|
İbn Kesir Tefsir-i Kebir |
Yusuf Suresi 4 – 6.ayetler |
Yusuf (a.s) Babasına
Rüyasını Anlatıyor:
4. Bir zamanlar Yusuf,
babasına (Ya'kub'a) demişti ki: Babacığım! Ben rüyamda on bir yıldızla güneşi
ve ayı bana secde ederlerken gördüm.
Tefsiri:
Yüce Allah buyuruyor ki:
Ey Muhammed! Kavmine anlattığın kıssalar arasında Yusuf (a.s)'ın kıssasını da
anlat. Hani o babasına demişti ki. ... Yusuf a.s)'ın babası; İbrahim (a.s)'ın
oğlu İshak'ın oğlu Yakup (a.s)'dır.
[3853] Nitekim İmam
Ahmed b. Hanbel İbn Ömer (r.a.)'tan Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in
şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: ''Kerim (asil ve cömert) oğlu kerim oğlu
kerim oğlu kerim, İbrahim oğlu İshak oğlu Yakub oğlu Yusuf'tur. " Bunu
Buhari de Abdullah b. Muhammed'in Abdussamed’den ... nakliyle rivayet etmiştir.
[3854] Yine İmam Buhari
Ebu Hureyre (r.a.)'tan şöyle nakletmiştir: Resulullah (Sallallahu aleyhi ve
Sellem)’e "Ey Allah'ın Resulü! İnsanların en şereflisi kimdir?" diye
soruldu. O: "En takvalılarıdır" diye buyurdu. "Bizim sorduğumuz
bu değil" dediler. "O halde Allah'ın Halilinin oğlu Allah'ın
nebisinin oğlu Allah'ın nebisi Yusuf'tur" dedi. Yine: "izim sana
sorduğumuz bu değildir" dediler. Bu sefer: "Siz bana Arapların
madenleri (neseblerinin asılları) hakkında (mı) soruyorsunuz? Onların cahiliye
döneminde hayırlı olanları, fıkhetmeleri (dini iyi bilmeleri) şartıyla İslamda
da hayırlılarıdır" diye buyurdu.
İbn Abbas (r.a.)
"Peygamberlerin rüyaları vahiydir." demiştir.
Müfessirler bu rüyanın
tabiri hakkında şöyle demişlerdir: "On bir yıldız kardeşleridir. Onun on
bir erkek kardeşi vardı. Güneş ve ay ise babası ve annesidir." Bu İbn
Abbas, Dahhak, Katade, Süfyan-ı Sevri ve Abdurrahman b. Zeyd'den rivayet
edilmiştir. Yusuf (a.s)'ın rüyası kırk yıl sonra gerçekleşti. Seksen yıl sonra
diyen de olmuştur. Bu ise kardeşleri önünde olup annesini ve babasını tahtına
çıkardığında gerçekleşmiştir: ''Ana ve babasını tahtının üstüne çıkartıp
oturttu ve hepsi onun için (ona kavuştukları için) secdeye kapandılar. (Yusuf)
dedi ki: "Ey babacığım! İşte bu, daha önce (gördüğüm) rüyanın yorumudur.
Rabbim onu gerçekleştirdi. " Bir hadiste bu on bir yıldızın adları
zikredilmiştir.
[3855] İmam Taberi,
Cabir b. Abdullah (r.a.)'tan şöyle nakleder: Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi
ve Sellem)'e "Yahudi Büstane" denen bir adam geldi ve "Ey
Muhammed! Bana söyle; Yusuf (a.s)'ın rüyasında kendisine secde ettiklerini
görtlüğü yıldızların adları ne idi?" dedi. Hz. Peygamber (Sallallahu
aleyhi ve Sellem) bir süre susup cevap vermedi. Bu arada Cebrail (a.s) inerek
adlarını söyledi. Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) birini göndererek
adamı getirtti. Ona "Sana adlarını söylersem iman edecek misin?"
deyince adam "Evet" dedi. Hz. Peygamber (Sallallahu aleyhi ve Sellem)
şöyle buyurdu:
"Onlar Cürübban,
Tarık, Zeyyal, Zülkenefat, Kabis, Vesab, Amudan, Felik, Misbah, Daruh, Zülfarğ,
Ziya ve Nur'dur." Yahudi: Evet Vallahi onların adları böyledir, dedi. Bunu
Beyhaki de Delailü'n-Nübüvve'de, Ebu Ya'la ve Bezzar Müsned'lerinde, İbn Ebi
Hatim de Tefsir'inde rivayet etmişlerdir. Ebu Ya'la bunu dört kişiden rivayet
etmiştir. Onlardan Hakem b. Zuhayr'ın rivayetinde şu ziyade yer alır:
Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem) "Yusuf rüya görünce onu babası
Yakup'a (a.s) anlattı. Babası: 'Bu, işlerin dağılması demek olupAllah (c.c.)
ileride onu toplayacak.' dedi." buyurdu. Rivayette yine:
"Güneş babası, ay
ise annesidir" ziyadesi yer almaktadır. Bu imamların zayıf gördükleri ve
terk ettikleri Hakem b. Zuhayr'in rivayetinde vardır. Cuzcani:
Onun hiçbir itibarı yoktur.
Yusuf (a.s)'ın güzelliğine dair rivayeti yapan da odur, demiştir. Cuzcani daha
sonra Yahudinin Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'e Yusuf (a.s)'ın
gördüğü yıldızları sorup "Onların isimleri ne idi?" dediğine,
Resulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'in de cevabını verdiğine dair rivayeti
zikretmiş ve "Bunu sadece Hakem b. Zahir rivayet etmiştir. Onu ise imamlar
zayıf görmüşlerdir" demiştir.
5. (Babası:)
Yavrucuğum! dedi, rüyanı sakın kardeşlerine anlatma; sonra sana bir tuzak
kurarlar! Çünkü şeytan insana apaçık bir düşmandır.
Tefsiri:
Yüce Allah oğlu Yusuf
gördüğü rüyayı anlattığında Yakup (a.s)'ın ona ne söylediğini haber veriyor.
Zira gördüğü rüya kardeşlerinin ona boyun eğecekleri, büyük bir tazim ve saygı
gösterecekleri, hatta saygı, tazim ve ihtiramlarının ifadesi olarak ona secde
edecekleri manasına geliyordu. Yakup (a.s) da oğlunun rüyasını kardeşlerinden
birine anlatmasından ve onların bundan dolayı ona haset etmelerinden,
çekemeyerek ona tuzak kurmalarından korkmuş, bu yüzden ona şöyle demiştir:
"(Babası:) Yavrucuğum! dedi, rüyanı sakın kardeşlerine anlatma; sonra sana
bir tuzak kurarlar!" Tuzak kurup seni ona düşürürler.
[3856] Bu yüzden sünnet
kaynaklarında Rasulullah (Sallallahu aleyhi ve Sellem)'ın şöyle buyurduğu
sabittir: "Sizden biri hoşuna giden bir rüya görürse onu anlatsın. Hoşuna
gitmeyen bir rüya görürse öbür tarafına dönsün. sol tarafına da üç defa üfürüp
şerrinden Allah'a sığınsın ve onu kimseye anlatmasın. O durumda rüya bir zarar
vermez. "
[3857] İmam Ahmed b.
Hanbel ile Sünen sahiplerinin Muaviye b. Hayde’den naklettikleri bir hadiste
Allah Resulü (Sallallahu aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuştur: "Rüya tabir
edilmedikçe bir kuşun ayağındadır. Tabir edildiğinde (tabir edildiği yere)
düşer. " Nimeti meydana gelene ve ortaya çıkana kadar gizleme hususu da bu
hadisten alınır.
[3858] Nitekim bir
hadiste şöyle buyurulmuştur: "İşlerinizin olmasında gizliliğin yardımına
başvurun. Çünkü her nimet sahibine haset edilir. "
6. İşte böylece Rabbin
seni seçecek, sana (rüyada görülen) olayların yorumunu öğretecek ve daha önce
iki atan İbrahim ve İshak'a nimetini tamamladığı gibi sana ve Yakub soyuna da
nimetini tamamlayacaktır. Çünkü Rabbin çok iyi bilendir, hikmet sahibidir.
Tefsiri:
Yüce Allah Yakup
(a.s)'ın oğlu Yusuf'a şöyle dediğini haber veriyor: "İşte böylece"
Yani, Rabb'inin seni seçtiği, (rüyanda) yıldızların Güneş ve Ay'la birlikte
sana secde ettiklerini gösterdiği gibi "Rabbin seni seçecek"
peygamberi yapmak üzere "sana olayların yorumunu öğretecek" Mücahid
ve bir çok kişi: Yani, rüya tabirini öğretecek, demiştir. "ve daha önce
iki atan İbrahim" Allah'ın halili İbrahim (a.s)'a "ve" onun oğlu
"İshak'a" tercih edilmeyen bir görüşe göre kurban edilen oğlu odur.
"nimetini tamamladığı gibi sana ve Ya'kub soyuna" seni peygamber
yapmak ve vahiy göndermek suretiyle "nimetini de tamamlayacaktır. Çünkü
Rabbin çok iyi bilendir, hikmet sahibidir. " Yani, başka bir ayette
buyrulduğu gibi peygamberliği kime vereceğini herkesten iyi bilir.
|
Devam etmek için aşağıdaki linki kullan |