لا أجد فيما أوحي إلي محرما إلى آخر الآية لا بأس أن تدبغوه فتنتفعوا به قال فأرسلنا إليها فسلخت مسكها فاتخذت منها قربة حتى تحرقت

 

1281- ibn Abbas der ki: Sevde binti Zemlalnın bir koyunu ölünce Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Ey Allah'ın Resulü! Filan koyun öldü'' dedi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Onun derisini alsaydınız ya" buyurunca, Sevde: "Ey Allah'ın Resulü! Ölmüş bir koyunun derisini mi alalım?" dedi. Resulullah da (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona şöyle buyurdu: "Yüce Allah: ‘‘De ki: Bana vahyolunanda, leş, akıtılmış kan, domuz eti ki pistir ve günah işlenerek Allah'tan başkası adına kesilen hayvandan başkasını yemenin haram olduğuna dair bir emir bulamıyorum’‘ (En'am 145) buyurur. Siz onu yemeyeceksiniz, sadece derisini tabaklayıp ondan istifade edeceksiniz."

 

Bunun üzerine Sevde bizi gönderip koyunun derisini yüzdürdü. Bu deriden de bir tulum yaptı ve eskiyip yırtılana kadar da onu kullandı.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Gayetu'l-meram 29); Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Ahmed 1/327,328; Bak hadis no: 1280.

 

 

ذكر الأمر بالانتفاع بجلود الميتة إذا دبغت

Ölmüş Hayvanın Derisinden Tabaklamak Suretiyle Yararlanmanın Emredilmesi

 

[ 1282 ] أخبرنا عبد الله بن محمد بن سلم قال حدثنا عبد الرحمن بن إبراهيم قال حدثنا الوليد بن مسلم قال حدثنا الأوزاعي عن الزهري عن عبيد الله بن عبد الله عن بن عباس أن رسول الله صلى الله عليه وسلم مر بشاة ميتة قال هلا استمتعتم بجلدها قالوا يا رسول الله إنها ميتة قال إنما حرم أكلها

 

1282- ibn Abbas der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ölü bir koyunun yanından geçerken: "Neden bunun postundan faydalanmadınız?" diye sordu. Sahabe: "Ey Allah'ın Resulü! Bu leştir" karşılığını verince, Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Onu (sadece) yemek haram kılınmıştır" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Gayetu'l-meram 25); Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Muvatta 2/498; Ahmed 1/327; Ebu Davud 4120; Nesai 7/172; Darimi 2/86.

 

 

ذكر البيان بأن هذا الأمر إنما أبيح استعماله عند دباغ جلد الميتة لا قبله

Bu Emirle Sadece Tabaklanmış ise Ölü Hayvanın Derisinden istifade Edilmesi Mubah Kılınmıştır

 

[ 1283 ] أخبرنا محمد بن المنذر بن سعيد قال حدثنا يوسف بن سعيد بن مسلم قال حدثنا حجاج عن بن جريج قال أخبرنا عمرو بن دينار قال أخبرني عطاء بن أبي رباح منذ حين عن بن عباس قال حدثتني ميمونة زوج النبي صلى الله عليه وسلم أن شاة لهم ماتت فقال النبي صلى الله عليه وسلم هلا دبغتم إهابها فاستمتعتم به

 

1283- Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in eşi Meymune'nin bildirdiğine göre kendilerine ait bir koyun ölünce Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Bunun derisini tabaklayıp faydalansaydınız" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: İsnadı sahihtir. Ahmed 6/336; Müslim 364; Tirmizi 1727; Nesal 7/172.

 

 

ذكر إباحة الانتفاع بجلود الميتة التي تحل بالذكاة إذا دبغت

Ölmüş Hayvanın Derisi Tabaklanarak Temizlenmiş ise Ondan Yararlanmanın Mubahlığı

 

[ 1284 ] أخبرنا بن قتيبة قال حدثنا حرملة بن يحيى قال أخبرنا بن وهب قال حدثنا يونس عن بن شهاب قال حدثني عبيد الله بن عبد الله عن بن عباس أن رسول الله صلى الله عليه وسلم وجد شاة ميتة أعطيتها مولاة لميمونة من الصدقة قال رسول الله صلى الله عليه وسلم هلا انتفعتم بجلدها قالوا إنها ميتة قال إنما حرم أكلها

 

1284- ibn Abbas bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), zekat mallarından Meymune'nin azatlısına verdiği koyunun ölmüş olduğunu görünce: "Derisinden istifade etseydiniz ya!" buyurdu. "Ama ölmüş!" dediklerinde, Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "(Ölmüş olan hayvanın) sadece etinin yenilmesi haram kılınmıştır" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Buhari 1492; Müslim 363/101.

 

 

ذكر البيان بأن إباحة الانتفاع بجلود الميتة إنما هي بعد الدباغ لا قبل

Ölmüş Hayvanın Derisinden Tabaklanmadan Önce Değil Sonra Yararlanmanın Mubahlığı

 

[ 1285 ] أخبرنا عبد الرحمن بن بحر البزار قال حدثنا بن أبي عمر العدني قال حدثنا سفيان قال سمعت الزهري يحدث عن عبيد الله بن عبد الله عن بن عباس عن ميمونة قالت مر رسول الله صلى الله عليه وسلم بشاة من الصدقة ميتة أعطيتها مولاة لميمونة فقال ألا أخذوا إهابها فدبغوها فانتفعوا بها فقالوا يا رسول الله إنها ميتة فقال النبي صلى الله عليه وسلم إنما حرم أكلها

 

1285- Meymune der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), Meymune'nin azatlısına verdiği kayunun ölüsünü görünce: "Derisini alıp tabaklayıp istifade etseydiniz ya!" buyurdu. "Ey Allah'ın Resulü! Ama ölmüşı" dediklerinde, Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "(Ölmüş olan hayvanın) sadece etinin yenilmesi haram kılınmıştır" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Ahmed 6/329; Müslim 363; Ebu Davud 4120; Nesai 7/171; İbn Mace 3610; Darimi 2/86.

 

 

ذكر الخبر الدال على إباحة الانتفاع بجلود الميتة ما يحل منها بالذكاة وما لا يحل إذا احتملت الدباغ

Temizlenme ya da Tabaklamaya Uygunsa Tabaklanmayla Ölü Derisinden Faydalanmanın Mubahlığına Delalet Eden Haber

 

[ 1286 ] أخبرنا الحسن بن سفيان قال حدثنا زهير بن عباد الرواسي قال حدثنا مالك عن يزيد بن عبد الله بن قسيط عن محمد بن عبد الرحمن بن ثوبان عن أمه عن عائشة أن رسول الله صلى الله عليه وسلم أمر أن يستمتع بجلود الميتة إذا دبغت

 

1286- Hz. Aişe der ki: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), tabaklandığı takdirde ölmüş hayvanın derisinden yararlanmayı emretti.''

 

[Tahric:]  Elbanı: Sahih (Gayetu'l-meram 26); Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Muvatta 2/498; Ahmed 6/73; Ebu Davud 4124; Nesai 7/176; İbn Mace 3612; Darimi 2/86.

 

 

كر خبر ثان يدل على إباحة الانتفاع بكل جلد ميت إذا دبغ واحتمل الدباغ

Tabaklamaya Uygunsa Tabaklanmayla Ölü Derisinden Faydalanmanın Mubahlığına Delalet Eden ikinci Haber

 

[ 1287 ] أخبرنا عمر بن سعيد بن سنان قال أخبرنا أحمد بن أبي بكر عن مالك عن زيد بن أسلم عن عبد الرحمن بن وعلة عن بن عباس أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال أيما إهاب دبغ فقد طهر

 

1287- ibn Abbas'ın bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem): ''Tabaklanan post temizlenmiş olur" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Gayetu'l-meram 28); Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahihtir. Muvatta 2/498; Ahmed 1/279; Müslim 366; Darimi 2/86.

 

 

ذكر الخبر المدحض قول من زعم أن هذا الخبر لم يسمعه بن وعلة عن بن عباس ولا زيد بن أسلم منه

Bu Hadisi Zeyd b. Eslem'in ibn Va'le'den ve Onun da ibn Abbas'tan işitmediğini iddia Edenin Kavlini çürüten Haber

 

[ 1288 ] أخبرنا إسحاق بن إبراهيم بن إسماعيل ببست قال حدثنا بن أبي عمر العدني قال حدثنا سفيان بن عيينة قال حدثني زيد بن أسلم قال سمعت بن وعلة يقول سمعت بن عباس يقول سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول أيما إهاب دبغ فقد طهر

 

1288- ibn Abbas der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in: "Tabaklanan post temizlenmiş olur" buyurduğunu işittim,

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Gayetu'l-meram 28); Şuayb: Müslim'in şartlarına göre sahihtir. Ahmed 1/219; Müslim 366; Ebu Davud 4123; Tirmizi 1728; Nesai 7/173; İbn Mace 3609; Darimi 2/85.

 

 

ذكر الإخبار عن إباحة انتفاع المرء بجلود ما يحل بالذكاة إذا دبغت وإذا كانت ميتة

Ölmüş de Olsa Hayvanın Derisini Tabaklayıp Ondan Yararlanmanın Mubahlığı

 

[ 1289 ] أخبرنا أحمد بن علي بن المثنى حدثنا أبو خيثمة حدثنا سفيان عن الزهري عن عبيد الله بن عبد الله عن بن عباس عن ميمونة قال مر النبي صلى الله عليه وسلم بشاة ميتة فقال ألا أخذوا إهابها فدبغوه فانتفعوا به فقالوا إنها ميتة فقال إنما حرم أكلها

 

1289- Meymune der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ölü bir koyunun yanından geçerken: "Neden bunun derisini alıp tabaklayarak ondan faydalanmıyorlar?" diye sordu. Sahabe: "O leştir!" karşılığını verince, Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Onun (sadece) yenmesi haram kılınmıştır"' buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahihtir. Ahmed 6/154; Nesai 7/174.

 

 

ذكر بيان بأن الانتفاع بجلود الميتة بعد الدباغ جائز

Ölmüş Hayvanın Derisini Tabakladıktan Sonra Kullanmanın Caizliği

 

[ 1290 ] أخبرنا الحسن بن سفيان بخبر غريب حدثنا إبراهيم بن يعقوب الجوزجاني حدثنا حسين بن محمد حدثنا شريك عن الأعمش عن عمارة بن عمير عن الأسود عن عائشة قالت قال رسول الله صلى الله عليه وسلم دباغ جلود الميتة طهورها

 

1290- Hz. Aişe'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmaktadır: "Ölmüş hayvanın derisinin tabaklanması, onun temizlenmesidir."

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Gayetu'l-meram 26); Şuayb: Ravileri Şerık hariç güvenilir kimselerdir. Ahmed 6/154; Nesai 7/174.

 

 

[ 1291 ] أخبرنا عبد الله بن محمد بن سلم حدثنا حرملة عن بن وهب أخبرني عمرو بن الحارث عن كثير بن فرقد أن عبد الله بن مالك بن حذافة حدثه عن أمه العالية بنت سبيع أنها قالت كان لي غنم بأحد فوقع فيها الموت فدخلت على ميمونة فذكرت ذلك لها فقالت لي ميمونة لو أخذت جلودها فانتفعت بها قالت فقلت ويحل ذلك قالت نعم مر رسول الله صلى الله عليه وسلم على رجال من قريش يجرون شاة لهم مثل الحمار فقال لهم رسول الله صلى الله عليه وسلم لو أخذتم إهابها قالوا إنها ميتة فقال رسول الله صلى الله عليه وسلم يطهرها الماء والقرظ

 

1291- Aliye binti Subey' der ki: Uhud'da bulunan koyunlarım ölmeye başlayınca Hz. Peygamber'in (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hanımı Meymune'nin yanına gelip durumu anlattım. Meymune: "Bunun derisini alsanız da yararlansanız olmaz mı?" buyurdu. Dedim ki: "Bu helal olur mu ki?" Meymune şu karşılığı verdi:

''Evet, olur! Zira Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), ölmüş bir koyunu eşeği çeker gibi peşlerinden çekip sürükleyen Kureyşli bir grupla karşılaştı ve: ‘‘Onun derisini alsaydınız ya’‘ buyurdu. Onlar: ‘‘Ama o ölüdür"‘‘ dediklerinde ise: ‘‘Su ve karazla (akasya ağacının yaprağı) tabaklarsanız temiz olmuş olur’‘ buyurdu."

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (es-Silsiletu's-sahiha 2163); Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Ahmed 6/334; Ebu Davud 4126; Nesai 7/174, 175.

 

Sonraki sayfa için aşağıdaki link’i kullan:

 

Bab: Artıklar