|
İbn Kesir Tefsir-i Kebir |
Yunus Suresi 62 – 70.ayetler |
Allah'ın Dostları:
62. Bilesiniz ki
Allah'ın dostlarına korku yoktur; onlar üzülmeyeceklerdir.
63. Onlar, iman edip
de takvaya ermiş olanlardır.
64. Dünya hayatında da
ahirette de' onlara müjde vardır. Allah'ın sözlerinde
asla değişme yoktur. İşte bu, büyük kazancın kendisidir.
Tefsiri:
Yüce Allah dostlarının, Rabb'lerinin açıkladığı gibi "İman eden ve sakınan
kimseler" olduklarını bildiriyor. Dolayısıyla her takva ehli Allah'ın
(c.c.) dostudur ve o yüzden onlara önlerindeki kıyamet anı dehşetlerinden
hiçbir "korku yoktur ve onlar ... " dünyada
arkalarında bıraktıkları şeyler için de "üzülmeyeceklerdir." İbn Mes'ud (r.a.) İbn Abbas (r.a.) ve seleften bir çok
kişi Allah dostlarının, "görüldüklerinde Allah'ın (c.c.) hatırlandığı
kimseler" olduklarını söylemişlerdir.
[3746] Bu konuda Bezzar'ın ... Cafer b. Ebu Muğıre'den, onun Said b.
Cübeyr'den, onun İbn Abbas (r.a.) onun da Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den rivayet ettiği bir de hadis-i şerif vardır. Bir
adam "Ya Resulallah! Allah'ın dostları
kimlerdir?" diye sordu. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem):
"Görüldüklerinde Allah'ın hatırlandığı kimselerdir." buyurdu.
Bezzar sonra: Bu ayrıca Ebu Said el-Hudri (r.a.)'tan mürselolarak rivayet edilmiştir, demiştir.
[3747] İmam Taberi, Ebu Hureyre
(r.a.)'tan şöyle nakleder: Allah Resulü (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) "Allah'ın kulları arasında
öyle kullar vardır ki peygamberler ve şehitler onlara gıpta ederler." buyurdu.
O'na (Sallallahu aleyhi ve Sellem)
"Onlar kimlerdir ey Allah Resulü? Belki (bilirsek) onları severiz"
dediler. Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Onlar birbirini malından veya soyundan dolayı
değil Allah için seven kimselerdir. Nur yüzleriyle nurdan minberler
üzerindedirler. Onlar insanlar korktuklarında korkmayacak, onlar üzüldüklerinde
üzülmeyecekler." buyurdu. Sonra "Bilesiniz ki Allah'ın dostlarına
korku yoktur; onlar üzülmeyeceklerdir. " ayetini okudu.
[3748t Sonra bunCı Ebu Davud
(r.a.) da benzer bir lafızla Hz. Ömer (r.a.) kanalıyla Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den
rivayet etmiştir.
Aynı şekilde bunun
senedi de iyidir. Fakat bunda Ebu Zür'a
ile Hz. Ömer (r.a.) arasında kopukluk vardır. Doğrusunu en iyi Allah bilir.
[3749] İmam Ahmed b. Hanbel, Ebu Musa el-Eş'ari (r.a.)'tan Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir:
"Bilinmeyen insanlardan ve uzak kabilelerden aralarında akrabalık bağı
bulunmayan kimseler gelirler. Bunlar Allah (c.c.) için birbirlerini sevmiş,
Allah (c.c.) için saf tutmuşlardır. Allah (c.c.) kıyamet gününde onlara nurdan
minberler koyup oturtacak. İnsanlar korku ve dehşete kapılacak, onlar ise
kapılmayacaklar. Onlar hiçbir korku duymayan ve hiç üzülmeyen Allah dostlandırlar. "
Hadis uzun olup gerisi
vardır. "Dünya hayatında da ahirette de onlara
müjde vardır."
[3750] İmam Ahmed b. Hanbel'in Ebu Derda (r.a.)'tan naklettiğine
göre Allah'ın (c.c.) "Dünya hayatında da ahirette
de onlara müjde vardır." buyruğu hakkında Rasulullah
(Sallallahu aleyhi ve Sellem):
"O (dünyadaki müjde) müslümanın gördüğü veya
kendisine gösterilen salih / güzel rüyadır. "
buyurmuştur.
[3751] İmam Taberi, "Dünya hayatında da ahirette
de onlara müjde vardır." buyruğu ile ilgili olarak Mısırlı bir adamdan
rivayet etmiştir: Bir adam Ebu Derda
(r.a.)'a bu ayeti sordu. Ebu Derda:
Ben bu soruyu, Rasulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem)’e soran bir adamdan sonra hiç
duymadım. Allah Rasulü (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) ona "O müslümanın
gördüğü veya kendisine gösterilen salih rüyadır;
dünya hayatındaki müjdesidir. Onun ahiretteki müjdesi
ise cennettir." diye cevap verdi.
İmam Taberi
sonra bunu biraz farklı senetle yine Mısır'lı bir adamın bu ayetle ilgili Ebu Derda (r.a.)'a sorması şeklinde
rivayet etmiş ve bundan önceki rivayetin benzerini zikretmiştir.
[3752] İmam Taberi Ebu Derda
(r.a.)'tan da Resulullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem)'e bu ayetin sorulduğunu ve onun
benzer bir cevap verdiğini rivayet etmiştir.
[3753] İmam Ahmed b. Hanbel, Ubade b. Samit (r.a.)'tan şöyle
nakleder: Allah Rasulü (Sallallahu
aleyhi ve Sellem)'e "Ya Resulallah!
"Dünya hayatında da ahirette de onlara müjde
vardır" ayeti hakkında ne dersin?" dedim. Allah Rasulü
(Sallallahu aleyhi ve Sellem):
"Bana senden önce ümmetimden kimsenin -başka bir rivayette: senden önce
hiç kimsenin- sormadığı bir şey sordun. O salih
kişinin gördüğü veya kendisine gösterildiği salih
rüyadır" buyurdu.
Ebu Davud Tayalisi,
Evzai ve Ali b. Mübarek de Ebu
Seleme'den: "Bana söylendiğine göre Ubade b. Samit Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e bu ayeti sormuş ... " diye rivayet
etmişlerdir.
[3754] İmam Taberi, Humeyd b. Abdullah el-Müzeni'den şöyle nakleder:
Bir adam Ubade b. Samit (r.a.)'a gelerek
"Sana Allah'ın kitabındaki bir ayeti soracağım; Allah'ın (c.c.)
"Dünya hayatında da ahirette de onlara müjde
vardır" ayetini." dedi. Bunun üzerine Ubade
b. Samit (r.a.): Senden önce bunu bana soran hiç
kimse olmadı. Ben bunu Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’e
sordum, o da benzerini söyledi: "Bunu bana senden önce hiç kimse sormadı.
Bu mü'min kulun rüyada gördüğü salih
rüyadır. "
[3755] İmam Ahmed b. Hanbel bunu sonra Eyyub b. Safvan'ın Ubade b. Samit (r.a.)'tan
nakliyle şöyle rivayet etti. Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’e
"Dünya hayatında da ahirette de onlara müjde
vardır" ayetini sordum ve' "Biz ahiret
müjdesini bildik. Peki dünyadaki müjde nedir?" dedim. Rasülullah
(Sallallahu aleyhi ve Sellem):
"Kulun gördüğü veya ona gösterilen salih
rüyadır. O nübüvvetin (peygamberliğin) kırk dört parçasından -başka bir
rivayette yetmiş parçasından- bir parçadır." buyurdu.
[3756] Yine İmam Ahmed b. Hanbel, Ubade b. Samit (radıyallahu anh) kanalıyla şöyle
nakletmiştir: Ebu Zerr (radıyallahu anh) "Ya Rasülallah! Adam bir amel yapıyor ve bundan dolayı insanlar
onu övüyor ve methediyorlar. dedi. Allah Rasülü (Sallallahu aleyhi ve Sellem)
"O mü'minin tez zamandaki müjdesidir"
buyurdu.
Bunu İmam Müslim rivayet
etmiştir.
[3757] Yine İmamAhmed b. Hanbel, Abdullah b. Amr (r.a.)'tan şöyle nakleder: Allah Rasülü
(Sallallahu aleyhi ve Sellem)
"Dünya hayatında da ahirette de onlara müjde
vardır. " ayeti hakkında şöyle buyurdu: "Güzel rüya mü'minin onunla müjdelendiği, peygamberliğin kırk dokuz
parçasından biridir. Kim bu tür bir rüya görürse onu anlatsın. İyi olmayan bir
rüya görürse, o da şeytandan olup onu hüzünlendirmek için yapmıştır. O durumda
soluna üç defa üflesin, tekbir getirsin ve onu kimseye anlatmasın. "
Bunu diğer muhaddisler tahric etmemişlerdir.
[3758] İmam Taberi, Abdullah b. Amr
(r.a.)'tan Rasülullah (Sallallahu
aleyhi ve Sellem)'in "Dünya hayatında da ahirette de onlara müjde vardır." buyruğu hakkında
şöyle buyurduğunu nakletmiştir: "Güzel rüya mü'minin
onunla müjdelendiği, peygamberliğin kırk altı parçasından biridir. "
[3759] Yine İmam Taberi, Ebu Hureyre
(r.a.)'tan Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in "Dünya hayatında da ahirette
de onlara müjde vardır. " ayeti hakkında şöyle buyurduğunu nakleder:
"Dünyadaki müjde kulun gördüğü veya kendisine gösterilen güzel rüyadır. Ahiretteki müjde ise cennettir. "
İmam Taberi
sonra bunu başka bir tarikle Ebu Hureyre
(r.a.)'tan şöyle rivayet etmiştir: "Güzel rüya Allah'tan müjdedir. Bu
müjdecilerdendir." İmam Taberi bu sözü bu tarikle
Ebu Hureyre (r.a.)'ın sözü olarak rivayet etmiştir.
[3760] İmam Taberi yine Ebu Hureyre (r.a.)'tan rivayet etmiştir: Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Müjde müslümanın
gördüğü veya kendisine gösterilen güzel rüyadır. "
[3761] Yine İmam Taberi, Ümmü Kürz
el-Ka'biyye'den şöyle nakleder:
Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Peygamberlik gitmiş, geriye
müjdeleyiciler (müjdeleyici güzel rüyalar) kalmıştır. "
İşte İbn
Mes'ud (r.a.), Ebu Hureyre (r.a.), İbn Abbas (r.a.),
Mücahid, Urve b. Zübeyr, Yahya b. Ebi Kesir,
İbrahim enNehai ve Ata b. Ebi
Rebah'tan, onların "dünyadaki müjde"yi
güzel rüya ile tefsir ettikleri rivayet edilmiştir.
Dünyadaki müjdeden
kastın, meleklerin şu ayetlerdeki gibi ölüm anında mü'mini
cennet ve mağfiret ile müjdemesi olduğu da
söylenmiştir: "Şüphesiz, Rabbimiz Allah'tır deyip, sonra dosdoğru yolda
yürüyenlerin üzerine melekler iner. Onlara şöyle derler: Korkmayın, üzülmeyin,
size vadolunan cennetle sevinin. Biz dünya hayatında
da, ahirette de sizin dostlarınızız. Gafur ve rahim
olan Allah'ın ikramı olarak orada sizin için canlarınızın çektiği her şey var
ve istediğiniz her şeyorada sizin için hazırdır.
" (Fussilet, 30-32)
[3762] Bera (r.a.)'ın rivayet ettiği hadiste Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)
şöyle buyurur: "Mü'min öleceği zaman beyaz yüzlü
ve beyaz elbiseli melekler gelerek "Ey hoş ve temiz ruh! Rahatlığa ve
reyhana, kızgın almayan bir Rabb'e (gitmek üzere)
çık." derler. O da bedenden su
damlasının su kabından
çıkışı gibi çıkar. "
Mü'minlerin ahiretteki müjdeleri ise Allah'ın
(c.c.) şu ayette buyurduğu gibidir: "En büyük dehşet dahi onları
tasalandırmaz. Melekler kendilerini şöyle karşılar: İşte bu size vadedilmiş olan (mutlu) gününüzdür." (Enbiya, 103)
Allah (c.c.) yine: "Mü'min erkeklerle mü'min kadınları, önlerinden ve sağlarından, (amellerinin)
nurları aydınlatıp giderken gördüğün günde, (onlara):
Bugün müjdeniz,
zemininden ırmaklar akan ve içlerinde ebedi kalacağınız cennetlerdir, denilir.
İşte büyük kurtuluş budur." (Hadıd, 12) buyurur.
Allah (c.c.) sonra şöyle
buyuruyor: ''Allah'ın sözlerinde asla değişme yoktur. " Yani, bu vaad başkasıyla değiştirilmez, ondan dönülmez ve onda
hiçbir değişiklik yapılmaz. Bilakis bu kararlaştırılmıştır ve sabittir. Mutlaka
olacaktır. "İşte bu, büyük kazancın kendisidir. "
65. (Rasulüm!) Onların (inkarcıların) sözleri seni üzmesin.
Çünkü bütün izzet (ve üstünlük) Allah'ındır. O, işitendir, bilendir.
66. İyi bilin ki göklerde
ve yerde ne varsa yalnız Allah'ındır. (O halde) Allah'tan başka ortaklara
tapanlar neyin ardına düşüyorlar! Doğrusu onlar, zandan başka bir şeyin ardına
düşmüyorlar ve onlar sadece yalan söylüyorlar.
67. O (Allah), geceyi
içinde dinlenesiniz diye sizin için yaratan, (çalışıp kazanmanız için de)
gündüzü aydınlık kılandır. Şüphesiz bunda dinleyen bir toplum için ibretler
vardır.
Tefsiri:
Yüce Allah peygamberine
şöyle buyuruyor: "Onların" yani o müşriklerin "sözleri seni
üzmesin." Onlara karşı Allah'tan yardım iste ve O'na (c.c.) tevekkül et.
"Çünkü bütün izzet (ve üstünlük) Allah'ındır." Yani, izzetin tamamı
Allah'ın, peygamberinin ve mü'minlerindir. "o,
işitendir, bilendir." Kullarının sözlerini işiten ve hallerini bilendir.
Sonra Yüce Allah göklerin
ve yerin mülkiyetinin sadece kendisine ait olduğunu, müşriklerin ise hiçbir
şeye malik olmayan, hiçbir zarar ve fayda verme gücü bulunmayan putlara ibadet
ettiklerini bildiriyor. Bunda hiçbir delil ve dayanaklarının bulunmadığını,
sadece zan, tahmin, yalan ve iftiralarına uyduklarını haber veriyor.
Yüce Allah daha sonra da
geceyi kullarının yorgunluk ve bitkinliklerini giderdikleri, hareketteki
durgunlukla dinlendikleri istirahat ve dinlenme vakti kıldığını haber veriyor.
"gündüzü aydınlık
kılandır." Yani, geçimlerini temin etmeleri, işlerini görmeleri,
yolculukları ve başka işleri için ışıklı ve aydın kılandır. "Şüphesiz
bunda", bu hüccet ve delilleri "dinleyen", bunlardan ibret
alarak bunları yaratan, takdir eden ve yürüten Allah'ın (c.c.) büyüklüğüne
delil yapan "bir toplum için ibretler vardır. " (Yunus, 67)
68. "Allah çocuk
edindi" dediler. Haşa! O bundan münezzehtir. O
hiçbir şeye ihtiyaç duymayan yegane zattır. Göklerde
ve yerde ne varsa hep O'nundur. Bu hususta yanınızda
herhangi bir delil yoktur. Allah hakkında bilmediğiniz bir şeyi mi
söylüyorsunuz?
69. De ki:
"Allah'a karşı yalan uyduranlar asla kurtuluşa eremezler."
70. Dünyada bir miktar
geçim sağlarlar, sonra dönüşleri bizedir sonra da inkar
etmekte oldukları şeylerden ötürü onlara şiddetli azabı tattırırız.
Tefsiri:
Yüce Allah, kendisinin
oğlu olduğunu iddia edenlere cevap vererek şöyle buyuruyor: ''Allah çocuk
edindi" dediler. Haşa! O bundan münezzehtir. O
hiçbir şeye ihtiyaç duymayan yegane zattır." Yani,
Allah (c.c.) çocuk edinmekten münezzehtir. O (c.c.) hiçbir şeye muhtaç
değildir, her şey O'na muhtaçtır. "Göklerde ve yerde ne varsa hep O'nundur." Yani, her şeyonun
malı-mülkü ve kulu iken yarattığı şeyden nasıl çocuğu olabilir? "Bu
hususta yanınızda herhangi bir delil yoktur." Yani, söylemekte olduğunuz
bu yalan ve iftiraya hiçbir deliliniz yoktur. ''Allah hakkında bilmediğiniz bir
şeyi mi söylüyorsunuz?" Bu onlara yönelik bir reddiye, kesin bir uyarı ve
sert bir tehdittir. Nitekim Yüce Allah başka bir yerde şöyle buyurur: '''Rahman
çocuk edindi' dediler. Hakikaten siz, pek çirkin bir şeyortaya
attınız. Bundan dolayı, neredeyse gökler çatlayacak, yer yarılacak, dağlar
yıkılıp düşecektir! Rahman'a çocuk isnadında bulunmaları
yüzünden. Halbuki çocuk edinmek Rahman'ın şanına yakışmaz. Göklerde ve
yerde olan herkes istisnasız, kul olarak Rahman'a gelecektir. O, bunların
hepsini kuşatmış ve sayılarını tesbit etmiştir.
Bunların hepSi de kıyamet gününde O'nun huzuruna tek
başına gelecektir. " (Meryem, 88-95)
Yüce Allah sonra oğlu
olduğunu iddia ederek kendisine yalan ve iftira atanları, onların dünya ve ahrette asla kurtuluşa eremeyecekleriyle tehdit ediyor.
Allah (e.c.) onlara dünyada mühlet verir, bir miktar menfaatlendirir
ve tuzağa çeker. Sonra da onları çetin bir azaba düçar
eder. Nitekim burada şöyle buyurur: "Dünyada" kısa bir süre için
"bir miktar geçim sağlarlar, sonra" kıyamet günü "dönüşleri
bizedir. Sonra da inkar etmekte oldukları
şeylerden" Yani, küfürlerinden, Allah (c.c.)'a bir takım asılsız ve uydurma
yalan ve iftira atmalarından "ötürü onlara şiddetli" acı ve elem
veren "azabı tattın rız. "
|
Devam etmek için aşağıdaki linki
kullan |