|
İbn Kesir Tefsir-i Kebir |
Al-i İmran Suresi 77.ayet |
Az Bedel Karşılığı
Ahitlerinden Dönenler .... :
77. Allah'a karşı
verdikleri sözü ve yeminlerini az bir bedelle değiştirenlere gelince; işte bunların
ahirette bir payı yoktur. Kıyamet günü Allah onlarla konuşmayacak, onlara
bakmayacak ve onları temize çıkarmayacaktır. Onlar için acı bir azap vardır.
Tefsiri:
Yüce Allah şöyle
buyuruyor: Muhammed (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e tabi olacaklarına,
insanlara O'nun vasıflarını anlatıp hakikatini açıklayacaklarına dair Allah'a
verdikleri sözü az ve basit bir paha, yani geçici ve fani dünya hayatının
menfaatiyle değişenler ile bu geçici menfaatleri elde etmek için yalan yere
yemin eden kimseler var ya "İşte bunların ahirette bir payı yoktur. "
Bunların orada hiçbir nasip ve payları olmayacaktır. "Kıyamet günü Allah
onlarla" merhamet ve şefkatiyle, dolayısıyla yumuşak ve zarif bir şekilde
"konuşmayacak, onlara" merhamet gözüyle "bakmayacak ve
onları" günahlardan ve pisliklerden "temize çıkarmayacaktır. "
Bilakis onların cehennem’e atılmalarını emredecektir. "Onlar için acı bir
azap vardır. "
Bu ayet-i kerime
hakkında bazı hadisler varit olmuştur. Bunların bazılarını zikredelim:
[1443] (Birinci hadis):
İmam Ahmed b. Hanbel, Ebu Zerr (r.a.)'tan şöyle rivayet etmiştir: Rasulullah
(Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Üç kişi var ki Allah (c.c)
kıyamet günü onlarla konuşmayacak, kendilerine bakmayacak ve temizlemeyecektir.
Onlar için acı bir azap vardır." Ben, ''Ya Rasulallah! Onlar kimlerdir?
Onlar zarar ve hüsrana uğramış kimselerdir" dedim. Rasulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) baştaki sözünü üç defa daha tekrarladıktan sonra şöyle
buyurdu: "Elbisesini kibirle yerde sürüyen, yalan yeminle malı konusunda
müşterinin iştahını kabartan ve yaptığı iyiliği başa kakan kimselerdir"
Bunu Müslim ve Sünen sahipleri, Şu'be'nin rivayetiyle tahric etmişlerdir.
[1444] (Hadisin başka
tariki): İmam Ahmed b. Hanbel, İbn Ahmes'ten şöyle rivayet etmiştir: Ebu Zerr
ile karşılaştığımda ona, "Senin Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve
Sellem)'den bir hadis rivayet ettiğini duydum" dedim. "Rasulullah
(Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den işittikten sonra benim Rasulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) adına yalan uyduracağımı düşünme. Peki sana benimle ilgili
ulaşan o haber nedir?" dedi. "Bana ulaşan habere göre sen,
"Allah üç kişiyi sever, üç kişiyi sevmez, diyormuşsun" dedim.
"Evet. Bunu söyledim. Ben bunu (Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den)
işittim" dedi. "Peki Allah'ın sevdikleri kimlerdir?" dedim.
"Bir grup savaşçıyla birlikte düşmanla karşılaşıp sonra öldürülene veya
arkadaşlarına galibiyet yolu açılana dek var gücüyle savaşan kimse. Yolculuğa
çıkmış bir topluluk uzun süre yol gittikten sonra istirahat için
konakladıklarında bir kenara çekilen ve onları yola çıkmak için uyandırana
kadar namaz kılan kimse. Bir de eziyet eden bir komşusu olup aralarını ölüm
veya taşınma ayırana kadar ona sabreden kimse." Ben, "Allah'ın
sevmediği ve buğzettiği kimseler kimlerdir?" dedim. "Çok yemin eden
tüccar -bir rivayette çok yemin eden satıcı-, kibirli fakir ve iyiliği başa
kakan cimri. " Hadis bu kanalla gariptir.
[1445] (İkinci hadis):
İmam Ahmed b. Hanbel, İbn Umeyr el-Kindi'den şöyle rivayet eder: Kinde
kabilesinden İmriulkays b. Abis adında bir adam bir tarladan dolayı
Hadramevt'li birisini Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e dava etti.
Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) Hadramevt'liden belge istedi, ama
belgesi yoktu. İmriulkays'tan da yemin istedi. Bunun üzerine Hadramevtli adam,
"Ya Rasulallah! Bu adama yemin imkanı mı verdin? Öyleyse Kabe'nin Rabb'ine
and olsun ki malım gitti demektir" dedi. Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve
Sellem), "Her kim birinin malını ele geçirebilmek için yalan yere yemin
ederse, Allah'ın huzurunaAllah (c.c) kendine kızgın olarak varır" buyurdu.
Ravilerden Reca'nın söylediğine göre Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)
ardından, "Allah'a karşı verdikleri sözü ve yeminlerini az bir bedelle
değiştirenlere gelince ... " ayetini okudu. İmriulkays, "Peki yalan
yemini bırakana ne var?" dedi. Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem),
"Cennet var" buyurunca, İmriulkays, "Şahit ol ki ben tarlanın
tamamını ona bırakıyorum" dedi. Bunu Nesai de Adiyy b. Adiyy'in
rivayetiyle tahric etmiştir.
[1446] (Üçüncü Hadis):
İmam Ahmed b. Hanbel, İbn Mes'ud (r.a.)'tan şöyle rivayet etmiştir: Rasulullah
(Sallallahu aleyhi ve Sellem), "Her kim birinin malını ele geçirebilmek
için yalan yere yemin ederse, Allah'ın huzuruna Allah (c.c) kendine kızgın olarak
varır" buyurdu. Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in bu hadisini
işiten Eş'as şöyle dedi: Vallahi bu hadis benimle ilgili olarak söylenmişti.
Benim Yahudi biriyle ortak arazim vardı. Ancak o arazideki hakkımı inkar etti.
Bunun üzerine onu Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e götürdüm.
Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bana, "Senin bir belgen var
mı?" diye sordu. "Hayır" dedim. Bunun üzerine Yahudiye,
"Yemin et" buyurdu. Ben, "Ya Rasulallah! Öyleyse o yemin eder ve
böylece malım elimden gider" dedim. Bunun üzerine Yüce Allah "Allah'a
karşı verdikleri sözü ve yeminlerini az bir bedelle değiştirenlere gelince ..
" ayetini nazil etti. Bunu Buhari ile Müslim de A'meş kanalıyla rivayet
etmişlerdir.
[1447] (Hadisin Başka
Tariki): İmam Ahmed b. Hanbel, İbn Mes'ud (r.a.)'tan şöyle rivayet eder: Allah
Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem), "Kim başkasının malını zimmetine
geçirebilmek için yalan yere yemin ederse, Allah'ın huzuruna Allah (c.c)
kendisine kızgın halde varır" buyurdu. O arada Eş'as b. Kays geldi ve
"Ebu Abdurrahman size ne anlatıyor?" dedi. Biz de ona bu hadisi
söyledik. Dedi ki: "Bu hadis benim hakkımda söylendi. Benim amca oğlumun
kullanmakta olduğu bana ait bir kuyuyu inkar etmesi üzerine, Rasulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem)'e giderek onun hakkında davacı oldum. Rasulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) bana, "Ya kuyunun senin olduğuna dair bir belge
getirirsin, ya da onun yemini geçerli olacak" buyurdu. "Ya
Rasulallah! Benim belgem yok. Onun belgesi olarak da yeminine başvurursan malım
elimden gider. Çünkü davacı olduğum kişi günahkar biridir" dedim. Bunun
üzerine Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem), "Kim başkasının malını
zimmetine geçirebilmek için yalan yere yemin ederse, Allah'ın huzuruna Allah
(c.c) kendisine kızgın halde varır" buyurdu ve ''Allah'a karşı verdikleri
sözü ve yeminlerini az bir bedelle değiştirenlere gelince .. " ayetini
okudu.
[1448] (Dördüncü Hadis):
İmam Ahmed b. Hanbel, Muaz b. Enes (r.a.)'tan şöyle rivayet etmiştir: Hz.
Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem), ''Allah'ın (c.c) öyle kulları vardır
ki kıyamet günü onlarla konuşmayacak, bakmayacak ve onları temizlemeyecektir.
" buyurdu. "Onlar kimlerdir ya Rasulallah?" denildi. ''Anne ve
babasıyla bağlarını koparan kimse, evladıyla bağlarını koparan kimse ve
kendisine iyilik yapmış kimselere nankörlük yapan ve onlarla ilişkisini kesen
kimse" buyurdu.
[1449] (Beşinci Hadis):
İbn Ebi Hatim, Abdurrahman b. Ebi Evfa'dan şöyle rivayet etmiştir: Birisi
malını pazara getirdi ve Müslümanlardan birinin almasını sağlamak için,
birilerinin malına şu fiyatı verdiğine dair yalan yere yemin etti. Bunun
üzerine, ''Allah'a karşı verdikleri sözü ve yeminlerini az bir bedelle
değiştirenlere gelince .. " ayeti nazil oldu.
Bunu İmam Buhari birçok
kanalla Avvam'dan rivayet etmiştir.
[1450] (Altıncı Hadis):
İmam Ahmed b. Hanbel, Ebu Hureyre (r.a.)'tan şöyle rivayet eder: Rasulullah
(Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu:
"Üç kişi vardır ki
Allah (c.c) kıyamet günü onlarla konuşmayacak, bakmayacak ve onları
temizlemeyecektir ve onlar için acı bir azap vardır. Bunlar; yolcuya elindeki
fazla sudan vermeyen, ikindi vaktinden sonra yemin -yani yalan yere yemin- eden
ve bir imamına bey' at edip sonra mal verirse desteklemeye devam eden, vermezse
desteğini çeken kimsedir. " Bunu Ebu Davud ve Tirmizi de Veki'in
rivayetiyle nakletmiştir. Tirmizi, "Hasen-sahih hadistir" demiştir.
|
Devam etmek için aşağıdaki linki kullan |