İbn Kesir Tefsir-i Kebir

Hud Suresi 114 ve 115.ayetler

İyilikler Kötülükleri Siler:

114. Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namaz kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir. Bu, öğüt almak isteyenlere bir hatırlatmadır.

115. Sabret; şüphesiz Allah güzel iş yapanların mükafatını zayi etmez.

Tefsiri:

Ali b. Ebi Talha, İbn Abbas (r.a.)'tan "Gündüzün iki tarafında .. namaz kıl" ayeti hakkında: Bununla sabah ve akşam namazları kastedilmiştir, demiştir. Hasan-ı Basrı ile Abdurrahman b. Zeyd de böyle demişlerdir. Katade, Dahhak ve başka bir rivayete göre Hasan-ı Basri ve başkaları kastın sabah namazı ile ikindi namazı olduğunu söylemişlerdir. Mücahid: Sabah günün başındaki namaz, öğle ve ikindi ise sonundaki namazlardır, demiştir. Muhammed b. Ka'b ile diğer rivayette Dahhak da böyle demişlerdir.

"Gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. " buyruğu hakkında İbn Abbas (r.a.), Mücahid, Hasan-ı Basri ve başkaları: Bu yatsı namazıdır, demişlerdir.

[3818] Mübarek b. Fadale, Hasan-ı Basrl'den şöyle nakleder: Gecenin yakın saatlerinden kasıt akşam ile yatsı namazlarıdır. Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Şu iki namaz gecenin yakın saatlerindeki namazdır: Akşam ile yatsz" buyurdu. Mücahid, Muhammed b. Ka'b, Katade ve Dahhak da aynı şekilde: "Bu Akşam ve Yatsı namazlarıdır." demişlerdir. Bu ayetin İsra gecesi beş vakit namaz farz kılınmadan önce inmiş olma ihtimali de vardır. Çünkü o dönemde farz olan sadece, biri güneş doğmadan önce diğeri doğduktan sonra kılınan iki namaz vardı. Gece ortasında da Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’e ve Ümmetine gece namazı farzdı. Sonra ümmeti hakkındaki hüküm neshedildi, kendisi hakkında ise devam etti. Bir görüşe göre daha sonra kendisi hakkında da neshedildi. Doğrusunu en iyi Allah bilir.

"Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir." Yani, yapılan iyilikler geçmişteki günahları siler, yok eder.

[3819] Nitekim İmam Ahmed b. Hanbel ile Sünen sahipleri Hz. Ali (r.a.)'tan şöyle nakletmişlerdir: "Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den bir hadis işittiğim de Allah (c.c.) beni ondan dilediği kadar faydalandırırdı. Birisi O'ndan bir hadis naklettiğinde ise yemin ettirir ve ederse ona inanırdım. Ebu Bekir de bana -ki Ebu Bekir doğru söyledi- Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i şöyle buyururken işittiğini söyledi. "Hiç bir müslüman yoktur ki bir günah işlesin, ardından abdest alıp iki rek'at namaz kılsında günahı bağışlanmasın"

[3820] Buhari ve Müslim'in Osman b. Aftan (r.a.)'tan nakl ettiklerine göre; etrafındakilere Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in abdesti gibi abdest aldı, sonra şöyle dedi: Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i böyle abdest alırken gördüm ve şöyle buyurdu: "Kim benim bu abdestim gibi abdest alır, sonra aklına bir şey getirmeden iki rek'at namaz kılarsa geçmiş günahları bağışlanır. "

[3821] İmam Ahmed b. Hanbel, Hz. Osman (r.a.)'ın kölesi Haristen şöyle nakleder: Osman (r.a.) bir gün oturdu, biz de yanına onunla oturduk. O sırada müezzin de geldi. Osman (r.a.) bir kap su istedi. Sanıyorum onda iki avuç dolusu kadar su vardı. Onunla abdest aldı, sonra şöyle dedi: "Ben Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'i şu abdestim gibi abdest alırken gördüm. Sonra şöyle buyurdu: "Kim benim bu abdestim gibi abdest alır, sonra kalkıp öğle namazını kılarsa onunla sabah namazı arasında yapılanlar bağışlanır. Sonra ikindi namazını kılarsa onunla öğle arasındaki yaptığı hatalar bağışlanır. Sonra akşam namazını kılarsa onunla sabah namazı arasındaki hataları bağışlanır. Sonra yatsı namazını kılarsa onunla akşam namazı arasındaki hataları bağışlanır. Sonra belki de geceyi rahat ve nimet içinde geçirir. Sonra kalkıp abdest alır ve sabah namazını kılarsa onunla yatsı arasındaki günahları bağışlanır. İşte bunlar günahları silen iyiliklerdir."

[3822] Sahih hadis kitaplarında Ebu Hureyre (r.a.)'tan şöyle nakledilmiştir: Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Sizden birinin kapısının önünden günde beş kez yıkandığı bir nehir aksa, ne dersiniz bu yıkanma onun üzerinde bir kir bırakır mı?" diye sordu. Ashab-ı kiram "Kirden eser bırakmaz" diye cevap verdiler. Bunun üzerine Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Beş vakit namaz da böyledir. Allah onlar sayesinde günahları ve hataları siler." buyurdu.

[3823] İmam Müslim" Sahih'inde Ebu Hureyre (r.a.)'tan şöyle nakletmiştir: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyururdu: "Beş vakit namaz, cumaya kadarcuma, Ramazan'a kadar Ramazan, büyük günahlardan kaçınıldığı müddetçe aralarındaki küçük günahlara keffaret olurlar / silerler. "

[3824] İmam Ahmed b. Hanbel Ebu Eyyub el-Ensari'den şöyle nakleder: Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyururdu: "Şüphesiz her namaz kendinden önceki hatayı siler"

[3825] "Namazlar, aralarında işlenen kusurlara keffaret kılındı. Zira Allah (c.c.) "Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir." buyurmuştur."

[3826] İmam Buhari, Ebu Osman en-Nehdi kanalıyla İbn Mes'ud (r.a.)'tan şöyle nakleder: Adamın biri bir kadını öpmüş, sonra Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e gelip bunu haber vermişti. Bunun üzerine, "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir." ayeti nazil oldu. Adam, "Ey Allah'ın elçisi! Bu bana mahsus bir şey midir?' diye sordu. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Bütün ümmetim için geçerlidir" buyurdu. İmam Buhari bunu Namaz kitabında böyle, Tefsir kitabında da buna yakın bir lafızla rivayet etmiştir. Bunu İmam Müslim, Ahmed b. Hanbel, Ebu Davud dışındaki Sünen sahipleri de rivayet etmişlerdir.

[3827] İmam Ahmed b. Hanbel, Müslim, Ebu Davud, Tirmizi, Nesai ve Taberi -ki buradaki onun rivayetidir- Alkame b. Esved kanalıyla İbn Mes'ud (r.a.)'tan şöyle rivayet etmişlerdir: Bir adam Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e gelerek "Ya Rasulallah! Ben bahçede bir kadın gördüm ve ona herşeyi yaptım. Fakat cinsel ilişkiye girmedim. Sadece öptüm ve kucakldım. Başka bir şey yapmadım. Bana dilediğini yap" dedi. Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) hiçbir şey demedi. Adam gitti. Ömer (r.a.): Allah (c.c.) onu insanlardan gizlemiş. O da gizli tutsaydı, dedi. Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) peşinden adama baktı, sonra "Onu bana getirin" buyurdu. Getirdiler. Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir." ayetini okudu. Muaz (r.a.) -bir rivayette Ömer (r.a.)- "Ya Rasulallah! Bu sadece ona mı mahsustur, bütün insanlar için geçerli?" dedi. Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem): "Bilakis bütün insanlar için geçerlidir. " buyurdu.

[3828] İmam Ahmed b. Hanbel, İbn Mes'ud (r.a.)'tan şöyle ri-rayet etmiştir: Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Şüphesiz Allah rızklarınızı aranızda paylaştırdığı gibi huylarınızı da paylaştırdı. Şüphesiz Allah dünyayı sevdiğine de verir sevmediğine de. Dini ise ancak sevdiğine verir. Canımı elinde tutan Allah'a yemin ederim ki bir kul kalbi ve dili (insanlar aleyhinde düşünmek ve konuşmaktan) selamette olmadıkça müslüman olamaz. Komşusu şerlerinden güvende olmadıkça kişi iman etmiş olamaz." buyurdu. Biz ''Ya Rasulallah! Kişinin şerleri nelerdir?" dedik. "Aldatması ve zulmetmesidir. " buyurdu. Devamla: "Hangi kul haram mal kazanır da ondan harcarsa o kendisine bereketli kılınmaz, sadaka verirse kendisinden kabul olunmaz.

Arkasında bırakırsa kendisi için cehennem azığından başka bir şey olmaz. Allah (c. c.) günahı günahla silmez, bilakis günahı sevapla siler. Çünkü pis pisi temizlemez. " buyurdu.

[3829] Imam Taberi, İbrahim'den şöyle nakleder: Muattib oğlu filan en-

sardan biriydi. "Ya Rasulallah! Evime bir kadın girdi ve ona adamın karısına yaptığı herşeyi yaptım. Fakat cinsi münasebette bulunmadım." dedi. Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ona ne diyeceğini bilemedi. Nihayet "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir. " ayeti nazil olunca onu yanına çağırttı ve kendisine bu ayeti okudu.

[3830] İmam Ahmed b. Hanbel, İbn Abbas (r.a.)tan şöyle nakleder: Bir adam Ömer (r.a.)'a gelerek şöyle dedi: "Bir kadın alış-veriş için yanıma gelmişti. Onu evde bir odaya soktum. Ona cinsel ilişki dışında her şeyi yaptım" dedi. Ömer (r.a.) "yazıklar olsun sana, belki de kadın kocası Allah (c.c.) yolunda gurbette olan bir kadındır." dedi. O da: "Evet" dedi. Ömer (r.a.): Ebu Bekir (r.a.)'a gidip bir de ona sor, dedi. Sorduğumda o da "Belki de kocası Allah (c.c.) yolunda kayıp olan bir kadındır." dedi. Ebu Bekir (r.a.) ona Ömer (r.a.)'ın söylediği gibi söyledi. Bunun üzerine adam Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e gitti. O da "Belki kocası Allah (c.c.) yolunda cihada gitmiş bir kadındır." dedi. Bunun üzerine Kur'an'ın "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir ... " ayeti nazil oldu. Adam "Ya Rasulallah! Bu bana mahsus mudur, yoksa bütün insanlar için midir?" dedi. Ömer (r.a.) eliyle göğsüne vurarak "Hayır. Belli bir kimseye mahsus bir nimet değildir. Bilakis bütün insanlaradır" dedi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Ömer doğru söyledi" buyurdu.

., r

[3831] "Imam Taberi, Ka'b b. Amr el-Ensari'den şöyle nakleder: Yanıma bir dirhemlik hurma satın almak için bir kadın geldi. Ona "Evde daha hoş ve daha kaliteli hurma var" dedim. Eve girdiğinde yaklaşıp öptüm. Sonra Ömer (r.a.)'a giderek bunu sordum. O da "Allah'tan kork. Onu gizle ve sakın kimseye söyleme" dedi. Ancak sabredemeyip Ebu Bekir (r.a.)'a geldim ve sordum. O da "Allah'tan kork. İçinde. gizle ve sakın kimseye söyleme" dedi. Ancak yine sabredemeyip Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in yanına geldim ve olanı anlatım. "Allah yolunda cihada çıkmış bir adamın ardından karısına böyle mi yaptın?" dedi. Öyle ki kendimi cehennem ehlinden sandım ve "keşke o vakit yeni müslüman olmuş olsaydım" dedim. Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) başını öne eğdi. Sonra Cebrail (a.s) inmiş ve Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Ebu Yüsr nerede?" demiş. Hemen yanına gittim. Bana "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir. Bu, öğüt almak isteyenlere bir hatırlatmadır." ayetini okudu. Birisi "Ya Resulullah! Bu onamı mahsustur, yoksa bütün insanlar için midir?" dedi. Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Bütün insanlar içindir" buyurdu.

[3832] Hafız Darekutni, Muaz b. Cebel (r.a.)'dan şöyle nakleder: Ben Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in yanında otururken bir adam gelerek "Ya Resulullah! Kendisine helal olmayan bir kadına karısına yaptığı herşeyi yapan, fakat cinsel ilişkide bulunmayan bir adam hakkında ne dersin?" dedi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Güzel bir abdest al. Sonra kalkıp namaz kıl" buyurdu. Bunun üzerine Allah (c.c.) "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir." ayetini nazil etti. Muaz (r.a.): "Bu ona mı mahsustur, yoksa bütün müslümanlar için mi geçerlidir?" diye sordu. Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Bilakis bütün müslümanlar için geçelidir. " buyurdu, Bunu Taberi bir çok tarikle rivayet etmiştir.

[3833] Abdurrezzak, Yahya b. Ca'de'den şöyle nakletmiştir: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in ashabından bir adam O'nun yanında otururken bir kadını hatırladı ve işi için Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'den izin istedi. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) de izin verdi. Adam gidip kadını aradı, ancak bulamadı. Yağmur müjdesi vermek için Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e gelmek istedi. Gelirken kadını bir su göletinin başında buldu. Onu göğsünden itip bacakları arasına oturdu. Fakat cinselorganı birden saçak gibi oldu. Pişman olup kalktı ve Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e gelerek yaptığını haber verdi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Rabb'ine istiğfar et ve dört rek'at namaz kıl" buyurdu ve şu ayeti okudu: "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir ... "

[3834] İmam Taberi, Ebu Ümame'den şöyle nakleder: Bir adam Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)’e gelerek bir iki defa "Ya Resulullah! Bana Allah'ın had cezasını uygula" dedi. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ondan yüzünü çevirdi. Sonra namaz kılındı. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) namazı bitirince "'Bana Allah’ın cezasını uygula' diyen adam nerede?" diye sordu. Adam "Ben o kimseyim" dedi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Biraz önce abdestini tam alıp bizimle namaz kıldın mı?" dedi. Adam "Evet" deyince Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "İşte o hatandan annenden doğduğun andaki gibi tertemizsin. Onu bir daha yapma" dedi. buyurdu. Allah (c.c.) Peygamber'ine (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler kötülükleri giderir ... " ayetini indirdi.

[3835] İmam Ahmed b. Hanbel, Ebu Osman'dan şöyle nakleder: Bir ağacın altında Selman-ı Farisi ile birlikteydim. Kuru bir dalı tuttu ve yaprakları dökülene kadar salladı. Sonra "Ebu Osman! Bana bunu neden yaptığımı sormayacak mısın?" dedi. "Neden yapıyorsun?" dedim. Bir ağacın altında Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) ile birlikte iken o da böyle yaptı. Kuru bir dalı tutup yaprakları dökülene kadar salladı. Sonra "Ey Selman! Bana bunu neden yaptığımı sormayacak mısın?" dedi. "Neden yapıyorsun?" dedim. Şöyle buyurdu: "Müslüman güzelce abdest alıp sonra beş vakit namazı kıldığında hataları bu yaprağın dökülmesi gibi dökülür. 'Gündüzün iki tarafında, gecenin de yakın saatlerinde namazı kıl. Şüphesiz iyilikler. kötülükleri giderir. Bu, öğüt almak isteyenlere bir hatırlatmadır. "'

[3836] Ahmed b. Hanbel, Muaz b. Cebel (r.a.)'tan şöyle nakleder: Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) bana şöyle buyurdu "Ey Muaz, kötülüğün peşinden iyilik yap ki onu silsin. İnsanlara güzel ahlakla muamele et. "

[3837] Ahmed b. Hanbel, Ebu Zerr (r.a.)'tan şöyle nakleder: Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurdu: "Nerede olursan ol Allah'tan kork. Günahtan sonra bir sevap işle ki onu silsin. İnsanlara da güzel ahlakla muamele et."

[3838] İmam Ahmed b. Hanbel, Ebu Zerr (r.a.)'tan şöyle nakleder: Ben "Ya Resulallah! Bana tavsiyede bulun" dedim. "Bir günahtan sonra sevap işle ki onu silsin" buyurdu. Ben "Ya Rasulallah! La ilahe illallah sevaplı amellerden midir?" dedim. "O iyi amellerin en üstünüdür" buyurdu.

[3839] Hafız Ebu Ya'la, Enes b. Malik (r.a.)'tan şöyle nakleder: Allah Rasulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Gecenin veya gündüzün herhangi bir vaktinde La ilahe illallah diyen bir kul yoktur ki yerine o kadar sevap konulmak üzere amel defterinden bir miktar günah silihmiş olmasın. " buyurdu. Ravilerden Osman b. Abdurrahman'da zayıflık vardır.

[3840] Bezzar, Enes b. Malik (r.a.)'tan şöyle nakleder: Bir adam "Ya Resulullah! Ben hiçbir hac ve umre bırakmayıp hepsini yaptım" dedi. Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Sen Allah'tan başka hiçbir ilah olmayıp benim Allah'ın elçisi olduğuma şahitlik ediyor musun?" dedi. Adam: Evet, deyince "Bu onların hepsine üstün gelir" buyurdu.

Bunu sadece bu lafızla rivayet eden ravi durumu meçhul biridir.

Devam etmek için aşağıdaki linki kullan

116 ve 117. ayetler