Sahih

İbn Hibban

 

TAHARE

 

ANA SAYFA      Kur’an      Hadis      Sözlük      Biyografi

 

باب المسح على الخفين وغيرهما

Bab: Mestlerin ve Başka Şeylerin Meshedilmesi

 

[ 1318 ] أخبرنا محمد بن عبيد الله بن الجنيد ببست قال حدثنا قتيبة بن سعيد قال حدثنا أبو عوانة عن أبي يعفور قال سألت أنس بن مالك عن المسح عن الخفين فقال كان رسول الله صلى الله عليه وسلم يمسح عليهما

 

1318- Ebu Ya'fur der ki: Enes b. Malik'e, mestler üzerine mesh etmeyi sordum. O da: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mestler üzerine mesh ederdi" diye cevap verdi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahihtir.

 

 

ذكر البيان بأن المسح على الخفين إنما أبيح عن الأحداث دون الجنابة

Mestler Üzerine Mestin Cenabet Dışında Abdestsizlik Durumları için Mubah Olması

 

[ 1319 ] أخبرنا عبد الله بن محمد الأزدي قال حدثنا إسحاق بن إبراهيم قال أخبرنا عبد الرزاق قال أخبرنا معمر عن عاصم بن أبي النجود عن زر بن حبيش قال أتيت صفوان بن عسال أسأله عن المسح على الخفين فقال ما غدا بك فقلت ابتغاء العلم قال فإني سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول إن الملائكة تضع أجنحتها لطالب العلم رضا بما يصنع فسألته عن المسح على الخفين فقال أمرنا رسول الله صلى الله عليه وسلم أن نمسح ثلاثا إذا سافرنا ويوما وليلة إذا أقمنا ولا ننزعهما من غائط ولا بول ولا نوم ولكن من الجنابة

 

1319- Zir b. Hubeyş bildiriyor: Safvan b. Assal'ın yanına gittiğimde bana: "Neden geldin?" diye sordu. Ona: "İlim edinmek için geldim" karşılığını verdiğimde: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i işittim ‘‘Melekler, ilim peşinde olandan razı olup bundan dolayı ona kanat gererler’‘ buyurdu" dedi. Ona mestler üzerine mesh etmeyi sordum. Safvan: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), bize seferdeyken cünüplük durumu hariç, büyük abdest küçük abdest bozma ve uyku sebebiyle gündüzü ve gecesiyle üç gün boyunca (abdest alıp ayakları yıkamak için) mestlerimizi çıkarmamamızı emrederdi" karşılığını verdi. 

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen sahih (el-İrva' 104); Şuayb: İsnadı hasendir. Ahmed 4/239, 4/240; Tirmizi 96; Nesai 1/83; İbn Mace 478; Bak hadis no: 1320, 1321.

 

 

ذكر البيان بأن المسح على الخفين للمقيم والمسافر معا إنما أبيح عن الأحداث دون الجنابة

Mestler Üzerine Meshin Mukime Olsun, Yolcuya Olsun Cünüplük Dışındaki Abdestsizlik Halleri için Mubah Olması

 

[ 1320 ] أخبرنا أبو عروبة بحران قال حدثنا عبد الرحمن بن عمرو البجلي قال حدثنا زهير بن معاوية عن عاصم عن زر بن حبيش قال أتيت صفوان بن عسال المرادي فقلت إنه حاك في نفسي المسح على الخفين فهل سمعت النبي صلى الله عليه وسلم يذكر في المسح على الخفين شيئا قال نعم أمرنا رسول الله صلى الله عليه وسلم إذا كنا سفرا أو مسافرين أن لا ننزع خفافنا أو نخلع خفافنا ثلاثة أيام ولياليهن من غائط ولا بول إلا من الجنابة

 

1320- Zir b. Hubeyş anlatıyor: Ben, Safvan b. Assal el-Muradl'nin yanına vardım. Ona: "Mestler üzerine mesh etme hususunda gönlüme bir takım şeyler takıldı. Sen, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in (mestler üzerine mesh etme(nin müddeti) hakkında) bir şeyler bahsettiğini hiç işittin mi?" dedim. O da: "Evet, (işittim). Biz, yolculuğa Çıktığımızda veya yolcu olduğumuz zaman Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bize cünüplük durumu hariç büyük abdest ve küçük abdest (yapmamız halinde) mestlerimizi üç gün ve üç gece çıkarmamamızı emretti.'' dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen sahih (el-İrva' 104); Şuayb: İsnadı hasendir. Nesai 1/83, 1/84; Bak hadis no: 1319.

 

 

[ 1321 ] أخبرنا أحمد بن علي بن المثنى حدثنا هارون بن معروف حدثنا سفيان عن عاصم عن زر قال أتيت صفوان بن عسال المرادي فقال ما جاء بك قلت ابتغاء العلم قال فإن الملائكة تضع أجنحتها لطالب العلم رضا لما يطلب قلت حك في نفسي المسح على الخفين بعد الغائط والبول وكنت امرأ من أصحاب النبي صلى الله عليه وسلم فأتيتك أسألك هل سمعت منه في ذلك شيئا قال نعم كان يأمرنا إذا كنا سفرا أو مسافرين أن لا ننزع خفافنا ثلاثة أيام ولياليهن إلا من جنابة لكن من غائط وبول ونوم قلت له سمعته يذكر الهوى قال نعم بينا نحن معه في مسير فناداه أعرابي بصوت جهوري يا محمد فأجابه على نحو كلامه قال هاؤم قلنا ويلك اغضض من صوتك فإنك نهيت عن ذلك قال أرأيت رجلا أحب قوما ولما يلحقهم قال هو يوم القيامة مع من أحب ثم لم يزل يحدثنا حتى قال إن من قبل المغرب بابا فتحه الله للتوبة مسيرة أربعين سنة يوم خلق الله السماوات والأرض فلا يغلقه حتى تطلع الشمس منه

 

1321- Zirr (b. Hubeyş) anlatıyor: Ben, Safvan b. Assal el-Muradi'nin yanına vardım. O, (bana): "Seni (bana) getiren şey nedir?" diye sordu. Ben de: ''İlim öğrenme isteği" dedim. Safvan: "Benim, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den öğrendiğime göre: "Melekler, ilim öğrenmek için yola çıkan kimseyi sevdikleri için kanatlarını (onun ayakları altına) sererler" dedi. Ben de: "Küçük abdest ve büyük abdest bozduktan sonra mestler üzerine mesh etme konusunda zihnime takılan şeyler var. Çünkü sen, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in sahabilerinden birisin. Dolayısıyla da senin yanına vardım ki, sana: ‘‘Bu konuda Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den bir şeyler işittin mi’‘ diye sorayım" dedim. Safvan: "Evet, Yolculuğa çıktığımızda veya yolcu olduğumuz zaman cünüplük hali dışında büyük abdest, küçük abdest bozmak ile uykudan dolayı üç gün üç gece mestlerimizi çıkarmamamızı bize emretmişti" dedi.

 

Ben: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den sevgi hakkında bir şeyler işittin mi?'' dedim. Safvan: "Evet, (işittim). Bir yolculukta Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e beraber iken bir bedevi kaba bir sesle (O'na hitaben): "Ey Muhammed!" diye çağırmıştı. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), onun sesine yakın bir sesle ona: "Gel bakalım" diye cevap verdi. Biz ise (o bedeviye): "Yazıklar olsun sana! Sesini alçalt, çünkü sana Hz. Peygamber'in huzurunda yüksek sesle konuşmak yasaklandı" dedik. Bedevi, (Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e hitaben): "Ne dersin bir kimse bir topluluğu seviyor, ama henüz onların arasına karışmış değil" dedi. Bunun üzerine Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Kişi kıyamet günü sevdikleriyle beraberdir" buyurdu.

 

Zirr b, Hubeyş devamla der ki: Safvan bize anlatmaya devam etti, Sonunda şöyle dedi: "Allah tövbe için batı yönünde genişliği yetmiş yıllık mesafe olan bir kapı açtı, bu kapıyı da gökleri ve yeri yarattığı gün açtı. Güneş batı tarafından doğuncaya kadar onu kapatmayacak."

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen sahın (et- Ta'liku'r-rağlb 2/62); er-Ravdu'n-nadır 360); Şuayb: İsnadı hasendir. Bak hadis no: 1319.

 

 

ذكر البيان بأن الأمر بالمسح على الخفين أمر ترخيص وسعة دون حتم وإيجاب

Mestler Üzerine Meshin, Buyruk Değil Genişlik ve izin Verme Niteliğinde Bir Emir Olması

 

[ 1322 ] أخبرنا إبراهيم بن محمد بن عباد الغزال بالبصرة حدثنا زياد بن أيوب حدثنا بن أبي غنية حدثنا أبي عن الحكم عن القاسم بن مخيمرة عن شريح بن هانئ عن علي قال رخص لنا رسول الله صلى الله عليه وسلم المسح على الخفين ثلاثة أيام للمسافر ويوما وليلة للحاضر

 

1322- Hz. Ali der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bize yolcu için üç gün mukim için bir gün ve bir gece olmak üzere mestler üzerine mesh etmemize izin verdi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahın; Şuayb: Müslim'in şartınca sahih, Ahmed 1/113; Müslim 276; Nesai 1/84; Dariml 1/181; Bak hadis no: 1322, 1331.

 

 

ذكر الخبر المدحض قول من نفى جواز المسح على الخفين للمقيم إذا لم يكن مسافرا

Yolcu Olmayan Mukim için Mestler Üzerine Meshetmenin Caiz Olmadığını iddia Edenin Kavlini çürüten Haber

 

[ 1323 ] أخبرنا أحمد بن علي بن المثنى قال حدثنا محمد بن إسحاق المسيبي قال حدثنا عبد الله بن نافع عن داود بن قيس عن زيد بن أسلم عن عطاء بن يسار عن أسامة بن زيد قال دخل بلال ورسول الله صلى الله عليه وسلم الأسواق فذهب لحاجته ثم خرج قال أسامة فسألت بلالا ما صنع رسول الله صلى الله عليه وسلم فقال بلال ذهب لحاجته ثم توضأ فغسل وجهه ويديه ومسح برأسه ومسح على الخفين ثم صلى

 

1323- Usame b. Zeyd bildiriyor: Bilal ile Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) (Medine'nin Bakı mezarlığı civarında) "Esvaf" (denilen yere) girdiler. Derken Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) (tuvalet) ihtiyacını gidermek için ilerleyip gitti. Sonra çıkageldi.

 

Usame devamla der ki: Bilal'e: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) (abdest alırken) ne yaptı?" diye sordum. Bilal: "(Tuvalet) ihtiyacını gidermek için ilerleyip gitti, sonra abdest aldı. Bu sırada yüzünü ve ellerini yıkadı, başını mesh etti ve mestlerini de mesh etti. Sonra da namaz kıldı" dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Nesai 1/81.

 

 

ذكر البيان بأن المسافر إنما أبيح له المسح على الخفين إذا أدخل الخفين على طهر

Yolcuya Mestlerini Temiz iken Giydiği Taktirde Meshedebilmesinin Mubahlığı

 

[ 1324 ] أخبرنا الخليل بن محمد بن بنت تميم بن المنتصر بواسط حدثنا محمد بن المثنى حدثنا عبد الوهاب الثقفي حدثنا المهاجر أبو مخلد عن عبد الرحمن بن أبي بكرة عن أبيه عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه رخص للمسافر ثلاثة أيام ولياليهن وللمقيم يوم وليلة إذا تطهر ولبس خفيه فليمسح عليهما

 

1324- Abdurrahman b. Ebi Bekre'nin babasından bildirdiğine göre Allah Resulu (Sallallahu aleyhi ve Sellem) abdest sonrası giyilmiş olduktan sonra yolcu için gecesi ve gündüzüyle üç gün, mukım için ise gecesi ve gündüzüyle bir gün boyunca mestlerin üzerine mesh etmeye ruhsat vermiştir.

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen (Tahricu'l-Mişkat 519); Şuayb: İsnadı hasendir. İbn Mace 556; Bak. hadis no: 1328.

 

 

ذكر البيان بأن المسح على الخفين إنما أبيح إذا أدخل المرء رجليه في الخفين وهو على طهور

Kişiye Mestlerini Ayakları Temiz iken Giydiği Taktirde Meshedebilmesinin Mubahlığı

 

[ 1325 ] أخبرنا محمد بن إسحاق بن خزيمة بخبر غريب حدثنا محمد بن يحيى ومحمد بن رافع قالا حدثنا عبد الرزاق أخبرنا معمر عن عاصم عن زر قال أتيت صفوان بن عسال المرادي فقال ما جاء بك قلت جئت أنبط العلم قال فإني سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول ما من خارج يخرج من بيته يطلب العلم إلا وضعت له الملائكة أجنحتها رضا بما يصنع قال جئت أسألك عن المسح على الخفين قال نعم كنا في الجيش الذين بعثهم رسول الله صلى الله عليه وسلم فأمرنا أن نمسح على الخفين إذا نحن أدخلناهما على طهور ثلاثا إذا سافرنا ولا نخلعهما من غائط ولا بول

 

1325- Zir b. Hubeyş der ki: Safvan b. Assal el-Muradl'nin yanına gittiğimde bana: "Neden geldin?" diye sordu. Ona: "ilmi bulmak için geldim" karşılığını verdim. Safvan: "Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem): ‘‘Evinden ilim talebi için çıkan hiç kimse yoktur ki melekler, o kişiden razı olup ona kanat germemiş olsunlar’‘ buyurduğunu işittim" dedi. Ona: "Sana mest üzerine mesh konusunu sormaya geldim" dediğimde, Safvan şu karşılığı verdi: "Evet! Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) çıkardığı ordunun içinde biz de vardık. Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) abdestli iken giydikten sonra büyük ve küçük abdest bozma durumu hariç yolculukta üç gün üç gece mestlerimize mesh etmemizi emretti.''

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen sahih; Şuayb: İsnadı hasendir. Bak hadis no: 1319.

 

 

ذكر البيان بأن الماسح على الخفين إنما أبيح له الصلاة بذلك المسح إذا كان لبسه الخفين على طهر

Mestlerini Temizken Giydiği Taktirde Bunlar Ayağında Olduğu Halde Namaz Kılmanın Mubahlığı

 

[ 1326 ] أخبرنا عمر بن محمد الهمداني قال حدثنا عبد الجبار بن العلاء حدثنا سفيان عن زكريا وغيره عن الشعبي عن عروة بن المغيرة بن شعبة عن أبيه قال رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم توضأ فغسل وجهه ويديه ثم مسح على خفيه فقلت يا رسول الله تمسح على خفيك قال إني أدخلت رجلي وهما طاهرتان

 

1326- Muğıre b. Şu'be anlatıyor: Resulullah'ı (Sallallahu aleyhi ve Sellem) gördüm; abdest aldı, yüzünü ve kollarını yıkayıp mestlerine meshetti. Ben: "Ey Allah'ın Resulü! Mestlerine mesh ediyorsun?" diye sorunca: "Mestlerimi ayaklarım temiz bir şekilde giydim ve sonra yalınayak yürümedim" dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (el-İrva' 97); Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Muvatta 1/35, 36; Ahmed 4/251; Buhari 206; Müslim 274/79; Ebu Davud 151; Tirmizi 100; Nesai 1/63; İbn Mace 545; Darimi 1/181; Bak hadis no: 1342.

 

 

ذكر الخبر المدحض قول من نفى التوقيت والمسح للمسافر

Yolcuya Belirlenmiş Vakit için Meshetmesinin Olmadığını iddia Edenin Kavlini çürüten Haber

 

[ 1327 ] أخبرنا الحسن بن سفيان قال حدثنا صفوان بن صالح قال حدثنا الوليد بن مسلم قال حدثني عبد الملك بن حميد بن أبي غنية قال سمعت الحكم بن عتيبة يحدث عن القاسم بن مخيمرة عن شريح بن هانئ قال سألت علي بن طالب عن المسح عن الخفين فقال رخص لنا رسول الله صلى الله عليه وسلم في المسح على الخفين في الحضر يوما وليلة وللمسافر ثلاثة أيام ولياليهن

 

1327- Şureyh b. Hani' der ki: Hz. Ali'ye mestler üzerine meshi sorduğumda: ''Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mukim kişinin gecesiyle birlikte bir gün ve seferi kişinin üç gün ve gece mesh edebilmesine ruhsat verdi" dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (el-İrva' 145); Şuayb: Hadis sahihtir. Bak hadis no: 1322.

 

 

ذكر التوقيت في المسح على الخفين للمقيم والمسافر

Mukim ve Yolcu için Mestler Üzerine Mestin Geçerlilik Süresi

 

[ 1328 ] أخبرنا القطان بالرقة حدثنا عمر بن يزيد السياري حدثنا عبد الوهاب الثقفي حدثنا المهاجر أبو مخلد عن عبد الرحمن بن أبي بكرة عن أبيه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم وقت في المسح على الخفين ثلاثة أيام ولياليهن للمسافر وللمقيم يوم وليلة

 

1328- Ebu Bekre der ki: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), mestler üzerine mesh etme müddetini, yolcular için üç gün üç gece ve mukim için ise bir gün bir gece şeklinde belirledi."

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen (Tahricu'l-Mişkat 519); Şuayb: Hadis sahihtir. Bak hadis no: 1324.

 

 

ذكر إباحة المسح على الخفين للمسافر والمقيم معا مدة معلومة ليس لهما أن يجاوزاهما

Yolcu ve Mukim için Süreyi Aşmamak Şartıyla Belirlenmiş Müddet için Mestlerini Meshedebilmesinin Mubahlığı

 

[ 1329 ] أخبرنا محمد بن أحمد بن أبي عون الرياني ببست قال حدثنا حميد بن زنجويه قال حدثنا أبو نعيم قال حدثنا سفيان عن أبيه عن إبراهيم التيمي عن عمرو بن ميمون عن أبي عبد الله الجدلي عن خزيمة بن ثابت قال جعل رسول الله صلى الله عليه وسلم المسح على الخفين ثلاثة أيام للمسافر ويوما وليلة للمقيم ولو مضى السائل على مسألته لجعلها خمسا

 

1329- Huzeyme b. Sabit der ki: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) yolcunun mesin müddetini üç gün, mukimin ise bir gün bir gece olarak belirlemiştir. Eğer soru sahibi sorusunu sürdürseydi Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), süreyi beş gün olarak tayin edecekti.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 145); Şuayb: İsnadı sahihtir. Ahmed 5/214; İbn Mace 553; Bak hadis no: 1330, 1332, 1333.

 

 

ذكر القدر الذي يمسح المقيم على الخفين

Mukim için Mestlere Meshin Süresi

 

[ 1330 ] أخبرنا محمد بن عبد الله بن الجنيد ببست حدثنا قتيبة بن سعيد حدثنا أبو عوانة عن سعيد بن مسروق عن إبراهيم التيمي عن عمرو بن ميمون عن أبي عبد الله الجدلي عن خزيمة بن ثابت عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه سئل عن المسح على الخفين فقال ثلاثا للمسافر وللمقيم يوما

 

1330- Huzeyme b. Sabit'in bildirdiğine göre Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem), mestlere meshetme konusu sorulunca: "Mukim için bir gün bir gece, misafir için ise üç gün üç gecedir" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 145); Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir.

 

 

ذكر البيان بأن قوله صلى الله عليه وسلم ثلاثا ويوما أراد به بلياليها

Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in "Üç" ve "Gün" Lafızlarıyla Geceleriyle Birlikte Günü Kastetmesi

 

[ 1331 ] أخبرنا أبو يعلى حدثنا محمد بن يحيى بن سعيد القطان حدثني أبي حدثنا شعبة عن الحكم عن القاسم بن مخيمرة عن شريح بن هانئ عن علي بن أبي طالب عن النبي صلى الله عليه وسلم في المسح على الخفين قال للمسافر ثلاثة أيام ولياليهن وللمقيم يوم وليلة قال أبو حاتم ما رفعه عن شعبة إلا يحيى القطان وأبو الوليد الطيالسي

 

1331- Hz. Ali'nin bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mestler üzerine mesh konusunda: "Misafir için meshin müddeti üç gün üç gece, mukim için ise bir gün bir gecedir" cevabını verdi.

 

Ebu Hatim der ki: "Bunu Şu'be kanalıyla sadece Yahya el-Kattan ile Ebu'l-Velid et-Tayalisi merm olarak aktardılar."

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 145); Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Ahmed 1/120; İbn Mace 552; Bak hadis no: 1322.

 

 

ذكر الإباحة للمسافر أن يمسح على خفيه ثلاثة أيام ولياليهن

Yolcunun Mestlerini Üç Gün ve Gece Süreyle Meshedebilmesinin Mubahlığı

 

[ 1332 ] أخبرنا أحمد بن علي بن المثنى قال حدثنا أبو خيثمة قال حدثنا جرير عن منصور عن إبراهيم عن عمرو بن ميمون عن أبي عبد الله الجدلي عن خزيمة بن ثابت قال رخص لنا رسول الله صلى الله عليه وسلم أن نمسح ثلاثا ولو استزدناه لزادنا

 

1332- Huzeyme b. Sabit der ki: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bize üç (gün mestler üzerine) mesh etmemize izin verdi. Eğer biz Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den (bu müddeti) artırmasını isteseydik artıracaktı."

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Ahmed 5/213; Ebu Davud 157; Bak hadis no: 1329.

 

 

ذكر البيان بأن الإباحة للمسافر المسح على الخفين ثلاثة أيام أريد بلياليها ويوما للمقيم أريد بليلته

Mestler Üzerine Mesh Konusunda, Yolcu için Üç Gün, Mukim için Bir Gün Olarak Belirlenmiş Sürede Günlerin Geceleriyle Birlikte Kastedilmesi

 

[ 1333 ] أخبرنا الحسن بن سفيان قال حدثنا أبو كامل الجحدري قال حدثنا أبو عوانة عن سعيد بن مسروق عن إبراهيم عن عمرو بن ميمون عن أبي عبد الله الجدلي عن خزيمة بن ثابت أن أعرابيا سأل النبي صلى الله عليه وسلم عن المسح فقال للمسافر ثلاثة أيام ولياليهن وللمقيم يوم وليلة

 

1333- Huzeyme b. Sabit bildiriyor: Bedevi biri Resulullah'a (Sallallahu aleyhi ve Sellem) mestlerin üzerine mesh etme (müddeti) hakkında sorunca: "Yolcu için gecesi ve gündüzüyle üç gündür" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Bak hadis no: 1329.

 

 

ذكر الإباحة للماسح على الخفين بعد الحدث أن يصلي ما أحب إذا لم يجاوز القدر الذي وقت له فيه

Abdesti Bozulduktan Sonra Mestleri Üzerine Meshedenin Belirlenmiş Süreleri Aşmamak Şartıyla Namaz Kılmasının Mubahlığı

 

[ 1334 ] أخبرنا الحسن بن سفيان قال حدثنا أبو كامل الجحدري قال حدثنا فضيل بن سليمان قال حدثنا موسى بن عقبة عن أبي حازم عن أبي هريرة أن رسول الله صلى الله عليه وسلم سئل فقيل يا رسول الله أرأيت الرجل يحدث فيتوضأ ويمسح على خفيه أيصلي قال لا بأس بذلك

 

1334- Ebu Hureyre bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e: "Ey Allah'ın Resulü! Ne dersin, kişinin abdesti bozuluyor, sonra abdest alıyor ve mestlerinin üzerine mesh ediyor. Bu durumda namaz kılabilir mi?" diye soruldu. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Namaz kılmasında bir sakınca yok" buyurdu.

 

[Tahric:]  Elbani: Hasen sahih (es-Silsiletu's-sahiha 2940); Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. 

 

 

ذكر البيان بأن المصطفى صلى الله عليه وسلم كان يمسح على الخفين بعد نزول سورة المائدة

Mustafa'nın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Maide Suresinin inişinden Sonra Mestler Üzerine Meshetmiş Olması

 

[ 1335 ] أخبرنا محمد بن إسحاق بن إبراهيم مولى ثقيف حدثنا شعيب بن أيوب حدثنا مصعب بن المقدام حدثنا داود الطائي عن الأعمش عن إبراهيم عن همام بن الحارث عن جرير بن عبد الله أنه توضأ ومسح على الخفين وقال رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم يفعله

 

1335- Hemmam b. el-Haris'in bildirdiğine göre Cerir b. Abdillah mestlerine meshetti ve: "Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bu şekilde yaptığını gördüm.''

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (el-İrva' 1/136); Şuayb: İsnadı kavıdir. Ahmed 4/358; Buhari 387; Müslim 272; Ebu Davud 154; Tirmizi 93; Nesai 1/81; İbn Mace 543; Bak hadis no: 1336.

 

 

ذكر البيان بأن جرير بن عبد الله كان إسلامه في آخر الإسلام بعد نزول سورة المائدة

Cerir b. Abdillah'ın Müslüman Oluşunun, Maide Suresinin Nüzulünden Sonra islamiyet'in Son Dönemlerine Rastlaması

 

[ 1336 ] أخبرنا عمر بن محمد الهمداني حدثنا يعقوب الدورقي حدثنا هاشم بن القاسم حدثنا شعبة عن الأعمش قال سمعت إبراهيم يحدث عن همام بن الحارث النخعي قال رأيت جرير بن عبد الله بال ثم توضأ ومسح على خفيه ثم قام فصلى فسئل عن ذلك قال رأيت النبي صلى الله عليه وسلم صنع مثل هذا قال إبراهيم كان هذا يعجبهم لأن جريرا كان في آخر من أسلم

 

1336- Hemmam b. el-Haris en-Nehai'nin bildirdiğine göre Cerir b. Abdillah küçük abdest bozduktan sonra abdest alıp mestlerine meshetti ve kalkıp namaz kıldı. Kendisine neden böyle yaptığı sorulunca, şöyle karşılık verdi: "Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bu şekilde yaptığını gördüm."

 

ibrahım ekledi: Onlar (ulema) onun bu sözünü beğenmişlerdir. Zira Cerir son müslüman olanlardandı.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (el-İrva' 1/136); Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahih. Ahmed 5/364; Buhari 387; Bak hadis no: 1335.

 

 

ذكر الخبر المدحض قول من زعم أن إباحة المصطفى صلى الله عليه وسلم المسح على الخفين كان ذلك قبل أمر الله جل وعلا بغسل الرجلين في سورة المائدة

Mustafa'nın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Allah'ın Ona Maide Suresinde Ayaklarını Yıkamayı Emretmesinden Önce Mestler Üzerine Meshetmeyi Mubah Kıldığını iddia Edenin Kavlini çürüten Haber

 

[ 1337 ] أخبرنا محمد بن أحمد بن أبي عون قال حدثنا فياض بن زهير قال حدثنا وكيع عن الأعمش عن إبراهيم عن همام بن الحارث قال بال جرير بن عبد الله ثم توضأ ومسح على خفيه فقيل له أتفعل هذا قال وما يمنعني وقد رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم يفعله قال إبراهيم فكان يعجبهم حديث جريرا لأن إسلامه كان بعد نزول المائدة

 

1337- Hemmam b. el-Haris der ki: Cerir b. Abdillah idrarını yaptıktan sonra abdest alıp mestlerine meshetti. Kendisine: "Böyle mi yapıyorsun?" denilince şöyle karşılık verdi: "Ben, Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) böyle yaptığını görmüşken beni böyle yapmaktan ne alıkoyar ki?"

 

İbrahım der ki: Onlar bu hadisi çok beğenirdi. Çünkü Cerir, Maide Suresi nazil olduktan sonra Müslüman olmuştu (bu sebeple bu hükmün neshedilmiş olması mümkün değildi).

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (el-İrva' 1/136); Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahih. Müslim 272; Tirmizi 93; İbn Mace 543.

 

 

ذكر الإباحة للمرء المسح على الجوربين إذا كانا مع النعلين

Ayakkabılarla Birlikte Giyildiği Taktirde Çoraplara Meshetmenin Mubahlığı

 

[ 1338 ] أخبرنا بن خزيمة قال حدثنا محمد بن رافع قال حدثنا زيد بن الحباب قال حدثنا سفيان عن أبي قيس الأودي عن هزيل بن شرحبيل عن المغيرة بن شعبة أن رسول الله صلى الله عليه وسلم توضأ ومسح على الجوربين والنعلين أبو قيس الأودي هو عبد الرحمن بن ثروان

 

1338- Muğıre b. Şu'be bildiriyor: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), çoraplar ve ayakkabılar üzerine mesh etti.''

 

Ebu Kays el-Evdı, Abdurrahman b. Servan'dır.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 147); Şuayb: Hadis sahihtir. Ahmed 4/252; Ebu Davud 159; Tirmizi 91; İbn Mace 559.

 

 

[ 1339 ] أخبرنا الحسن بن سفيان حدثنا هدبة بن خالد حدثنا حماد بن سلمة حدثنا يعلى بن عطاء عن أوس بن أبي أوس قال رأيت أبي توضأ فمسح على نعليه فأنكرت ذلك عليه فقلت أتمسح على النعلين فقال رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم يمسح عليهما

 

1339- Evs b. Ebı Evs dedi ki: Babamı gördüm; ayakkabıları üzerine meshetti. Bunu yadırgayarak: "Ayakkabıların üzerine mi mesh ediyorsun?" dedim. "Ben Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in ayakkabıları üzerine mesh ettiğini gördüm" dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 150); Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Ahmed 4/9; Ebu Davud 160.

 

 

ذكر البيان بأن مسح المصطفى صلى الله عليه وسلم على النعلين كان ذلك في وضوء النفل دون الوضوء الذي يجب من حدث معلوم

Abdesti Gerektiren Durumda Değil Nafile Abdestte Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Ayakkabıların Üzerine Meshetmiş Olması

 

[ 1340 ] أخبرنا أحمد بن علي بن المثنى حدثنا أبو خيثمة حدثنا جرير عن منصور عن عبد الملك بن ميسرة عن النزال بن سبرة قال صليت مع علي رضوان الله عليه الظهر ثم انطلق إلى مجلس كان يجلسه في الرحبة فقعد وقعدنا حوله حتى حضرت العصر فأتي بإناء فيه ماء فأخذ منه كفا فتمضمض واستنشق ومسح وجهه وذراعيه ومسح برأسه ومسح برجليه ثم قام فشرب فضل مائه ثم قال إني حدثت أن رجالا يكرهون أن يشرب أحدهم وهو قائم وإني رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم فعل كما فعلت وهذا وضوء من لم يحدث

 

1340- Nezzal b. Sebre anlatıyor: Hz. Ali ile öğle namazını kıldıktan sonra her zaman Rahbe'de (geniş avluda) oturduğu yere gitti ve oturdu. Biz de etrafında oturduk. ikindi vakti gelince kendisine bir kap getirildi. Kaptan bir avuç su alıp ağzını çalkalayarak burnuna su çekti. Yüzünü ve kollarını mesh ettikten sonra başını ve ayaklarını meshetti. Sonra kalkıp kapta artan suyu içti, sonra: "Bana, ayakta içmeyi kerih gören bazılarının olduğu söylendi. Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) benim yaptığım gibi yaptığını gördüm" dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Buhari ve Müslim'in şartlarına göre sahihtir. Bak hadis no: 1057.

 

 

ذكر الخبر المدحض قول من زعم أن هذه اللفظة تفرد بها جرير بن عبد الحميد

Bu Lafızla Cerir b. Abdilhamid'in Rivayette Tek Kaldığını iddia Edenin Kavlini çürüten Haber

 

[ 1341 ] أخبرنا محمد بن إسحاق بن خزيمة حدثنا محمد بن رافع حدثنا حسين بن علي عن زائدة عن منصور عن عبد الملك بن ميسرة قال حدثني النزال بن سبرة قال صلينا مع علي رضوان الله عليه الظهر ثم خرجنا إلى الرحبة فدعا بإناء فيه شراب فأخذه فمضمض واستنشق ومسح وجهه وذراعيه ورأسه وقدميه ثم شرب فضله وهو قائم ثم قال إن ناسا يكرهون أن يشربوا وهم قيام إن رسول الله صلى الله عليه وسلم صنع مثل ما صنعت وهذا وضوء من لم يحدث

 

1341- Nezzal b. Sebre der ki: Hz. Ali ile birlikte öğle namazını kıldıktan sonra (Kufe mescidine ait) geniş avluya çıktık. Sonra kendisine bir su kabı getirildi. Hz. Ali su alıp ağzını yıkayıp burnuna verdikten sonra yüzünü, kollarını, başını ve ayaklarını meshetti. Sonra suyun artanını ayakta içti. Sonra şöyle dedi: ''İnsanlar ayakta su içmeyi kerih görüyorlar. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) benim yaptığım gibi yaptı ve bu şekilde alınan abdest, abdesti olanın alacağı abdesttir."

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: İsnadı sahihtir. Bak hadis no: 1057.

 

 

ذكر الإباحة للمرء أن يمسح على ناصيته وعمامته جميعا في وضوئه

Kişinin Aldığı Abdestte perçemi ile Sarığının Üzerine Meshetmesinin Mubahlığı

 

[ 1342 ] أخبرنا إسحاق بن إبراهيم بن إسماعيل ببست قال حدثنا عبد الوارث بن عبيد الله عن عبد الله قال أخبرنا عوف وهشام عن محمد بن سيرين قال أخبرنا عمرو بن وهب الثقفي أن المغيرة بن شعبة حدثه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم مسح على ناصيته وعلى العمامة ثم مسح على خفيه

 

1342- Muğıre b. Şu'be bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), alnına ve sarığına mesh ettikten sonra mestlerine meshetti.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 137); Şuayb: İsnadı kavıdir. Ahmed 4/247; Nesai 1/63; Bak hadis no: 1326, 1346, 1347.

 

 

ذكر الإباحة للمرء أن يمسح على عمامته كما كان يمسح على خفيه سواء دون الناصية

Perçemi Hariç Kişinin Sarığın Üzerine Meshetmesinin Mestler Üzerine Meshetmek Gibi Olması

 

[ 1343 ] أخبرنا عبد الله بن محمد بن سلام ببيت المقدس قال حدثنا عبد الرحمن بن إبراهيم قال حدثنا الوليد بن مسلم عن الأوزاعي عن يحيى بن أبي كثير عن أبي سلمة قال حدثني جعفر بن عمرو بن أمية الضمري عن أبيه أنه رأى النبي صلى الله عليه وسلم توضأ ومسح على العمامة والخفين

 

1343- Cafer b. Amr b. Umeyye ed-Damri, babasından bildiriyor: Kendisi Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i abdest alırken sarığı ile mestlerine mesh ettiğini görmüştür.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (er-Ravdu'n-nadır 872); Şuayb: Ravileri Sahih ridilidir. Ahmed 4/139; Buhari 205; Nesai 1/81; İbn Mace 562; Darİmi 1/180.

 

 

ذكر الخبر المدحض قول من زعم أن هذا الخبر تفرد به عمرو بن أمية الضمري

Bu Hadisi Rivayette Amr b. Umeyye ed-Damri'nin Tek Kaldığını iddia Edenin Kavlini çürüten Haber

 

[ 1344 ] أخبرنا أبو خليفة قال حدثنا أبو الوليد الطيالسي قال حدثنا داود بن أبي الفرات عن محمد بن زيد عن أبي شريح عن أبي مسلم مولى زيد بن صوحان قال كنت مع سلمان الفارسي فرأى رجلا قد أحدث وهو يريد أن ينزع خفيه للوضوء فقال له سلمان امسح عليهما وعلى عمامتك فإني رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم يمسح على خماره وعلى خفيه

 

1344- Zeyd b. Suhan'ın azatlısı Ebu Müslim bildiriyor: Ben, Selman el-Farisi ile birlikte idim. Bu sırada Selman el-Farisı, abdesti bozulmuş bir adam gördü Bu kişi abdest almak için mestlerini çıkarmaya çalışıyordu. Bunun üzerine Selman el-Farisı, ona: "Mestlerinin ve sarığının üzerine mesh et. Çünkü ben, Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i, (sarığının) örtüsü üzerine ve mestleri üzerine meseh ettiğini gördüm" dedi.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Ahmed 5/439; İbn Mace 563; Bak hadis no: 1345.

 

 

ذكر البيان بأن قول سلمان وعلى خماره أراد به على عمامته

Selman'ın "Örtüsü Üzerine" Demekle Sarığının Üzerini Kastetmesi

 

[ 1345 ] أخبرنا عبد الله بن أحمد بن موسى بعسكر مكرم قال حدثنا زيد بن الحريش الأهوازي قال حدثنا عبد الله بن الزبير بن معبد قال حدثنا أيوب السختياني عن داود بن أبي الفرات عن محمد بن زيد عن أبي شريح عن أبي مسلم عن سلمان قال رأيت رسول الله صلى الله عليه وسلم توضأ ومسح على الخفين والعمامة

 

1345- Selman der ki: Kendisi Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i abdest alırken mestleri ile sarığına mesh ettiğini gördüm.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih; Şuayb: Ravileri güvenilir kimselerdir. Bak hadis no: 1344.

 

 

ذكر خبر أوهم عالما من الناس أن المسح على العمامة غير جائز

İnsanlardan Bir Alime Sarığın Üzerine Meshetmenin Caiz Olmadığı izlenimi Veren Haber

 

[ 1346 ] أخبرنا أبو خليفة قال حدثنا مسدد بن مسرهد قال حدثنا يحيى القطان عن التيمي قال حدثنا بكر بن عبد الله عن الحسن عن بن المغيرة بن شعبة عن المغيرة بن شعبة أن رسول الله صلى الله عليه وسلم توضأ ومسح بناصيته وفوق العمامة قال بكر وسمعته من بن المغيرة

 

1346- Muğıre b. Şu'be'nin oğlunun, babasından bildirdiğine göre Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) abdest alıp saçlarının perçemini / ön kısmını meshetti ve sarığının üzerine de meshetti. Bekr ekledi: "Bu hadisi Muğire'nin oğlundan ben de işittim."

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 137); Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Ahmed 4/255; Müslim 274/83; Ebu Davud 150; Tirmizi 100; Nesai 1/76; Bak hadis no: 1342, 1347.

 

قال أبو حاتم وهذه اللفظة ومسح بناصيته وفوق العمامة قد توهم من لم يحكم صناعة العلم أن المسح على العمامة دون الناصية غير جائز ويجعل خبر عمرو بن أمية مجملا وخبر مغيرة الذي ذكرناه مفسرا له أن مسح النبي صلى الله عليه وسلم على العمامة كان ذلك مع الناصية فوق المسح على الناصية دون العمامة إذ الناصية من الرأس وليس بحمد الله ومنه كذلك بل مسح النبي صلى الله عليه وسلم على رأسه في وضوئه ومسح على عمامته دون الناصية ومسح على ناصيته وعمامته ثلاث مرار في ثلاثة مواضع مختلفة فكل سنة يستعمل من غير أن يكون استعمال أحدهما حتما واستعمال الآخر مكروها

 

Ebu Hatim der ki: "Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) perçemini ve sarığının üzerini mesh etmesi ilmi derinliğe sahip olmayan birine perçemi mesh etmeden sadece sarığın üzerini mesh etmenin caiz olmayacağını düşündürebilir. Amr b. Umeyye'den bu yönde gelen rivayeti mücmel, Muğire'den gelen rivayeti ise bunun bir açıklaması sayabilir. Böyle düşünen kişiye göre Amr'ın rivayetinde Resulullah'ın (Sallallahu aleyhi ve Sellem) sarığı üzerine mesh ettiği söylenirken bundan başın bir parçası olan perçemi ile birlikte sarığı üzerine meshetti kastedilmiştir. Oysa konu böyle değildir. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) abdest alırken perçemine dokunmadan sadece sarığının üzerine de mesh etmiştir. Aynı şekilde üç farklı yerde hem sarığının, hem de perçeminin üzerine mesh etmiştir. Her iki mesh şekli de sünnettir. Birini vacip diğerini mekruh görmeden her iki mesh şede yapılabilir."

 

 

ذكر البيان بأن هذه اللفظة ومسح ناصيته في هذا الخبر تفرد به سليمان التيمي

"Perçemini Meshetti" Lafzını Rivayette Süleyman et-Teymi'nin Tek Kalması

 

[ 1347 ] أخبرنا عمر بن محمد الهمداني قال حدثنا محمد بن عبد الأعلى قال حدثنا معتمر بن سليمان قال سمعت حميدا قال حدثني بكر بن عبد الله عن حمزة بن المغيرة بن شعبة عن أبيه عن النبي صلى الله عليه وسلم تخلف فتخلف معه المغيرة بن شعبة فلما قضى حاجته قال هل معك ماء قلت فأتيته بالمطهرة فغسل كفيه ووجهه ثم ذهب ليحسر عن ذراعيه فضاقت بها الجبة فأخرج يده من تحت الجبة فألقاها على عاتقه فغسل ذراعيه ومسح على خفيه وعمامته ثم ركب وركبت معه فانتهى إلى الناس وقد صلى بهم عبد الرحمن بن عوف ركعة فلما أحس بجيئة النبي صلى الله عليه وسلم ذهب ليتأخر فأومأ إليه النبي صلى الله عليه وسلم أن صل فلما قضى عبد الرحمن الصلاة قام النبي صلى الله عليه وسلم والمغيرة فأكملا ما سبقهما

 

1347- Urve b. el-Muğıre b. Şu'be, babasından bildiriyor: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) diğerlerinden geride kalınca Muğıre b. Şu'be de onunla birlikte geride kaldı. Tuvalet ihtiyacını gördükten sonra bana: "Yanında su var mı?" diye sordu. Bir kapta su getirdiğimde ellerini ve yüzünü yıkadı. Sonra kollarını sıvamak istedi, ancak cübbesinin kolları dar gelince kollarını cübbenin altından çıkardı ve cübbeyi omuzlarına attı. Ardından kollarını yıkayıp mestlerini ve sarığının ön tarafını meshetti. Sonra mestlerinin üzerini meshetti. Sonra bineğine bindi ve ben de bindim. insanların yanına geldiğimizde namaza durmuşlardı. Abdurrahman b. Avf imam olmuştu ve bir rekat kıldırmıştı. Allah Resulü'nün (Sallallahu aleyhi ve Sellem) geldiğini hissedince geri çekilmek istedi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona (yerinde kalması için) işaret edince namazı kıldırmaya devam etti. Selam verince Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) kıyama kalktı. Muğıre de kalktı ve kaçırmış oldukları bir rekatı kıldılar.

 

[Tahric:]  Elbani: Sahih (Sahih Ebu Davud 138); Şuayb: Müslim'in şartınca sahih. Ahmed 4/248; Müslim 274/81; Ebu Davud 150; Nesai 1/76; İbn Mace 1326; Bak hadis no: 1346,Müslim 1342.

 

Sonraki sayfa için aşağıdaki link’i kullan:

 

Bab: Hayız ve istihaze